“Tình hình nhân đạo đang xấu đi nhanh chóng”, bà Maria Martinez - trưởng phái đoàn Hội Chữ thập đỏ Iran - nói ngày 27/3 trong cuộc họp báo tại Liên Hợp Quốc. “Tehran, một thành phố với khoảng 9 triệu dân, giờ đây dường như trống trơn”.
Theo thống kê của Hội Chữ thập đỏ, ít nhất 1.900 người đã thiệt mạng và 20.000 người bị thương ở Iran kể từ khi nước này bị Mỹ và Israel tấn công cách đây gần bốn tuần.
Bà Martinez kể lại trường hợp một nhân viên cứu hộ tìm thấy thi thể những người thân của mình dưới đống đổ nát của một tòa nhà bị phá hủy do không kích. “Tại Qom, một nhân viên cứu hộ khác đã tìm thấy thi thể dì và chồng của dì, cùng với đứa con nhỏ của họ”.
Bà Martinez cho biết, nhiều cơ sở hạ tầng dân sự của Iran đã bị hư hại do các cuộc không kích của Mỹ và Israel, bao gồm 289 cơ sở y tế, 600 cơ sở giáo dục. 17 trung tâm của Hội Chữ thập đỏ đã bị tấn công, gần 100 xe cứu thương bị hư hại hoặc phá hủy.
Lạm phát, vốn đã gây nhức nhối ở Iran trước khi xung đột bùng phát, nay càng tăng vọt. Điều đó “đang hạn chế nghiêm trọng việc tiếp cận các mặt hàng thiết yếu, bao gồm thực phẩm và thuốc men”. Đồng thời, một số thành phố ở miền nam Iran “đang phải đối mặt với tình trạng thiếu nước và điện”.
Cùng ngày, truyền thông dẫn lời lãnh đạo Ủy ban Di sản Văn hóa thành phố Tehran cho biết, các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran đã gây thiệt hại cho ít nhất 120 bảo tàng và các di tích văn hóa, lịch sử trên khắp nước này.
Trong đó có Cung điện Golestan, Cung điện Saadabad, Cung điện Cẩm thạch và Bảo tàng Chiến tranh.
Liên Hợp Quốc gửi thông điệp đến Mỹ
Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc ngày 27/3 kêu gọi Mỹ công bố kết quả điều tra vụ tấn công gây chết người vào một trường tiểu học ở Iran “càng sớm càng tốt”.
“Những hình ảnh về các lớp học bị đánh bom và những bậc cha mẹ đau khổ cho thấy rõ ai là người phải trả giá cao nhất cho chiến tranh: những thường dân không có tiếng nói trong các quyết định dẫn đến xung đột”, ông Volker Türk, Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc, phát biểu tại cuộc họp của Hội đồng Nhân quyền.
Một báo cáo của CNN về vụ tấn công ngày 28/2 vào trường Shajareh Tayyiba ở Minab (Iran) cho thấy quân đội Mỹ đã vô tình đánh trúng ngôi trường này, có thể do thông tin lỗi thời về một căn cứ hải quân gần đó.
Vụ không kích khiến ít nhất 168 trẻ em và 14 giáo viên thiệt mạng, theo truyền thông nhà nước Iran.
“Các quan chức cấp cao của Mỹ đã nói rằng vụ tấn công đang được điều tra. Tôi kêu gọi quá trình này được kết thúc càng sớm càng tốt và các kết quả điều tra được công bố”, ông Türk nói.
Ông Türk nhận định: “Việc sử dụng vũ lực vào thời điểm các cuộc đàm phán đang diễn ra là một thất bại chiến lược đã gây ra hậu quả tàn khốc đối với thường dân".
Trước đó, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết, cuộc tấn công vào trường học sẽ được điều tra “kỹ lưỡng”. Ông khẳng định Mỹ đã “cố gắng hết sức để tránh thương vong cho dân thường”.
