Trên mạng xã hội đang có một đoạn video được nhiều người chú ý, ghi lại cảnh một con rùa biển bơi đến gần thuyền của ngư dân (không ghi rõ ở vùng biển nào của nước ta). Nhìn kỹ thì có thể thấy rùa bị vướng trong một mảnh lưới lớn. Khi nhận ra điều này, các ngư dân đã vớt rùa lên, gỡ lưới rồi thả rùa trở lại biển.
Đây là một phần video:
Hình ảnh này khiến nhiều người xúc động, đồng thời có người lại nhắc đến ý nghĩa của việc “gặp rùa ngoài biển”.
Cụ thể, câu mà một số người nhắc tới là “Gặp rắn thì đi, gặp quy thì về”, trong đó “quy” nghĩa là rùa. Cách hiểu phổ biến về câu này là khi đi đâu đó mà nhìn thấy con rắn thì tiếp tục đi vì sẽ may mắn, còn nếu gặp rùa thì nên quay về vì chuyến đi có thể không được như ý.
Tuy nhiên, đây chỉ là một quan niệm dân gian, truyền miệng, không dựa trên cơ sở khoa học nào.
Vậy theo góc nhìn khoa học thì tại sao con rùa bị mắc lưới lại biết để bơi đến gần thuyền của ngư dân?
Hiện tượng này thực ra không phải là bất thường. Theo các trang web của WWF (Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên) và NOAA (Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ), rùa biển thường có xu hướng lại gần các vật thể nổi trên mặt nước vì những nơi này có thể có thức ăn hoặc là nơi trú ẩn.
Ngoài ra, vùng nước xung quanh thuyền có thể yên ả hơn và có bóng mát, khiến con rùa - vốn đã mệt vì bị mắc mảnh lưới - bơi lại gần theo bản năng.
Tức là, việc rùa mắc lưới bơi đến gần thuyền của ngư dân nhiều khả năng là sự kết hợp của bản năng tự nhiên và sự tình cờ, trùng hợp. Còn việc ngư dân gỡ lưới và thả rùa trở lại biển là việc làm đúng đắn, tử tế. Đồng thời, đây cũng là lời nhắc đối với con người rằng không nên xả rác xuống biển, vì có thể gây nguy hiểm cho nhiều loài sinh vật.
Thực tế, dẫu có một số quan niệm khác nhau về việc "gặp rùa", nhưng với những người bám biển thực thụ, việc cứu giúp một sinh vật biển luôn được xem là tích đức. Nhiều ngư dân ở nước ta coi việc gặp rùa trên biển là điềm lành vì cũng theo quan niệm dân gian thì rùa thường gắn liền với sự lâu dài, ổn định, thông thái. Còn trên thế giới, việc ra biển mà nhìn thấy rùa được coi là may mắn, báo hiệu chuyến đi an toàn, sản lượng đánh bắt cao, theo trang AOL.
Với ngư dân nước ta, việc giúp đỡ sinh vật biển không chỉ là trách nhiệm bảo vệ môi trường mà còn là cách ứng xử tôn trọng đại dương - nơi gắn bó với sinh kế của họ.
