Chảy máu chất xám vì...chênh lệch thu nhập

Chảy máu chất xám vì...chênh lệch thu nhập
Trong khi lao động trực tiếp sản xuất đang nhận một mức lương vừa phải và tăng chậm đều qua từng năm, thì lao động ở các vị trí quản lý doanh nghiệp lại liên tục tăng và đứng ở vị trí cao nhất.
Mức lương hấp dẫn ở các doanh nghiệp FDI sẽ hút dòng chất xám từ khối doanh nghiệp Nhà nước.

Mức lương hấp dẫn ở các doanh nghiệp FDI sẽ hút dòng chất xám từ khối doanh nghiệp Nhà nước.

Trong khi đó, mức lương ở ngành xây dựng được cho là cao nhất so với các ngành thương mại dịch vụ và ngành công nghiệp.

Điều này được thể hiện qua kết quả cuộc điều tra tiền lương vừa được Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội công bố, tiến hành tại 500 doanh nghiệp ở cả 3 miền Bắc, Trung, Nam.

Lao động quản lý FDI mức lương rất cao

Theo Vụ Tiền lương, tiền công (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội), trong vòng 1 năm từ tháng 12 năm 2003 tới cuối năm 2004, tiền lương các doanh nghiệp trả cho người lao động ở các vị trí quản lý đã tăng trung bình 13,7%.

Tới tháng 6 năm 2005 (thời điểm điều tra), tiền lương cho những vị trí này đã tăng 8,4% so với năm trước. Trong vòng hơn 1 năm, tiền lương bình quân người lao động ở các vị trí quản lý nhận được đã tăng từ 3,621 triệu đồng (tháng 12 năm 2003) lên 4,462 triệu đồng (tháng 6 năm 2005).

Trong khi đó, tiền lương của lao động trực tiếp sản xuất tại thời điểm tháng 12/2004 là 1,2 triệu đồng/người/tháng (tăng 11,4% so với năm 2003), thế nhưng tại thời điểm tháng 6/2005 chỉ là 1,264 triệu đồng/tháng/người, chỉ tăng 4,6% so với năm 2004.

Lao động quản lý trong các doanh nghiệp FDI được trả mức lương cao gấp nhiều lần so với đồng nghiệp ở các vị trí tương đương trong các loại hình doanh nghiệp khác.

Tiền lương bình quân của lao động quản lý tại thời điểm tháng 12/2003 là 10,7 triệu đồng/người/tháng, đến thời điểm tháng 12/2004 là 11,1 triệu đồng (tăng 3,7%). Tại thời điểm tháng 6/2005 là 12 triệu đồng, tăng 8,1% so với năm 2004.

Trong khi, cũng với thời điểm này, mức lương của lao động quản lý trong các doanh nghiệp Nhà nước chỉ được nhận mức lương lần lượt là 3,182 triệu đồng/tháng/người; 3,685 triệu đồng và 4,332 triệu đồng; doanh nghiệp tư nhân là 2,484 triệu đồng/người/tháng; 2,926 triệu đồng/người/tháng và 3,069 triệu đồng/người/tháng.

Theo ông Phạm Minh Huân, Vụ trưởng Vụ tiền lương - tiền công, sự phân hoá tiền lương, tiền công theo chức danh và theo trình độ trên thị trường lao động ngày càng trở nên rõ rệt.

Nếu các doanh nghiệp Nhà nước không thực sự có bước đột phá trong trả lương để thu hút và giữ chân người tài, thì mức lương hấp dẫn ở các doanh nghiệp FDI sẽ hút dòng chất xám từ khối doanh nghiệp Nhà nước. 

Lương ngành xây dựng cao hơn ngành thương mại

Kết quả điều tra cũng cho thấy, lao động trong ngành xây dựng có mức lương cao nhất, chứ không phải ngành thương mại, dịch vụ.

Mức lương tối thiểu bình quân được các doanh nghiệp ngành xây dựng trả cho người lao động là 613.000 đồng/tháng. Ngành thương mại và dịch vụ trả cho người lao động theo mức lương tối thiểu bình quân là 574.000 đồng/tháng.

Ngành công nghiệp áp dụng mức lương tối thiểu bình quân là 567.000 đồng/tháng và ngành nông, lâm, ngư nghiệp là 498.000 đồng/tháng.

Lương bình quân của ngành xây dựng trong năm 2003 là 1,85 triệu đồng/tháng, năm 2004 là 1,840 triệu đồng/tháng và trong 6 tháng đầu năm 2005 là 1,84 triệu đồng/tháng, Thế nhưng ngành thương mại, dịch vụ chỉ là 1,65 triệu đồng tháng; 1,79 triệu đồng/tháng và 1,76 triệu đồng/tháng.

Thấp nhất là ngành nông, lâm ngư nghiệp, mức lương tương ứng chỉ là: 1,12 triệu đồng/tháng; 1,27 triệu đồng/tháng và 1,21 triệu đồng/tháng. Ngành công nghiệp có mức lương tương ứng là: 1,56; 1,8 và 1,75.

Kết quả điều tra cũng cho thấy, chỉ có ngành xây dựng là trả mức lương bình quân cho người lao động bằng 100% mức lương người lao động được hưởng năm 2004. Các ngành còn lại được trả thấp hơn mức được hưởng năm 2004.

Kết quả điều tra sẽ là cơ sở để trong thời gian tới đẩy mạnh công tác đào tạo, đào tạo lại, bồi dưỡng nâng cao tay nghề cho người lao động đồng thời cũng là cơ sở cho việc nghiên cứu, hoạch định chính sách về lao động, tiền lương trong doanh nghiệp.

Theo Dũng Hiếu
Vneconomy