Đo thân nhiệt từ xa
Trước nguy cơ virus Nipah xâm nhập, UBND TP.HCM yêu cầu đo thân nhiệt từ xa 100% hành khách nhập cảnh tại sân bay Tân Sơn Nhất và các cảng quốc tế nhằm phát hiện sớm ca nghi ngờ. Hành khách đến từ hoặc đi qua vùng dịch có biểu hiện sốt, triệu chứng nghi ngờ sẽ được khai thác dịch tễ kỹ và cách ly ngay. Ngành y tế đồng thời kích hoạt giám sát cộng đồng, rà soát nguồn lực điều trị, tập huấn phác đồ mới và siết kiểm soát nhiễm khuẩn. Động thái được triển khai sau khi WHO ghi nhận ca tử vong do Nipah tại Bangladesh.
Virus Nipah được phát hiện năm 1999, có tỷ lệ tử vong cao, gây viêm não cấp, suy hô hấp và để lại di chứng thần kinh nặng nề. Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc nhưng Bộ Y tế khuyến cáo người dân không ăn trái cây bị dơi, chim cắn, không uống nhựa cây tươi. Virus lây chủ yếu qua tiếp xúc dịch tiết động vật hoặc người bệnh, khả năng lây qua hô hấp thấp hơn nCoV nhưng mức độ nguy hiểm với từng ca bệnh rất lớn.
Cảnh báo các bệnh ngày Tết
-Đột quỵ: Theo Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TPHCM (HCDC) mùa lạnh làm tăng 15–30% số ca đột quỵ nhập viện. Thời tiết giá lạnh dịp cận Tết nguyên đán kết hợp uống nhiều rượu bia khiến huyết áp tăng cao, nguy cơ xuất huyết hoặc nhồi máu não. Nghiên cứu đăng trên Stroke cho thấy chỉ 2 ly rượu mỗi ngày cũng làm nguy cơ đột quỵ tăng 34%. Dịp Tết, ăn uống thất thường, thức khuya, ít vận động càng làm nguy cơ tăng cao.
-Rối loạn tiêu hóa: Ăn quá nhiều, nhiều đạm, nhiều mỡ, uống rượu bia hoặc bỏ bữa đều gây rối loạn tiêu hóa. Người bệnh có thể tiêu chảy, táo bón, trướng bụng, chậm tiêu, đắng miệng, kém hấp thu, đi phân sống. Tình trạng này thường gia tăng sau những bữa tiệc kéo dài nhiều ngày.
-Viêm gan và gan nhiễm mỡ: Việc ăn uống dư thừa, rượu bia kéo dài khiến gan quá tải, rối loạn chuyển hóa chất béo, làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ và viêm gan. Nếu không kiểm soát, bệnh có thể tiến triển thành viêm gan mạn tính hoặc xơ gan, ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe.
-Bệnh về da: Viêm da tiếp xúc thường xuất hiện khi dùng mỹ phẩm mới, thay đổi xà phòng, nước hoa, đeo trang sức hoặc tiếp xúc ánh nắng nhiều. Biểu hiện gồm sưng, đỏ, ngứa tại vùng da tiếp xúc. Dịp Tết, nhu cầu làm đẹp tăng cao khiến số ca kích ứng da cũng gia tăng.
-Viêm tụy cấp: Viêm tụy cấp thường xảy ra sau bữa ăn thịnh soạn nhiều đạm, nhiều mỡ hoặc uống nhiều rượu bia. Người bệnh đau bụng dữ dội vùng thượng vị, nôn ói, sốt, tim nhanh. Đây là cấp cứu nội khoa nguy hiểm, cần nhập viện ngay để tránh biến chứng nặng.
-Ngộ độc thực phẩm: An toàn thực phẩm dịp Tết phức tạp, nguy cơ ngộ độc tăng cao. Triệu chứng gồm đau bụng, nôn, tiêu chảy, sốt nhẹ, mệt mỏi. Ngộ độc rượu do uống nhiều hoặc rượu giả cũng thường gặp, có thể gây hôn mê, tổn thương não.
-Tăng huyết áp và tăng đường huyết: Chế độ ăn nhiều muối, đường, bánh mứt, rượu bia khiến người tăng huyết áp, đái tháo đường khó kiểm soát bệnh. Người bệnh cần dùng thuốc đúng giờ, theo dõi huyết áp, đường máu thường xuyên, nhập viện ngay khi có dấu hiệu đau ngực, yếu liệt hoặc chỉ số tăng cao bất thường.
Cơ quan y tế khuyến cáo, để có Tết an toàn, cần duy trì ăn đủ 3 bữa, ăn vừa phải, hạn chế đồ dầu mỡ, rượu bia, thuốc lá. Tập luyện nhẹ nhàng, ngủ đủ giấc. Người có bệnh nền phải tuân thủ điều trị và theo dõi sát chỉ số sức khỏe, chủ động đến cơ sở y tế khi có dấu hiệu bất thường.
Kiện toàn 10 đội đáp ứng nhanh chống dịch
Sau sắp xếp đơn vị hành chính và mở rộng địa bàn lên 168 xã, phường, đặc khu, TP.HCM đối mặt nguy cơ gia tăng dịch bệnh do mật độ dân số lớn và giao thương quốc tế mạnh. Thực hiện Quyết định 5894/QĐ-BYT, HCDC đã tổ chức lại 10 đội đáp ứng nhanh (RRT) với 100 thành viên, luân phiên trực chiến toàn thành phố. Mỗi đội gồm 10 người phụ trách dịch tễ, lấy mẫu, khử khuẩn, truyền thông, môi trường, hậu cần… bảo đảm xử lý ổ dịch theo phương châm “4 tại chỗ”.
Khi xuất hiện ca nghi ngờ, RRT sẽ lập tức điều tra dịch tễ, khoanh vùng, kiểm soát lây nhiễm và hỗ trợ tuyến cơ sở. ThS.BS Lê Hồng Nga, Phó Giám đốc HCDC, cho biết các đội phải duy trì trạng thái sẵn sàng cao độ, tuân thủ nghiêm an toàn sinh học để ứng phó hiệu quả mọi tình huống khẩn cấp.
