Phía sau thành tựu bất ngờ của công nghiệp quân sự Việt Nam

Phía sau thành tựu bất ngờ của công nghiệp quân sự Việt Nam
Trước khi Viettel tham gia sản xuất thiết bị quân sự, ít người nghĩ rằng Việt Nam có khả năng này bởi chỉ những quốc gia phát triển với tổ hợp công nghiệp quân sự khổng lồ mới đủ năng lực.

> Viettel: Những người lính ‘chiến đấu’ thời bình (P2)

Khi trên đường trở thành tập đoàn viễn thông số 1 Việt Nam, vươn ra thế giới và cũng ở vị trí số 1 tại một số thị trường như Lào, Campuchia, giấc mơ sản xuất thiết bị quân sự của người đứng đầu Viettel bỗng ùa về. Vốn là Giám đốc Nhà máy thông tin M1 – đơn vị chịu trách nhiệm gia công, lắp ráp, sửa chữa thiết bị thông tin quân sự cho Quân đội – Trung tướng Hoàng Anh Xuân từng có một khát vọng tự sản xuất được các thiết bị này mà không cần phải nhập khẩu từ nước ngoài.

Hàng chục năm, dự định ấy chưa thành hiện thực nhưng nó vẫn được ông ấp ủ dù đã có nhiều công ty đã thử tham gia lĩnh vực này và không thành công. Bên cạnh đó, khi nói đến công nghiệp quân sự, người ta thường nghĩ đến những tổ hợp quốc phòng khổng lồ của các quốc gia phát triển như Mỹ, Nga, Pháp, Đức, Trung Quốc, Israel… chứ không ai nghĩ đến một nước đang phát triển như Việt Nam có thể góp mặt. Thế nhưng, cũng giống như nhiều nhiệm vụ được coi là “bất khả thi” trước đó, người lãnh đạo của Viettel vẫn quyết định xung trận.

Trên thực tế, việc sản xuất thiết bị quân sự không hề dễ dàng, chưa kể đến những thói quen, suy nghĩ về việc sử dụng hàng ngoại cũng làm khó sản phẩm trong nước. Và khi mới tham gia vào lĩnh vực này, không ít lần, Viettel phải nghe những lời can ngăn. Giám đốc AIC, đơn vị chuyên tư vấn về thiết bị quân sự thẳng thắn khẳng định, trong lĩnh vực này, người Việt Nam không thể làm được.

Với dự án sản xuất máy thông tin quân sự dành cho không quân, công suất 150w, 5 lần mang ra thao trường thử nghiệm là 5 lần, các kỹ sư Viettel phải mang sản phẩm trở lại phòng thí nghiệm. Đã không ít lần, cán bộ Viettel nản lòng. Thế nhưng, về với Viettel là rất nhiều kỹ sư, kiến trúc sư người Việt Nam đã từng làm thuê cho các công ty tên tuổi của nước ngoài. Đã từng kinh qua nhiều vị trí, nhiều công ty, tất cả đều có chung một nhận định, người Việt Nam rất thông minh, khéo léo và hoàn toàn có đủ khả năng làm chủ công nghệ, làm chủ kỹ thuật. Giấc mơ “người Việt Nam làm được” đã khiến những kỹ sư Viettel quyết không lùi bước. Cũng giống như trước đó, những kỹ sư Viettel đã không nản lòng khi phải đi tìm từng vị trí phù hợp để đặt trạm phát sóng, phủ gần như toàn bộ vùng biển Việt Nam với bán kính cách bờ 100km, điều mà chỉ có trên lý thuyết mà chưa từng có công ty nào trên thế giới làm được. Cũng giống như cách đây hơn chục năm, các kỹ sư Viettel là những người đầu tiên trên thế giới ứng dụng thành công công nghệ thu phát sóng trên cùng 1 sợi cáp quang với cự ly gần 1.500 km.

Khó khăn khi sản xuất chỉ là một phần nhỏ trong những trở ngại mà các kỹ sư Viettel gặp phải. Ngay cả khi nhiều sản phẩm đã thành công, Viettel vẫn phải đối mặt với không ít nghi kỵ. Nhiều người vẫn cho rằng, Viettel đơn thuần chỉ là lắp ráp. Thậm chí, ngay một chiếc anten, trước kia, khi hỏng là vứt đi toàn bộ cái máy, cán bộ, kỹ sư Viettel đã nghiên cứu và sản xuất thành công, cứu sống một chiếc máy, nhưng những người sử dụng không ngần ngại cho rằng, Viettel mua anten của nước ngoài về lắp.

Anh Nguyễn Văn Ty- Trưởng phòng Kỹ thuật Công ty M1 cho biết, khi đưa mẫu máy thông tin quân sự lục quân ra đơn vị chiến đấu thử nghiệm và lấy ý kiến, cán bộ, chiến sỹ nhìn ngắm chiếc máy rồi đưa ra những yêu cầu “cắc cớ” như:“Cái nút điều chỉnh này chúng tôi dùng quen dạng núm xoay rồi, các anh thay đổi như vậy thì chúng tôi không thao tác nhanh được…”.

Nếu chiếc máy kia là sản xuất theo đơn đặt hàng, chắc chắn, Viettel sẽ phải tốn không ít thời gian để thay đổi chiếc núm. Vì để sản xuất đơn lẻ, với yêu cầu quay trở lại sử dụng những cách thức đã cũ, ít đơn vị nào đồng ý thực hiện. Tuy nhiên, chỉ 2 hôm sau, các kỹ sư Viettel đã quay lại với không chỉ 1 mà là 5 phương án khác nhau cho các chiến sỹ lựa chọn. Điều đó đã hoàn toàn thuyết phục được những người sử dụng….

Vào ngày 24/4/2013, Bộ Quốc phòng chính thức giao nhiệm vụ cho Viettel sản xuất trang bị thông tin đảm bảo cho toàn quân trong hai năm 2013- 2014. Đây là một minh chứng thuyết phục đầu tiên cho việc làm chủ công nghệ sản xuất thiết bị quân sự của Viettel. Tuy nhiên, theo như lãnh đạo của tập đoàn xuất thân từ Quân đội: “Chặng đường xây dựng một ngành công nghiệp trong lĩnh vực này cho đất nước còn rất dài và những kỹ sư của Viettel sẽ còn rất nhiều trở ngại cũng như khó khăn trên con đường đi của mình”.

> Việt Nam sắp vận hành máy bay không người lái quân sự tự sản xuất

> Viettel: Sắp trình làng máy bay không người lái

Cú đập bàn tóe máu khó quên

Đã gần 3 năm trôi qua, nhưng đến giờ, anh Lưu Quang Trường – Nguyên Phó Giám đốc Kĩ thuật Nhà máy thông tin M1, Viện phó Viện Nghiên cứu và Phát triển, nay là Trưởng phòng Nghiên cứu, sản xuất thiết bị của Tập đoàn, vẫn không quên lần vị Tổng Giám đốc, Trung tướng Hoàng Anh Xuân đập vào bàn kính chảy máu tay khi xuống kiểm tra Nhà máy M1 vào một ngày cuối tháng 11/2010.

Căn nguyên cũng vì tiến độ sản xuất máy vô tuyến điện sóng ngăn 20W – 1 sản phẩm đề tài của Nhà máy lúc bấy giờ quá chậm, phần lớn do chưa tìm được cách làm đúng. Sau cú đập bàn đó, anh Trường được giao trọng trách chỉ huy đội quân của Nhà máy, đảm bảo đến 30/12/2010, tức 1 tháng sau phải có 40 sản phẩm “ra lò”. Với kinh nghiệm thực tế hơn 20 năm trong quân đội, sành sỏi về lĩnh vực đảm bảo thông tin, anh Trường đã nghiên cứu và chế tạo thành công sản phẩm đầu tay của Nhà máy M1 và hoàn thành đúng thời hạn.

Cùng chuyên mục

Đại tá Tư Cang tặng hai khẩu súng kỷ vật chiến tranh cho Bảo tàng

Đại tá Tư Cang tặng hai khẩu súng kỷ vật chiến tranh cho Bảo tàng

TPO - Ở tuổi 99, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Tàu (bí danh Tư Cang) - người chỉ huy Cụm tình báo H63 huyền thoại - đã trao tặng Bảo tàng Thư viện Bà Rịa - Vũng Tàu hai khẩu súng kỷ vật chiến tranh gắn với cuộc đời hoạt động cách mạng của ông.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quân đội và quan chức quốc tế tiễn lực lượng mũ nồi xanh Việt Nam xuất quân đi làm nhiệm vụ, tháng 9/2026 ẢNH: N.M

Hành trang đặc biệt của người lính mũ nồi xanh

TP - Lên đường tới hai phái bộ ở châu Phi thực hiện nhiệm vụ gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc (GGHB LHQ), những người lính mũ nồi xanh Việt Nam mang theo hành trang những lời hẹn ước với hậu phương và những cây tre, hạt sen mang đặc trưng hồn quê Việt.

Máy bay ném bom chiến lược Tu-95 rơi ở vùng Viễn Đông Nga

Máy bay ném bom chiến lược Tu-95 rơi ở vùng Viễn Đông Nga

TPO - Bộ Quốc phòng Nga ngày 29/9 cho biết, một máy bay ném bom chiến lược Tu-95 của quân đội nước này đã gặp nạn trong chuyến bay huấn luyện tại tỉnh Amur (Viễn Đông Nga), khiến 6 thành viên phi hành đoàn thiệt mạng và một người khác bị thương.

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản khơi lại ‘điều cấm kỵ’

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản khơi lại ‘điều cấm kỵ’

TPO - Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi vừa một lần nữa nhấn mạnh rằng Tokyo không nên coi chuyện thảo luận về vũ khí hạt nhân và tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân là điều cấm kỵ. Ông bày tỏ lấy làm tiếc về bầu không khí mà ông cho rằng đang gây trở ngại cho những cuộc thảo luận như vậy.

Dân quân địa phương lội nước cùng dân gặt lúa chạy ngập

Dân quân địa phương lội nước cùng dân gặt lúa chạy ngập

TPO - Đợt mưa lớn kéo dài trên diện rộng kết hợp triều cường dâng cao những ngày qua đã làm hàng nghìn ha lúa Hè - Thu tại Cà Mau bị ngập sâu, ngã đổ. Trước nguy cơ mất trắng vụ lúa, lực lượng dân quân địa phương tại xã Khánh Hưng đã ra quân, cùng bà con gặt lúa chạy ngập.

Ukraine giành thêm lãnh thổ ở Donetsk, cản nỗ lực bao vây của Nga

Ukraine giành thêm lãnh thổ ở Donetsk, cản nỗ lực bao vây của Nga

TPO - Một chỉ huy quân đội cấp cao của Ukraine cho biết, lực lượng nước này đã giành lại thêm lãnh thổ từ lực lượng Nga ở phía bắc Donetsk. Đây là một phần của chiến dịch nhằm gây khó khăn cho cuộc tấn công của Mátxcơva vào các thành trì quan trọng của Ukraine ở khu vực này.