Ngày 24/3, sau nhiều giờ công bố làm thủ tục khai mạc phiên tòa và công bố cáo trạng, HĐXX Tòa án nhân dân khu vực 1 Hà Nội, tiến hành xét hỏi hai bị cáo Nguyễn Thị Bình (cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình) và Phạm Thị Minh Nguyệt (cựu Kế toán trưởng nhà trường). Trong vụ án, cả hai bị cơ quan truy tố cáo buộc phạm tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.
Cáo trạng xác định, năm học 2013 – 2014, bị cáo Bình và Nguyệt thu tiền học thêm của 24 lớp các khối 7, 8, 9 nhưng đã thu chênh lệch.
Năm 2013, UBND TP Hà Nội có Quyết định 22/2013 quy định “Mức thu tiền học thêm do thỏa thuận bằng văn bản giữa cha mẹ học sinh với nhà trường đảm bảo phù hợp với điều kiện thực tế ở địa phương”. Mức thu này được tính theo tiết học và tùy theo sĩ số lớp, càng đông mức càng giảm. Cụ thể, dưới 10 học sinh một lớp, các nhà trường được thu mỗi em 26.000 đồng/tiết; từ 10 – 20 học sinh mỗi em 13.000 đồng/tiết; từ 20 – 30 học sinh là 9.000 đồng/tiết; từ 30 – 40 học sinh là 7.000 đồng/tiết và trên 40 học sinh chỉ được thu 6.000 đồng/tiết.
Cơ quan tố tụng cho rằng dù có quy định trên, cô Bình vẫn chỉ đạo kế toán Nguyệt và các giáo viên chủ nhiệm các khối lớp 7, 8, 9 thu tiền dạy thêm, học thêm theo một mức chung là 15.000 đồng/tiết/học sinh; cao hơn quy định.
Từ tháng 12/2013 - 5/2014, Trường THCS Ba Đình đã thu của 24 lớp khối 7, 8, 9 số tiền hơn 2,1 tỷ đồng, trong đó số cao hơn quy định là hơn 1 tỷ đồng, đây là thiệt hại cho các phụ huynh. Tất cả số tiền thu được từ dạy thêm, nhà trường chi cho các giáo viên 70%. Còn lại 30% được để trong quỹ theo 2 bộ chứng từ, một để chi cho các giáo viên, cán bộ nhân viên, một để báo cáo quận.
Trả lời Hội đồng xét xử, bà Nguyễn Thị Bình phản bác toàn bộ nội dung cáo trạng buộc tội, khẳng định bị oan.
Trước tiên bà Bình giải thích, Quyết định 22/2013 của UBND TP Hà Nội quy định thu tiền học thêm tại một địa phương; trong khi Thông tư 17/2012/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo là quy định mức thu chung cho các trường trên toàn quốc. Bà và thầy cô Trường THCS Ba Đình thu tiền dạy thêm hoàn toàn tuân thủ quy định của thông tư.
Tiếp đó, bà Bình cho rằng việc học thêm, dạy thêm tại trường đều dựa trên nguyện vọng của phụ huynh, học sinh. Bà nói các biên bản làm việc với phụ huynh đã cung cấp cho cơ quan điều tra nhưng không thấy nêu đủ trong cáo trạng.
“Tôi không tự ý quyết định thu tiền của học sinh mà cả Ban giám hiệu, thầy cô, phụ huynh đã họp thống nhất. Trên cơ sở đề xuất mức tiền 15.000 đồng của phụ huynh nhà trường mới thu”, bà Bình nói.
Theo bà Bình, trong Quyết định 22/2013 của UBND TP, không quy định mức thu nào 15.000 đồng, nếu thực hiện theo sẽ rất máy móc.
'Có sự bù trừ' cho học sinh lực học trung bình
Cựu Hiệu trưởng phân trần, mức thu chung 15.000 đồng là "có sự bù trừ" vì nhiều học sinh học lực trung bình nếu theo Quyết định 22/2013 của thành phố phải thu hơn, trong khi chỉ thu về mức trung bình sẽ bớt gánh nặng cho các em.
Chủ tọa giải thích với bà Bình, đã là quy định thì phải theo quy định, kể cả việc bị cáo làm lợi cho người khác nhưng quy định ban hành phải thực hiện đúng.
Đối với hai cáo buộc "không phân chia lớp học thêm phù hợp" và "chỉ đạo kế toán lập hai bộ chứng từ thu, chi riêng", bà Bình phản đối cho rằng đã thực hiện đầy đủ, hai bộ chứng từ buộc tội bà là phi thực tế.
“Lý do vì sao cho giáo viên chủ động thu tiền học thêm của học sinh?”, luật sư hỏi thêm. Bà Bình trả lời “là để thuận tiện cho giáo viên và phụ huynh, hơn nữa hình thức thu như vậy đã có từ các năm trước khi bà về công tác”.
Khai tại tòa, cựu Kế toán Phạm Thị Minh Nguyệt nói theo cuộc họp của Hội đồng giáo dục nhà trường, học sinh học thêm chia làm hai nhóm. Việc bị cáo làm hai hệ thống sổ sách do chỉ đạo của Hiệu trưởng Bình.
Một số giáo viên nhà trường tham gia phiên tòa khẳng định việc học thêm, dạy thêm đều có biên bản, có sự thỏa thuận với phụ huynh và học sinh.
Phiên tòa hôm nay ghi nhận có mặt nữ giáo viên làm đơn tố cáo việc thu tiền sai quy định của cô Bình. Đứng lên trả lời xét hỏi, nữ giáo viên khẳng định có đủ bằng chứng việc mình tố cáo sai phạm là đúng nhưng không nêu rõ tại phiên tòa.
“Bằng chứng tôi cung cấp cho công an hết rồi”, nữ giáo viên tỏ thái độ bức xúc khi bị hỏi dồn.
Trả lời đại diện Viện Kiểm sát, bà Bình cho biết trên cương vị Hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm mọi hoạt động của nhà trường nhưng việc tổ chức học thêm, dạy thêm, thu tiền, đều có sự tham gia của thầy cô giáo trong trường, sự đồng thuận của phụ huynh, học sinh...
