“Thuế quan sẽ làm suy yếu quan hệ xuyên Đại Tây Dương và có nguy cơ đẩy tình hình vào một vòng xoáy đi xuống nguy hiểm. Châu Âu sẽ tiếp tục đoàn kết, phối hợp chặt chẽ và kiên định trong việc bảo vệ chủ quyền của mình”, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa viết trong các bài đăng trên mạng xã hội X.
Đại diện cấp cao phụ trách đối ngoại của EU Kaja Kallas cho rằng thuế quan sẽ gây tổn hại cho sự thịnh vượng của cả hai bờ Đại Tây Dương, đồng thời khiến EU sao nhãng nhiệm vụ cốt lõi là chấm dứt cuộc xung đột tại Ukraine.
“Thuế quan có nguy cơ khiến châu Âu và Mỹ nghèo đi và làm xói mòn sự thịnh vượng chung của chúng ta. Nếu an ninh của Greenland gặp rủi ro, chúng ta hoàn toàn có thể giải quyết vấn đề này trong khuôn khổ NATO”, bà Kallas viết trên mạng xã hội X.
Các đại sứ của 27 quốc gia thành viên EU dự kiến sẽ họp khẩn trong ngày 18/1 để bàn cách phản ứng trước mối đe dọa áp thuế.
Trước đó, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ triển khai một loạt mức thuế với các đồng minh châu Âu cho đến khi Mỹ mua được Greenland, khiến căng thẳng liên quan đến tương lai của hòn đảo Bắc cực rộng lớn thuộc Đan Mạch càng gia tăng.
Trong bài đăng trên Truth Social, Tổng thống Trump cho biết mức tăng thuế 10% với hàng nhập khẩu từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh sẽ có hiệu lực từ ngày 1/2. Các quốc gia này vốn đã bị Mỹ tăng thuế trước đó.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng cho biết, mức thuế áp với các quốc gia này sẽ tăng lên 25% từ ngày 1/6 và tiếp tục được duy trì cho đến khi đạt được thỏa thuận để Mỹ mua Greenland.
Ông Trump nhiều lần tuyên bố sẽ không chấp nhận bất kỳ điều gì khác ngoài việc Mỹ sở hữu Greenland, trong khi lãnh đạo Đan Mạch và Greenland đều nhấn mạnh hòn đảo này không phải để bán và cũng không mong muốn trở thành một phần của Mỹ.
Một cuộc thăm dò do Reuters/Ipsos thực hiện trong tuần này cho thấy chưa đến 1/5 người dân Mỹ ủng hộ ý tưởng mua Greenland.
Tổng thống Mỹ nhiều lần nói Greenland có ý nghĩa sống còn đối với an ninh của Mỹ nhờ vị trí chiến lược và trữ lượng khoáng sản lớn, đồng thời không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để giành quyền kiểm soát. Trong tuần này, các quốc gia châu Âu đã cử binh sĩ tới Greenland theo đề nghị của Đan Mạch.
“Những quốc gia này, khi chơi một trò chơi vô cùng nguy hiểm, đã đẩy mức độ rủi ro lên một ngưỡng không thể chấp nhận hay duy trì được”, ông Trump viết.
Ngày 17/1, hàng ngàn người tham gia biểu tình tại Đan Mạch và Greenland để phản đối yêu sách của ông Trump và kêu gọi Mỹ để vùng lãnh thổ này tự quyết định tương lai của mình.
Các quốc gia bị ông Trump nêu tên cũng bày tỏ ủng hộ Đan Mạch, cảnh báo rằng việc quân đội Mỹ chiếm giữ một lãnh thổ thuộc NATO có thể làm sụp đổ liên minh quân sự do Washington dẫn dắt.
“Thông báo của tổng thống Mỹ khiến chúng tôi bất ngờ”, Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen cho biết trong một tuyên bố.
Thủ tướng Anh Keir Starmer nhấn mạnh trong bài đăng trên mạng xã hội, rằng Anh sẽ trực tiếp nêu vấn đề này với Washington.
“Áp thuế với các đồng minh chỉ vì họ ủng hộ an ninh tập thể của NATO là hoàn toàn sai trái”, ông Starmer nói.
Lời đe doạ của Tổng thống Trump có thể làm chệch hướng các thỏa thuận tạm thời mà Mỹ đạt được với EU và Anh vào năm ngoái, bao gồm mức thuế cơ bản 15% với hàng nhập khẩu từ châu Âu và 10% với phần lớn hàng hóa của Anh.
Thuế quan trở thành công cụ ưa thích của Tổng thống Trump từ khi ông trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025, nhằm gây sức ép buộc cả đối thủ lẫn đồng minh phải đáp ứng các yêu cầu của Mỹ.
Tuần này, ông Trump cũng tuyên bố sẽ áp thuế 25% với bất kỳ quốc gia nào giao thương với Iran, nhưng đến nay Nhà Trắng vẫn chưa công bố văn bản chính thức nào về chính sách này, cũng như chưa nêu rõ cơ sở pháp lý để áp thuế.