Hãng thông tấn Reuters đưa tin Ủy ban châu Âu (European Commission - EC) đã công bố kế hoạch rút lại lệnh cấm trên thực tế đối với việc bán ô tô mới sử dụng động cơ đốt trong (xe xăng) từ năm 2035.
Theo đề xuất mới, thay vì yêu cầu giảm 100% lượng khí CO2 từ ống xả so với mức năm 2021, các hãng xe chỉ cần đạt mức giảm 90% kể từ năm 2035. Phần 10% còn lại có thể được bù trừ thông qua việc sử dụng nhiên liệu sinh học, e-fuel hoặc các tín chỉ phát thải gắn với việc dùng thép phát thải thấp sản xuất trong EU.
Gói quy định ô tô đầy đủ, được công bố chính thức vào ngày 16/12, dự kiến sẽ được trình lên Nghị viện và Hội đồng châu Âu vào năm 2026 để xem xét và phê duyệt.
Trên thực tế, sự điều chỉnh này mở đường cho các mẫu xe động cơ đốt trong truyền thống (ICE), hybrid nhẹ (MHEV), hybrid sạc điện (PHEV) và xe điện mở rộng phạm vi (EREV) tiếp tục tồn tại song song với xe thuần điện thuần (BEV) và xe chạy bằng pin nhiên liệu hydro (FCEV). Đáng chú ý, đề xuất mới không đưa ra mốc thời gian “khai tử” cụ thể cho động cơ đốt trong.
Khi đã đáp ứng mục tiêu giảm 90% khí thải, sẽ không có giới hạn pháp lý cứng nhắc nào đối với việc bán xe chạy bằng động cơ đốt trong, miễn là các nhà sản xuất có thể cân đối lượng phát thải thông qua các cơ chế bù trừ được chấp thuận.
Ngoài ra, các yêu cầu cho mốc năm 2030 cũng được nới lỏng. Cụ thể, mục tiêu khí thải sẽ được tính trung bình trong giai đoạn 2030-2032, giúp các nhà sản xuất có thêm dư địa điều chỉnh, tương tự cách EU từng áp dụng với mục tiêu năm 2025.
Sự thay đổi này diễn ra trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô châu Âu liên tục gây sức ép. Nhiều lãnh đạo cấp cao từ BMW, Volkswagen, Mercedes-Benz, Renault hay Stellantis từng lên tiếng cho rằng các mục tiêu cũ là quá khắt khe. Ngay cả CEO Ford, ông Jim Farley, cũng cảnh báo EU về tính thiếu thực tế của lộ trình trước đó.
Động thái mới là kết quả của hàng loạt cuộc đối thoại cấp cao giữa EU và ngành ô tô trong năm qua, nhằm hàn gắn căng thẳng kéo dài nhiều năm, phần nào bắt nguồn từ hệ lụy của bê bối gian lận khí thải diesel của Volkswagen.
Để tạo sự ổn định dài hạn cho ngành, EC còn đề xuất “đóng băng” các quy định mới về phương tiện trong vòng 10 năm. Biện pháp này sẽ giúp giảm đáng kể độ phức tạp về mặt thủ tục pháp lý, từ đó hỗ trợ các hãng xe hoạch định chu kỳ sản phẩm rõ ràng hơn.
Dù vậy, EU không từ bỏ chiến lược điện hóa khi cho biết sẽ tăng cường ưu đãi cho các mẫu xe điện cỡ nhỏ, giá phải chăng được sản xuất tại châu Âu.
Tóm lại, EU không quay lưng với định hướng, nhưng đang chuyển từ cách tiếp cận cứng nhắc sang thực tế hơn. Động cơ đốt trong sẽ không biến mất sau năm 2035, thay vào đó được quản lý chặt chẽ và linh hoạt hơn so với trước đây.
Song song với điều chỉnh chính sách, Ủy ban châu Âu cũng triển khai thêm các biện pháp hỗ trợ sản xuất pin tại châu Âu, đầu tư vào xe điện công nghệ cao và áp dụng yêu cầu nội địa hóa cao. Các biện pháp này nhằm giúp tăng sức cạnh tranh cho xe châu Âu trước áp lực ngày càng lớn từ các hãng xe Trung Quốc.
