Đầu tư tiếp tục là động lực chính
Hôm nay (10/4), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) họp báo công bố báo cáo triển vọng phát triển châu Á tháng 4, tiếp tục duy trì triển vọng tích cực cho Việt Nam trong ngắn hạn. Kinh tế Việt Nam được dự báo tăng trưởng 7,2% trong năm 2026 và 7% trong năm 2027.
Ông Shantanu Chakraborty - Giám đốc Quốc gia của ADB tại Việt Nam - nhận định, Chính phủ Việt Nam đã phản ứng nhanh chóng trước tình trạng gián đoạn nguồn cung năng lượng do xung đột tại Trung Đông gây ra. Các biện pháp tài khóa có thời hạn, bao gồm giảm thuế, sử dụng quỹ bình ổn, kết hợp với điều hành giá linh hoạt và tăng cường phối hợp đảm bảo nguồn cung, đã góp phần kiềm chế áp lực lạm phát trong ngắn hạn và hỗ trợ tăng trưởng.
Về dài hạn, việc nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, đa dạng hóa nguồn cung và đẩy nhanh tiến độ chuyển dịch sang năng lượng sạch sẽ đóng vai trò then chốt, giúp giảm tính dễ tổn thương trước các cú sốc trong tương lai.
Tuy nhiên, các rủi ro suy giảm vẫn ở mức đáng kể. Cuộc xung đột kéo dài tại Trung Đông có thể làm gián đoạn dòng chảy dầu, khí và phân bón qua eo biển Hormuz, làm tăng chi phí vận chuyển và gây chậm trễ. Cùng với xung đột tại Ukraine, các diễn biến này làm gia tăng biến động giá hàng hóa, tiếp tục gây áp lực lên chuỗi cung ứng toàn cầu. Tăng trưởng chậm lại tại các đối tác thương mại lớn cũng có thể thu hẹp thặng dư thương mại và làm giảm tốc độ tăng trưởng của Việt Nam.
Nhận diện các động lực tăng trưởng năm 2026, ông Nguyễn Bá Hùng - chuyên gia Kinh tế trưởng ADB - nhấn mạnh việc thúc đẩy hoạt động đầu tư công và thực hiện chính sách tiền tệ nới lỏng. Theo đó, đầu tư tiếp tục là động lực chính của tăng trưởng trong năm 2026. Chính phủ đặt mục tiêu đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, ước khoảng 38 tỷ USD, đặc biệt cho hạ tầng, qua đó hỗ trợ hoạt động xây dựng.
Cùng với đó, kỳ vọng tiếp tục đặt vào khu vực FDI và xuất khẩu, song các yếu tố bất lợi từ bên ngoài, bao gồm xung đột tại Trung Đông và các chính sách thuế quan của Mỹ, có thể ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư và hoạt động xuất khẩu. Lạm phát được dự báo tăng lên 4 % trong năm 2026, sau đó giảm xuống 3,8% vào năm 2027.
Cũng theo ADB, việc thay mức thuế đối ứng 20% của Mỹ bằng mức thuế toàn cầu mới khoảng 15% có thể mang lại lợi ích ngắn hạn cho xuất khẩu. Tuy nhiên, những bất định mới liên quan tới chính sách thương mại tương lai của Mỹ, trong bối cảnh thặng dư song phương gia tăng và căng thẳng địa chính trị kéo dài, có thể ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu.
Ngoài ra, các áp lực khác bao gồm tăng trưởng chậm lại tại các đối tác thương mại lớn, nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu do xung đột lan rộng tại Trung Đông, cùng với chi phí đầu vào tăng. Do đó, tăng trưởng công nghiệp dự kiến giảm xuống 7,7% trong năm 2026, so với mức 9,2% của năm 2025.
Khu vực dịch vụ được kỳ vọng tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026, nhờ sự phục hồi của du lịch và các hoạt động dựa trên công nghệ gia tăng. Việc nới lỏng thị thực, tăng cường xúc tiến quảng bá và nâng cao chất lượng dịch vụ tiếp tục hỗ trợ lượng khách đến, đạt gần 4,7 triệu lượt vào tháng 2, tăng 18,1% so với cùng kỳ.
Lạm phát được dự báo tăng nhẹ lên 4% trong năm nay. Giá dầu thế giới tăng và biến động mạnh do xung đột tại Trung Đông kéo dài, điều kiện cung ứng toàn cầu thay đổi, cùng với các chính sách tài khóa mở rộng và tiền tệ nới lỏng, có thể tạo thêm áp lực giá. Tuy nhiên, lạm phát được kỳ vọng giảm còn 3,8% trong năm 2027 khi giá hàng hóa toàn cầu ổn định và áp lực cầu nội địa dịu bớt.
Bộ Tài chính sẽ hoàn thiện kịch bản tăng trưởng mới
Tại họp báo quý I của Bộ Tài chính ngày 9/4, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, những tháng đầu năm, kinh tế - xã hội trong nước chịu nhiều tác động bất lợi từ diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, đặc biệt là yếu tố địa chính trị và biến động của thị trường năng lượng.
Những yếu tố này đã ảnh hưởng trực tiếp đến tăng trưởng, khiến kết quả chưa đạt như kỳ vọng theo kịch bản đầu năm. Trong bối cảnh đó, Chính phủ xác định cần chủ động ứng phó nhanh, linh hoạt và hiệu quả, với tinh thần khẩn trương như xử lý một tình huống cấp bách ở tầm quốc gia. Theo Thứ trưởng, nếu không có các giải pháp kịp thời, giá xăng dầu có thể đã biến động mạnh hơn, gây tác động tiêu cực lớn đến nền kinh tế và đời sống người dân.
Thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ xây dựng, hoàn thiện kịch bản điều hành tăng trưởng mới, kết hợp đồng bộ các công cụ chính sách tài khóa, tiền tệ và các giải pháp vĩ mô khác, phấn đấu giữ vững mục tiêu tăng trưởng cao, hướng tới mức tăng trưởng hai con số trong năm 2026.
Nhằm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong năm 2026, Bộ Tài chính tiếp tục 7 nhóm giải pháp trọng tâm, bao gồm hoàn thiện thể chế, chủ động ứng phó biến động quốc tế, điều hành chính sách tài khóa linh hoạt, tăng cường quản lý thu ngân sách, phát triển thị trường vốn, tiết kiệm chi thường xuyên và đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. Các cơ chế thu hút đầu tư nước ngoài, đặc biệt là khuyến khích doanh nghiệp FDI tái đầu tư, cùng với thí điểm các thị trường mới như tài sản số và tín chỉ carbon cũng đang được nghiên cứu.