Tại Vòng Chung kết Cuộc thi Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics 2024 (VSAR), nhóm học sinh “trường làng” Trường THCS Hợp Giang, (Cao Bằng) đã xuất sắc giành giải Nhì bảng THCS/THPT phần thi đối kháng, tự động.
Em Nông Minh Huy cho biết, nhóm có 4 thành viên, chung đam mê yêu thích khoa học gồm: Hoàng Trung Nghĩa, Nông Hoàng Bảo Hân và Chu Nguyễn Đức Anh.
Khi tìm hiểu cuộc thi, cả nhóm đã họp để thống nhất phương án triển khai nghiên cứu, thiết kế sản phẩm robot gieo hạt trên chủ đề của cuộc thi.
Kết quả, dự án giành giải Nhì tại bảng THCS phần thi Đối kháng. Khi được xướng tên, cả nhóm đã vỡ òa vui sướng, ôm nhau nhảy múa ăn mừng.
“Riêng bản thân em, chiến thắng đã giúp tiếp tục có động lực học tập, nghiên cứu nhiều hơn nữa trong lĩnh vực khoa học kĩ thuật và tham gia các cuộc thi robotics cùng đội”, Minh Huy cho biết.
Huy nhớ, khi nhận được đề bài của ban tổ chức là thiết kế một robot thực hiện nhiệm vụ gieo hạt lạc vào các ô trên sa bàn, các thành viên trong đội đã trăn trở rất nhiều để ra ý tưởng chung.
Ban đầu, mỗi người một ý kiến nhưng thống nhất sẽ thiết kế robot đơn giản, gồm một bộ phận chứa và một tay gieo hạt. Sau khi sử dụng phiên bản này để tham gia cuộc thi vòng loại cấp tỉnh, cả nhóm tiếp tục hội ý và đánh giá, vẫn chưa đạt yêu cầu về năng suất so với mong đợi.
Vì vậy, cả đội lại cùng nhau thử thiết kế ra phiên bản khác với tính năng cao hơn. Sau nhiều ngày đêm miệt mài thử sức, cuối cùng phiên bản robot gieo hạt đã thông minh, linh hoạt hơn rất nhiều so với trước, tự tin để dự thi vòng VSAR 2024.
“So với phiên bản cũ, robot được nâng cấp 2 cánh tay gieo hạt và cơ cấu kho chứa được cải thiện. Robot có thể khiến năng suất gieo hạt được cải thiện rõ rệt và được đánh giá cao. Nhờ đó, cả đội đã đạt được kết quả thi vượt kỳ vọng”, nam sinh chia sẻ.
Đam mê là động lực vượt khó
Nhóm học sinh cho biết, Trường THCS Hợp Giang ở Cao Bằng còn rất nhiều khó khăn, thiếu thốn những tưởng sẽ khó để có thể nghiên cứu, triển khai dự án STEM.
Quá trình thực hiện dự án, cả đội xác định không có nhiều sự trợ giúp của thầy cô và các chuyên gia. Thầy cô ở trường luôn động viên, khuyến khích các em dám thử và có thể sai nhiều lần để rút kinh nghiệm, kiên trì với mục tiêu của mình mới đi đến kết quả đúng.
Trong quá trình xây dựng và lắp ráp robot, có ý tưởng nhưng khó khăn lớn nhất của đội gặp phải đó là thiếu nguyên vật liệu để lắp các cơ cấu của robot.
Để giải quyết vấn đề, nhóm học sinh đã phải tìm các vật liệu đó trên mạng để mua về. Tuy nhiên, để chờ thiết bị được chuyển đến tận nơi, mất rất nhiều thời gian, chưa kể sản phẩm phải tháo lắp, chỉnh sửa nhiều lần mới hoàn thiện.
Khó khăn là vậy nhưng các thành viên trong đội rất hào hứng. Mỗi ngày đến trường, sau các giờ học, cả nhóm lại tập trung để thống nhất ý tưởng và chia việc về nhà nghiên cứu, tìm hiểu thêm để hoàn thành sản phẩm đúng thời hạn dự thi.
Minh Huy nói rằng, Robotics, AI là lĩnh vực mới mẻ, hấp dẫn đối với em và các bạn. Khi nghĩ, với kiến thức được học, các em có thể sáng tạo ra các sản phẩm thực tế sẽ cảm thấy hào hứng.
Tuy nhiên, để các bạn học sinh có thể theo đuổi niềm đam mê robotics, Huy nghĩ rằng cần có thêm các lớp học cụ thể để bồi dưỡng thêm kiến thức, kinh nghiệm liên quan đến khoa học kỹ thuật và robotics.
“Bên cạnh đó, Cao Bằng là một tỉnh miền núi khó khăn, điều kiện để thực hành công nghệ, STEM vẫn còn thiếu. Em mong muốn có thêm điều kiện cơ sở vật chất, thầy cô có chuyên môn hướng dẫn chuyên môn để học sinh có thể tiếp cận sâu hơn với STEM và robotics”, Minh Huy nói.
Cuộc thi Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics được tổ chức dưới sự chỉ đạo của T.Ư Đoàn, do Báo Tiền Phong phối hợp với Hội đồng Đội T.Ư, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Đại học Bách khoa Hà Nội cùng các đơn vị công nghệ và giáo dục triển khai, với mục tiêu thúc đẩy giáo dục STEM trong nhà trường, khuyến khích học sinh nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ và phát triển các sản phẩm sáng tạo trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và robotics.
Năm học này, cuộc thi tiếp tục được tổ chức với 5 giải đấu bao gồm: Giải Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics; Giải Vô Địch IYRC Việt Nam 2026, Giải Vô địch Tekmonk Coding Olympiad; Giải Vô địch KC aiRoboMaker; Giải Vô địch Robot Olympiad. Vòng Chung kết quốc gia năm học 2025-2026 vào ngày 10/5 tới tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Hà Nội.