Ngày 25/3, Trung tâm Quản lý Hạ tầng kỹ thuật (Sở Xây dựng Hà Nội) tổ chức hội thảo Đề án Xử lý úng ngập trên địa bàn khu vực nội thành thành phố, giai đoạn 2026- 2030.
Tại hội nghị, bà Phạm Vân Quỳnh (Công ty cổ phần nước và môi trường Việt Nam- đơn vị tư vấn) đã trình bày đề án.
Theo đó, đề án đã đánh giá về nguyên nhân gây ngập úng thành phố trong thời gian qua, bao gồm: lượng mưa vượt quá lượng mưa thiết kế hệ thống thoát nước; quá trình đô thị hoá nhanh; tổng công suất bơm cưỡng bức còn thiếu; cao độ nền thấp...
Đề án cũng đưa ra 7 giải pháp xử lý úng ngập trong khu vực nội thành như: Xây dựng công trình (giải pháp xám); giải pháp thoát nước bền vững (tăng dung tích điều tiết nước của hệ thống hồ; tăng tỷ lệ diện tích được phủ xanh; sử dụng vật liệu xây dựng có khả năng chống thấm); mô hình thành phố bọt biển; giải pháp quản lý vận hành và phi công trình (chính sách, quy hoạch và nâng cao nhận thức); các giải pháp không xây dựng; cơ chế phối hợp với các sở ngành.
Tổng kinh phí thực hiện đề án giai đoạn 2026- 2030 là 20.000 tỷ đồng. Trong đó, 10.000 tỷ đồng là kinh phí đang thực hiện các dự án liên quan và 10.000 tỷ đồng cần bổ sung thêm.
Nâng cao năng lực hệ thống thoát nước đô thị
Ông Nguyễn Đức Hưng, Giám đốc Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố cho biết, đề án được lập hướng tới mục tiêu nâng cao năng lực toàn hệ thống thoát nước đô thị, bảo đảm an toàn giao thông, nâng cao chất lượng môi trường sống của người dân Thủ đô.
Căn cứ vào số liệu hiện trạng, đơn vị tư vấn phân tích đánh giá nguyên nhân, tính toán, đưa ra giải pháp công trình và giải pháp phi công trình; đề xuất kiến nghị danh mục dự án đầu tư giai đoạn 2026-2030.
Đề án cũng được mở rộng sang các lưu vực khác đảm bảo tính đồng bộ và tổng thể, phù hợp với Quy hoạch phát triển thủ đô tầm nhìn 100 năm.
Góp ý tại hội thảo, GS.TS Nguyễn Việt Anh, Viện trưởng Viện Khoa học và Kinh tế môi trường (Đại học Xây dựng) cho rằng, cần làm rõ số liệu lượng mưa đầu vào trong thời gian gần đây để đánh giá chi tiết. Hà Nội xuất hiện nhiều khu vực ngập úng cục bộ, do vậy cần có giải pháp đối với từng khu vực cụ thể.
TS. Hoàng Thái Đại (Hội Thủy lợi Việt Nam) đề xuất, đề án bổ sung giải pháp đối với mô hình mưa cực đoan. Bởi lẽ, tại Hà Nội những năm gần đây đã xảy ra tình trạng mưa lớn kéo dài, do vậy cần gắn kết hệ thống thoát nước đô thị với hệ thống tiêu thoát nước của nông nghiệp, đồng thời cần có những kịch bản khi xảy ra mưa cực đoan.
Phát biểu tại hội thảo, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Phi Thường cho biết, đợt mưa lũ tháng 9 - 10/2025 trên địa bàn thành phố đã gây ngập cục bộ, cao điểm có đến 200 điểm ngập.
Theo ông Thường, có nhiều nguyên nhân gây ngập úng khi mưa lớn. Cụ thể, việc đầu tư hệ thống thoát nước theo quy hoạch trước đây chưa theo kịp tốc độ đô thị hóa, cùng với một số hạn chế trong quản lý cao độ nền xây dựng; quá trình đô thị hoá nhanh trong khi quy hoạch cũ không còn phù hợp.
Về giải pháp, ông Thường cho biết sau đợt ngập úng năm 2025, thành phố đã ban hành 10 Lệnh xây dựng công trình chống ngập khẩn cấp. Hiện tại, các dự án đang được triển khai, trong đó hạng mục chính sẽ hoàn thành trong tháng 6/2026. Bên cạnh đó, thành phố cũng triển khai 2 hầm chống ngập tại phố Hàng Da và Bắc sông Đuống.
Ông Thường cho rằng, trong bối cảnh Hà Nội đang hoàn thiện Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, quy hoạch thoát nước mới cũng theo hướng vừa giải quyết các nhiệm vụ cấp bách trước mắt, vừa xây dựng các kịch bản ứng phó lâu dài; theo từng không gian phát triển đô thị, gắn với đô thị thích ứng, đô thị "bọt biển". Trong đó, Đề án xử lý úng ngập giai đoạn 2026-2030 sẽ đóng vai trò khớp nối, từng bước hoàn thiện hệ thống thoát nước theo hướng đồng bộ, tổng thể và bền vững cho Thủ đô.