Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ: Tự chủ cao, xử phạt nghiêm khắc

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ: Tự chủ cao, xử phạt nghiêm khắc
TPO - Bên lề Hội nghị trực tuyến triển khai Nghị định hướng dẫn thi hành một số điểm của Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Giáo dục ĐH được tổ chức hôm nay, 6/1, tại 6 điểm cầu trên cả nước, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ đã có trao đổi với báo chí về vấn đề tự chủ trong đại học.

Thưa ông, Luật Giáo dục ĐH sửa đổi (Luật số 34), Nghị định hướng dẫn thi hành một số điều của Luật  này (Nghị định 99) đã đề cập rất sâu đến vấn đề tự chủ. Vậy, làm thế nào để quản lý được việc thực hiện tự chủ trong các trường ĐH?

Luật số 34 mở rộng quyền tự chủ của các trường rất cao, trong đó gắn chặt trách nhiệm giải trình. Trách nhiệm giải trình ở đây gồm các nội dung như thực hiện các chuẩn quy định.  Trong Luật số 34 quy định rất rõ các cơ sở  giáo dục ĐH (GDĐH) phải thực hiện chuẩn giảng viên, các quy định chuẩn chương trình được kiểm định, các điều kiện đảm bảo  chương trình đào tạo. Những chuẩn này phải được thực hiện công khai minh bạch qua cơ sở dữ liệu;

Tăng cường kiểm định và kiểm tra giám sát các cơ sở GD ĐH thực hiện kiểm định chất lượng, đảm bảo chất lượng. Qua đó người học sẽ chọn được chính xác trường có chất lượng. Những trường không đảm bảo chất lượng, chất lượng kém chắc chắn sẽ thí sinh lựa chọn, khả năng giải thể cao;

Những trường vi phạm Bộ GD&ĐT phối hợp cùng Bộ Công an xử lý nghiêm, để từng bước khắc phục tình trạng một số trường chất lượng kém, chất lượng không đảm bảo nhưng lại thực hiện đào tạo.  Ví dụ như đào tạo văn bằng 2.  Bộ GD&ĐT vừa qua phối hợp với Bộ Công an xử lý nghiêm;

Bên cạnh đó, yêu cầu các trường phải xây dựng bộ cơ sở dữ liệu công khai, để Bộ GD&ĐT và cơ quan khác giám sát. Ví dụ như văn bằng. Công khai dữ liệu văn bằng chứng chỉ  để người sử dụng lao động, ai quan tâm đều biết.  Điều này sẽ khắc phục tình trạng bằng giả.

Nhưng cũng có ý kiến cho rằng trong Luật số 34 cũng như Nghị định 99 chưa đề cập đến vấn đề xử lý những sai phạm. Điều này nên hiểu như thế nào, thưa ông?

Theo quy định, năng lực tự chủ thấp mà thực hiện quyền cao hơn thì phải được siết chặt. Bộ GD&ĐT đang xây dựng dự thảo sửa đổi bộ sung trình Chính phủ ban hành Nghị định 138  về quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục.

Đồng thời, Bộ đang thực hiện rà soát xây dựng các văn bản khác, đặc biệt 4 văn bản quy chế đào tạo theo tinh thần Luật 34, Nghị định 99 là quy chế tuyển sinh,  quy chế quản lý đại học,  quy chế tuyển sinh thạc sĩ,  quy chế tuyển sinh tiến sĩ để tạo ra hành lang pháp lý mạch lạc bớt quy định mang tính hành chính, riêng lẻ từng vấn đề.

Tôi tin rằng năm 2020 giáo dục ĐH có hành lang pháp lý mạch lạc. Chất lượng là đích mà các trường phải hướng tới.  Những trường kém chất lượng  thị trường cạnh tranh sẽ tạo sức ép cải thiện hoặc giải thể.

Làm sao để hội đồng trường có thực quyền trong bối cảnh hiện nay, thưa Bộ trưởng?

Hồn cốt của Luật số 34 là trả lại thực quyền cho hội đồng trường. Hội đồng trường là cơ quan đại diện của cơ quan chủ quản, chịu trách nhiệm toàn diện cho trường.

Luật số 34 nhấn mạnh đến thiết chế. Muốn thực quyền thì tất cả các bên liên quan phải nâng cao nhận thức.  Không phải chỉ Bộ GD&ĐT  thực hiện điều này mà chính các bộ chủ quản, cơ quan chủ quản phải thay đổi nhận thức. Không can thiệp hành chính thì hội đồng trường  phải thực quyền.

Các nhà trường cũng phải nhận thức khác. Chủ tịch HĐT là vị trí  để thông qua các quyết sách lớn chứ không phải là nơi tăng thêm quyền cho hiệu trưởng.

Thêm nữa là việc lựa chọn các thành viên, cơ cấu HĐT. Chủ tịch HĐT phải đủ năng lực, trách nhiệm. Luật quy định chủ tịch HĐT là chuyên trách còn trước đây là kiêm nhiệm nên giờ phải có trách nhiệm cao. 

Các hiệu trưởng chủ tịch HĐT có dám bước qua được hay không? Quyền lực lớn nhất là chủ tịch HĐT. Quyết định là của  tập thể.  Tự chủ đến từng giảng viên, đến khoa chứ không phải tự chủ đối với ban lãnh đạo.

Xin cảm ơn ông!

MỚI - NÓNG
Bìa báo Hoa Học Trò số 1 (10/1991)
30 năm với tuổi hoa
TP - Trước khi xuất hiện những cú click chuột giúp nắm bắt thông tin của cả thế giới, đã có một thời, những cô cậu học trò cuối 7x, 8x, thậm chí là đầu 9x, chỉ chờ đến ngày được cầm trên tay một cuốn báo. Hẳn nhiều bạn vẫn còn nhớ cái cảm giác háo hức chạy ra sạp báo cầm trên tay cuốn Hoa Học Trò nóng hổi vừa thổi vừa xem. Thế rồi bao người chuyền tay nhau đọc, mê mẩn, say đắm với những trang báo ngọt lịm...
Bên hông Dinh Thống Nhất, 28/4/2021: Tác giả bài báo và nhân vật của mình - Bùi Trọng Nghĩa (bìa trái), Chu Chí Thành (bìa phải). Ảnh: QUANG VINH
Câu chuyện hòa giải kể ngày 21/6
TP - Vào một ngày Tết, tôi gọi điện cho vợ chồng ông Bùi Trọng Nghĩa- nhân vật trong bức ảnh “Hai người lính” nổi tiếng, hỏi thăm liệu năm nay gia đình có gì mới. Bà vợ nói “Từ khi gặp báo Tiền Phong thì chúng tôi có cái mới và thay đổi chứ xưa giờ chỉ có vậy”. Còn tôi coi loạt bài về “Hai người lính” là kỷ niệm đẹp trong đời làm báo của mình.
Đại diện Xinhua giới thiệu về người dẫn chương trình tin tức AI (trên màn hình) của hãng tại Bắc Kinh. Ảnh: Thái An
Ứng phó AI trong thách thức của tòa soạn
TP - Liên đoàn các nhà báo châu Âu (EFJ) đang kêu gọi các cơ quan công quyền không nên siết quản lý việc sử dụng trí thông minh nhân tạo (AI) trong tòa soạn, mà thúc đẩy cách dùng sao cho phù hợp với đạo đức báo chí.

Có thể bạn quan tâm

Thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT 2020 tại Hà Nội trong bối cảnh có dịch COVID-19 Ảnh: Nguyễn Hà

Thông tin mới nhất của kỳ thi tốt nghiệp THPT 2021

TP - Ngày 18/6, Bộ GD&ĐT quyết định tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT 2021 thành 2 đợt: Đợt 1 diễn ra ngày 7-8/7 cho thí sinh không liên quan COVID-19, đợt 2 cho những thí sinh còn lại. Các địa phương có dịch đang chuẩn bị rốt ráo cho việc tổ chức 2 đợt thi.