Gần đây, trí tuệ nhân tạo (AI) được coi là “cạ cứng” của thế hệ Z. Chỉ với vài thao tác, người dùng có thể tìm kiếm thông tin, lên ý tưởng thuyết trình, tạo đề cương ôn tập hay luyện kỹ năng viết nhanh chóng hơn trước rất nhiều. Thậm chí, trong không ít dự án hay nghiên cứu học thuật hiện nay, AI cũng đóng vai trò như một công cụ hỗ trợ đắc lực.
Không chỉ vậy, các nền tảng mạng xã hội cũng có rất nhiều nội dung liên quan đến trí tuệ nhân tạo. Các bài viết giới thiệu về những ứng dụng AI, mẹo sử dụng được tìm kiếm nhiều hơn và ngày càng trở nên xu hướng, thu hút được nhiều sự quan tâm từ các bạn trẻ. Mỗi công cụ AI lại có những chức năng khác nhau được teen tận dụng cho nhiều mục đích học tập khác nhau. Nhờ đó, việc tiếp cận tri thức không còn giới hạn trong sách vở truyền thống mà còn trở nên linh hoạt, tiện lợi hơn bao giờ hết.
Tuy nhiên, dù mang lại rất nhiều cơ hội, các bạn trẻ Gen Z vẫn cần nhận thức rõ về những rủi ro mà AI có thể gây ra. Việc quá lệ thuộc vào AI trong học tập có thể ảnh hưởng đến sự phát triển về tính sáng tạo, tư duy của học sinh, sinh viên. Sự lạm dụng AI cũng có thể khiến các bạn trở nên bị động, làm giảm đi khả năng suy nghĩ, “lười” giải quyết các vấn đề.
Chia sẻ với Hoa Học Trò Online, bạn Nguyễn Ngọc Hà Trang (sinh năm 2005, trường Đại học Văn hóa Hà Nội) cho biết bạn thường sử dụng AI để tìm kiếm các tài liệu, ý tưởng cho bài thuyết trình, tạo câu hỏi ôn tập trong mỗi mùa thi. Bạn cho biết, từ khi biết cách tận dụng AI, quá trình tìm kiếm thông tin hoặc hệ thống kiến thức cũng tiết kiệm nhiều thời gian hơn. Dù vậy, Hà Trang chỉ sử dụng AI như một giải pháp hỗ trợ chứ không phụ thuộc hoàn toàn vào chúng.
“Điều quan trọng khi sử dụng AI là để nâng cao năng suất nhưng đồng thời cũng phải rèn luyện tư duy phản biện, kĩ năng giải quyết vấn đề. Nếu chỉ sao chép mọi thứ từ AI, các bạn trẻ sẽ dễ bị tụt lại. Nhưng nếu biết cách tận dụng AI, chúng ta hoàn toàn có thể biến nó thành lợi thế cho bản thân.” - Hà Trang chia sẻ.
Cùng quan điểm đó, bạn Vương Thị Ánh Tuyết (sinh năm 2005, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội), cho biết cô thường sử dụng AI để tìm ý tưởng cho bài giảng hoặc thiết kế các hoạt động học tập thú vị dành cho học sinh: “Mình cũng khuyến khích học sinh sử dụng AI để mở rộng vốn kiến thức bên cạnh những bài giảng được học trên lớp, tuy nhiên cũng luôn dặn các em không được sao chép, dựa vào AI mà lười suy nghĩ.”
Trong bối cảnh AI ngày càng phát triển mạnh mẽ, Gen Z không thể đứng ngoài xu hướng công nghệ. Tuy nhiên, thay vì để AI “làm thay” mọi thứ, các bạn trẻ cần học cách sử dụng công nghệ như một công cụ hỗ trợ để nâng cao năng lực của bản thân. Việc chủ động đặt câu hỏi, kiểm tra độ chính xác của thông tin và duy trì khả năng tư duy phản biện sẽ giúp người trẻ không bị lệ thuộc vào AI.
Khi được sử dụng đúng cách, AI không chỉ là một “trend” công nghệ mà còn có thể trở thành “cộng sự” đắc lực, giúp teen phát triển kỹ năng, mở rộng kiến thức và thích nghi tốt hơn với xã hội số đang không ngừng thay đổi.
