Theo số liệu của Cục Hải quan, kim ngạch xuất khẩu rau quả trong tháng 3 đạt khoảng 532,2 triệu USD, tăng 51,6% so với tháng trước và tăng 11,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Tính đến hết quý I, tổng kim ngạch đạt 1,53 tỷ USD, tăng 31,4% so với cùng kỳ, cho thấy đà phục hồi và mở rộng thị trường đang diễn ra rõ nét.
Động lực tăng trưởng tiếp tục đến từ thị trường Trung Quốc, với kim ngạch quý I đạt gần 778,8 triệu USD, tăng gần 50% so với cùng kỳ và chiếm hơn một nửa tổng xuất khẩu rau quả của cả nước. Điều đáng nói, các thị trường khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng khá đồng đều. Xuất khẩu rau quả sang Mỹ tăng hơn 16%, Hàn Quốc tăng trên 6%, Nhật Bản tăng hơn 7%, trong khi một số thị trường châu Âu và Đông Nam Á tăng mạnh hơn như Hà Lan tăng trên 50%, Malaysia tăng hơn 80%, Đức tăng trên 80%.
Theo Cục Xuất nhập khẩu - Bộ Công Thương, diễn biến này phản ánh xu hướng đa dạng hóa thị trường đang phát huy hiệu quả. Không chỉ duy trì thị trường truyền thống, doanh nghiệp Việt Nam đã tận dụng tốt các hiệp định thương mại tự do để mở rộng xuất khẩu sang các thị trường có yêu cầu cao.
Cục Xuất nhập khẩu đánh giá nhu cầu đối với trái cây nhiệt đới hiện vẫn duy trì ở mức cao, đặc biệt là các mặt hàng chủ lực như sầu riêng, xoài, chuối, thanh long. Việc nhiều loại trái cây bước vào vụ thu hoạch chính trong tháng 3 cũng góp phần đẩy kim ngạch tăng mạnh. Bên cạnh đó, các nghị định thư xuất khẩu với Trung Quốc dần được triển khai ổn định hơn, giúp hoạt động thông quan thuận lợi, hạn chế tình trạng ùn ứ như trước.
Tuy nhiên, áp lực về tiêu chuẩn đang ngày càng rõ nét. Theo đánh giá của các cơ quan quản lý, việc kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, mã số vùng trồng và truy xuất nguồn gốc đang trở thành điều kiện tiên quyết để duy trì tăng trưởng. Không chỉ các thị trường khó tính như châu Âu hay Mỹ, ngay cả Trung Quốc cũng đang siết chặt yêu cầu kỹ thuật, buộc doanh nghiệp phải nâng cấp toàn bộ chuỗi sản xuất.
Nhận định về quý II, Cục Xuất nhập khẩu cho biết, có khả năng tiếp tục tăng trưởng tích cực khi các nghị định thư về trái cây tươi và sản phẩm đông lạnh được triển khai hiệu quả hơn, đặc biệt trong bối cảnh nhiều loại trái cây đặc sản như vải, xoài, sầu riêng bước vào vụ thu hoạch chính.
Ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam - đánh giá, dư địa tăng trưởng của ngành vẫn còn lớn nếu doanh nghiệp tận dụng tốt mùa vụ và duy trì chất lượng ổn định. Tuy nhiên, tăng trưởng trong giai đoạn tới sẽ mang tính “chọn lọc”, không còn phụ thuộc vào sản lượng mà phụ thuộc vào khả năng đáp ứng tiêu chuẩn. Những doanh nghiệp đầu tư bài bản vào vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc và chế biến sâu sẽ có lợi thế rõ rệt.