Google News

‘Nhân duyên’ - cõi thơ thiền của một người lính

TPO - Lặng lẽ với những suy tư đời thường, tập thơ “Nhân duyên” của Đại tá, nhà báo Nguyễn Kiên Thái không ồn ào tìm kiếm hình thức mới lạ mà chọn lối đi giản dị, tiết chế - như một cách tự soi lại mình sau hơn nửa thế kỷ trải nghiệm và hơn 30 năm công tác trong môi trường Quân đội.

Chia sẻ về tập thơ này, Đại tá Nguyễn Kiên Thái cho biết, sau chuyến công tác ở Trường Sa cuối năm 2024, đầu năm 2025, ông hoàn thành bản thảo tập thơ “Mùa Trường Sa”, gồm gần 60 bài viết về người lính và biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

nhan-duyen-2.jpg
Với Đại tá Nguyễn Kiên Thái, tập thơ là một phần của “nhân” và “duyên” với hành trình của một người lính trưởng thành qua thực tiễn quân ngũ, qua học tập và suy tư, rồi lặng lẽ gom góp những chiêm nghiệm đời mình vào trang thơ.

Ngay sau khi bản thảo “Mùa Trường Sa” hoàn chỉnh và chuyển sang nhà xuất bản, trong ông nảy sinh thôi thúc viết tiếp một tập thơ khác, và “Nhân duyên” ra đời trong mạch cảm xúc ấy. Tác giả cho rằng đó cũng là một “nhân duyên” đúng nghĩa.

Tập thơ dày gần 160 trang, trình bày tối giản. Tít bài thơ thường chỉ hai từ; sau tít là một câu đề từ của các nhà kinh điển, triết gia, chính trị gia, lãnh tụ hoặc nhà thơ nổi tiếng. Tác giả lựa chọn thể thơ 4/5/6, mỗi khổ ba câu, lần lượt 4 từ, 5 từ, 6 từ. Tập thơ gồm phần 1 (Nhân) với 57 bài thơ và phần 2 (Duyên) với 58 bài thơ được viết cuối năm 2024 và trong năm 2025.

“Có lẽ tập thơ Nhân duyên ảnh hưởng, thẩm thấu nhiều tư tưởng triết học phương Đông, nhất là tư tưởng Khổng Tử, Đức Phật Thích Ca… từ ngày tôi học chuyên ngành Sư phạm Triết học, khóa 25A (2007-2009)”, Đại tá Nguyễn Kiên Thái chia sẻ.

nhan-duyen-1.jpg
Đại tá, nhà báo Nguyễn Kiên Thái.

Nhiều bạn đọc trong và ngoài Quân đội, trong đó có một số nhà văn, nhà thơ, bày tỏ sự bất ngờ khi cầm trên tay tập thơ, từ nội dung đến hình thức trình bày.

Nhà thơ Lý Hữu Lương (Tạp chí Văn nghệ Quân đội) cho rằng, tập thơ thể hiện một “mỹ học đời thường được tiết chế”: câu ngắn, chữ vừa đủ, ngắt dòng như nhịp thở chậm; lược bỏ tính từ, dừng đúng lúc để cảm giác tự hiện.

Theo nhà thơ Lý Hữu Lương, thơ của Nguyễn Kiên Thái thuyết phục bằng trải nghiệm thân thể, tinh thần tri túc và tự kỷ luật, tạo hiệu ứng tĩnh tâm của thiền hành, “bớt một chữ để mở một cửa sổ”.

Nhà thơ, nhà nghiên cứu lịch sử, dịch giả Bùi Xuân khi đọc bản thảo “Nhân duyên” đã nhận xét: “Nguyễn Kiên Thái lặng lẽ vẽ một bức tranh thơ chan hòa tinh thần thiền vị và lòng nhân ái. Mỗi bài thơ như một lời nhắc nhở nhẹ nhàng về sự buông bỏ, biết đủ, biết yêu thương để tâm an và đời an”.

nhan-duyen.jpg
Tác giả trao tập thơ Nhân duyên tặng Thiếu tướng Đỗ Đình Thanh - Tư lệnh Binh chủng Tăng Thiết giáp.

Theo dịch giả Bùi Xuân, thơ của Nguyễn Kiên Thái không cầu kỳ về hình thức nhưng giàu cảm xúc, mang hơi thở của một người giàu suy tư, thấm đẫm tình quê và đạo làm người. “Nhân duyên” vì thế là tập thơ mang giá trị tinh thần và đạo lý sâu sắc, gợi người đọc hướng thiện và sống an nhiên giữa dòng đời biến động”.

Với Thượng tá, nhà văn Phạm Vân Anh (Cục Chính trị Bộ đội Biên phòng), xuyên suốt tập thơ “Nhân duyên” là tình cảm nồng hậu của tác giả với những góc nhìn cuộc sống vừa gần gũi vừa mới lạ, mang thông điệp mong muốn con người buông bỏ chấp niệm để hướng tới sự an hòa, trở về với bản ngã tốt đẹp và những điều thiện lành.

Đại tá, nhà báo Nguyễn Kiên Thái tuổi Giáp Dần (1974), sinh ra và lớn lên ở xã An Vĩ, huyện Khoái Châu (cũ), nay là xã Triệu Việt Vương, tỉnh Hưng Yên. Tháng 2/1992, khi chưa tròn 18 tuổi, ông tình nguyện nhập ngũ và trở thành lính xe tăng, huấn luyện chiến sĩ mới tại Trường Kỹ thuật Tăng Thiết giáp, Binh chủng Tăng Thiết giáp. Trải qua nhiều năm học tập và công tác, hiện ông là sĩ quan cấp cao, công tác tại Báo Quân đội nhân dân.