TP - TS Nguyễn Vinh Hiển, nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT, là một trong những người xây dựng chương trình giáo dục phổ thông 2018, Nghị quyết 29 (đổi mới căn bản toàn diện giáo dục), Nghị quyết 88 của Quốc hội (đổi mới chương trình SGK) đã có cuộc trò chuyện với Tiền Phong xung quanh đề xuất 1 bộ SGK dùng chung.
Các bộ SGK đều bình đẳng
Vừa qua có ý kiến đề xuất một chương trình, một bộ sách chuẩn - nhiều tài liệu bổ trợ. Ông nghĩ sao về đề xuất này?
Theo tôi, ý kiến này có lẽ xuất phát từ tư duy giáo dục cũ: Một nền giáo dục “chỉ huy, tập trung”, quá coi trọng việc truyền thụ kiến thức, ngược lại với chủ trương phát triển một nền giáo dục mở, xã hội hóa, giáo dục toàn diện; phát triển phẩm chất, năng lực người học; phát huy cao nhất tiềm năng của mỗi người mà chúng ta đang triển khai trong những năm đầu tiên.
Đối với giáo dục phổ thông, ý kiến này đã không quan tâm đến thực tế những thành công của đổi mới bước đầu, sau một chu kì thực hiện chương trình giáo dục phổ thông mới từ lớp 1 đến lớp 12 bằng một chương trình thống nhất với nhiều bộ SGK, đang cần được đánh giá đầy đủ để tiếp tục hoàn thiện.
Giáo viên tập huấn chương trình giáo dục phổ thông 2018. Ảnh: NGHIÊM HUÊ
Nhưng cũng có ý kiến cho rằng: Bộ GD&ĐT cần phải tổ chức biên soạn 1 bộ SGK chuẩn để thực hiện Nghị quyết 88 của Quốc hội. Ông có ý kiến gì thêm?
Hãy đọc lại cẩn thận đoạn sau đây của Nghị quyết 88: “Khuyến khích các tổ chức, cá nhân biên soạn SGK trên cơ sở chương trình giáo dục phổ thông. Để chủ động triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới, Bộ GD&ĐT tổ chức việc biên soạn một bộ SGK. Bộ này được thẩm định, phê duyệt công bằng với các SGK do tổ chức, cá nhân biên soạn”.
“Bộ GD&ĐT cần nghiêm túc tiếp thu, xem xét, đưa ra các giải pháp phù hợp để tiếp tục thực hiện tốt hơn “một chương trình, nhiều SGK”. Nguyên Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển nói
Rõ ràng lí do mà Quốc hội yêu cầu Bộ GD&ĐT tổ chức biên soạn 1 bộ SGK là “để chủ động triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới”, điều đó phù hợp với những băn khoăn lúc bấy giờ (năm 2014) là sợ khi chương trình giáo dục ban hành ra mà không có các tổ chức, cá nhân biên soạn SGK cho các nhà trường dạy học. Nhưng thực tế những năm vừa qua đã gạt bỏ được nỗi băn khoăn đó: Đã có một số bộ SGK “xã hội hóa” bảo đảm chất lượng để các nhà trường lựa chọn. Vì vậy không cần đến bộ SGK do Bộ tổ chức biên soạn nữa.
Xin nói thêm về vai trò của các bộ SGK khác nhau: Vì “được thẩm định, phê duyệt công bằng” nên các bộ SGK đều bình đẳng, không thể nói bộ nào là chính thức, chuẩn mực hơn, bộ nào chỉ có giá trị tham khảo. Do đó, nếu nói Bộ cần biên soạn một bộ SGK chuẩn mực, các bộ khác (nếu có) chỉ là tài liệu tham khảo là trái với Nghị quyết 88, không “Khuyến khích các tổ chức, cá nhân biên soạn SGK trên cơ sở chương trình giáo dục phổ thông”; trái với Nghị quyết 29: “Đa dạng hóa nội dung, tài liệu học tập, đáp ứng yêu cầu của các bậc học, các chương trình giáo dục, đào tạo và nhu cầu học tập suốt đời của mọi người”.
Cần tiếp thu để thực hiện tốt hơn
Có ý kiến cho rằng, việc lựa mua bộ SGK chưa hoàn toàn dựa trên cơ sở chất lượng sách mà bị ảnh hưởng bởi việc tiếp thị của các nhà xuất bản và khi học sinh chuyển trường lại phải mua SGK mới (vì hai trường không sử dụng các đầu SGK giống nhau) gây lãng phí… Quan điểm của ông như thế nào về vấn đề này?
Những băn khoăn này hiện nay là chính đáng, chúng ta đang khắc phục. Về việc lựa chọn SGK, hãy đọc lại Nghị quyết 88: “Các cơ sở giáo dục phổ thông lựa chọn SGK để sử dụng dựa trên ý kiến của giáo viên, học sinh và cha mẹ học sinh theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT”. Giáo viên sẽ chọn sách nào có chất lượng nhất, phù hợp nhất với hoàn cảnh tự nhiên - xã hội của địa phương, với điều kiện dạy học của nhà trường. Các nhà xuất bản muốn bán được sách thì phải tổ chức tốt việc giới thiệu sách, tập huấn cho giáo viên. Bộ cần làm tốt hơn việc tập huấn cho giáo viên và cán bộ quản lí nhà trường về chương trình giáo dục, về phương pháp giáo dục nói chung, không tập huấn riêng theo bộ SGK nào. Hãy thực hiện đúng theo yêu cầu của Nghị quyết 88.
Về khó khăn của học sinh phải mua thêm SGK khi học chuyển trường, hiện nay chúng ta đang động viên các nhà trường xây dựng tủ sách dùng chung, bao gồm những bộ SGK do trường chọn để dạy học và có thêm một số quyển của các bộ SGK khác để giáo viên sử dụng, học sinh có thể mượn để học; học sinh lớp trước góp sách đã qua sử dụng cho học sinh lớp sau dùng. Cần làm tốt hơn việc này để khắc phục những khó khăn của một số học sinh. Sắp tới Nhà nước sẽ miễn tiền SGK cho học sinh thì những khó khăn đó sẽ không còn nữa và tủ SGK dùng chung sẽ phát huy đầy đủ tác dụng của nó.
Trước những luồng ý kiến như hiện nay, ông có đề xuất gì cho vấn đề nhiều SGK?
Tôi nghĩ không có lí do gì xác đáng cho việc hạn chế triển khai tiếp chủ trương này. Nhưng nhiều băn khoăn của phụ huynh học sinh, của xã hội cũng rất chính đáng. Bộ GD&ĐT cần nghiêm túc tiếp thu, xem xét, đưa ra các giải pháp phù hợp để tiếp tục thực hiện tốt hơn: “Một chương trình, nhiều SGK”.
Có 3 nhóm nhiệm vụ chính là: Cần báo cáo, giải trình thật rõ ràng với cán bộ, nhân dân và phụ huynh học sinh về những điểm ưu việt và sự phù hợp với xu thế chung của thế giới về “một chương trình, nhiều SGK”, khuyến khích nhiều tác giả viết SGK như những gì đã được quy định trong Nghị quyết 88 của Quốc hội. Khẩn trương có các giải pháp phù hợp để giải quyết các khó khăn, vướng mắc thực tế hiện nay khi thực hiện chủ trương này. Tiếp tục đổi mới và thực hiện tốt việc tập huấn, bồi dưỡng cho cán bộ quản lí, giáo viên hiểu đúng về chương trình giáo dục phổ thông và SGK mới, về các phương pháp giáo dục/dạy học, kiểm tra đánh giá tiên tiến để thực hiện thành công chương trình giáo dục phổ thông mới trong hoàn cảnh đổi mới, sáng tạo của toàn dân tộc.
TPO - Kỷ nguyên AI mang đến bước nhảy vọt về hiệu suất học tập, nhưng cũng đặt giảng đường trước một câu hỏi lớn: Sinh viên đang dùng AI để học tốt hơn hay đang để AI học thay? Khi những bài làm điểm cao có thể xuất xưởng chỉ sau vài câu lệnh, làm sao để đo lường năng lực thật của người học? Tại tọa đàm do Báo Tiền Phong và Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM tổ chức, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ người trẻ bị ru ngủ bởi đáp án sẵn có.
Chiều 10/10, Khoa Sinh học, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm xây dựng và phát triển (1956 – 2026). Dịp này, tập thể Khoa vinh dự đón nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ và công bố hợp tác chiến lược mạng lưới công nghệ sinh học gồm 21 đơn vị.
TPO - Sự bùng nổ của AI đang mang đến một khác biệt rất lớn tại các giảng đường đại học. Dù mang lại tốc độ và sự tiện lợi nhưng AI đã khiến nhiều sinh viên lười tư duy, lệ thuộc vào công cụ, lâu dần mất đi giá trị, ý nghĩa thực sự của việc học.
Gần 2.000 học sinh đến từ 213 trường THCS và THPT trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long tham gia Cuộc thi chọn Học sinh giỏi Giải toán trên máy tính cầm tay cấp tỉnh năm học 2026–2027. Bên cạnh sân chơi học thuật, sự kiện còn mang đến không gian trải nghiệm các sản phẩm phục vụ học tập và đời sống học đường, góp phần kết nối kiến thức với thực hành và ứng dụng công nghệ.
Thông tin từ Trường Đại học FPT phân hiệu Cần Thơ cho biết, có 4 giảng viên, nghiên cứu viên của Trường Đại học FPT (FPTU) được ghi nhận trong bảng xếp hạng Top 2% nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới năm 2026 do nhóm nghiên cứu Đại học Stanford (Hoa Kỳ) công bố.
Ngày 9/10/2026, các công ty thành viên thuộc Tập đoàn Tài chính Shinhan (Shinhan Financial Group) tại Việt Nam cùng tổ chức chương trình “Bike Run – Những chuyến xe yêu thương”, trao tặng 81 chiếc xe đạp với tổng trị giá 200 triệu đồng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại phường Bình Quới, TP Hồ Chí Minh.
TPO - Theo bảng xếp hạng các nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới năm 2026 của nhóm nghiên cứu Đại học Stanford (Hoa Kỳ), Việt Nam có 121 nhà khoa học thuộc 44 cơ sở nghiên cứu và đào tạo góp mặt trong danh sách thành tựu trọn đời.
TP - Để chấn chỉnh các biến tướng tiêu cực và việc lạm dụng "quyền lực mềm" ép học sinh học thêm, giải pháp căn cơ là phải thay đổi cách ra đề thi, đồng thời chính quyền địa phương cấp phường, xã phải cùng vào cuộc kiểm tra, xử phạt.
Sáng ngày 9/10 - Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU) phối hợp cùng Viện Kế toán Công chứng Anh và Xứ Wales (ICAEW) tổ chức sự kiện kỷ niệm 10 năm hợp tác, phát triển Chương trình đào tạo Cử nhân Kế toán/Kiểm toán bằng tiếng Anh tích hợp Chứng chỉ Quốc tế ICAEW CFAB.
Hơn 30 năm trước, khi bắt đầu hoạt động tại Việt Nam, Hội đồng Anh đã xác nhận cam kết lâu dài, bền vững với mong muốn thúc đẩy trao đổi tri thức, tăng cường hợp tác vì thịnh vượng chung của Việt Nam và Vương quốc Anh.
TPO - Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu yêu cầu việc sắp xếp cơ sở giáo dục phải thực chất, tuyệt đối tránh bệnh thành tích, máy móc, cào bằng. Việc sắp xếp chỉ được coi là hoàn thành khi bộ máy mới vận hành ổn định, hiệu quả, bảo đảm đầy đủ đội ngũ, nguồn lực và điều kiện dạy học.
TPO - Nữ sinh lớp 9 bị bạn dùng dao tấn công, nhập viện trong tình trạng đa thương tích. Các bác sĩ phải phối hợp với nhiều chuyên khoa để phẫu thuật cấp cứu cho bệnh nhân.
TPO - Cho rằng, sự việc kéo dài chưa xử lý dứt điểm, học viên từng theo học tại Trường Cao đẳng nghề Thiết kế và Thời trang London - Hà Nội tiếp tục có ý kiến đề nghị xử lý. Trong khi trường này lại tiếp tục liên kết đào tạo với trường đại học khác tại Việt Nam.
Herbalife Việt Nam, với mục tiêu trở thành công ty, cộng đồng và nền tảng hàng đầu về sức khỏe và thể chất, tiếp tục đồng hành cùng Kênh truyền hình VTV3 trong mùa thứ tư của chương trình truyền hình thực tế “Sinh viên Thế hệ Mới 2026”, với vai trò Nhà tài trợ và Đồng kiến tạo nội dung. Với chủ đề “Quê Mình Có Việc, Gen Z Việt Có Cách”, mùa 4 đưa góc nhìn và sức sáng tạo của sinh viên đến gần hơn với những vấn đề cụ thể tại địa phương và cộng đồng.
Trong khuôn khổ IECEE 2026, các hoạt động hợp tác giáo dục quốc tế, trải nghiệm văn hóa Việt Nam và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cho thấy những hướng tiếp cận mới nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, đồng thời phát huy các giá trị truyền thống trong bối cảnh chuyển đổi số.
![[VIDEO] Báo động tình trạng sinh viên lười tư duy vì AI](https://cdn.tienphong.vn/images/0HnxTl4Tr0hycN1prA_Vytu_maR6SEFEoJ2i6b73H68TVnQlbFRuMb-E4_glSp8B2FZQQq4A_GdNQxPE-vnE1PWP2hdBzu2fsMEnZgMQMsCtYGo_MboO_IRq4LSXDSg8M-a4Y02Tyxm85-tShQX7no-eQSrleIU-nunomFxPXCI/1791515976166-5485142449663120434-g7118976096615362278-d30e409e44377109e7a2f5133498f523.jpg.avif)
