Ông Guterres kêu gọi cắt giảm 20% chi tiêu và việc làm, nghĩa là ngân sách của LHQ sẽ giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2018, từ mức 3,7 tỷ USD hiện nay. Khoảng 3.000 việc làm sẽ bị cắt giảm.
Về mặt chính thức, chương trình cải cách được gắn với lễ kỷ niệm 80 năm thành lập LHQ chứ không phải chính quyền mới của Mỹ. Tuy nhiên, quy mô của các khoản cắt giảm phản ánh mối đe dọa từ việc Mỹ dừng hỗ trợ - vốn chiếm 22% ngân sách của tổ chức này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đình chỉ nguồn tài trợ và rút khỏi một số cơ quan của Liên Hợp Quốc. Một cuộc đánh giá rộng hơn dự kiến sẽ dẫn đến việc cắt giảm thêm.
"Chúng tôi sẽ không tham gia vào các tổ chức theo đuổi những chính sách gây cản trở Mỹ”, Phó phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Tommy Pigott phát biểu với các phóng viên hôm 31/7.
Việc cắt giảm ngân sách LHQ diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Trump đã cắt giảm hàng chục tỷ đô la viện trợ nước ngoài để tập trung vào những gì họ coi là lợi ích của Mỹ. Trong khi đó, các cuộc xung đột từ Trung Đông đến Ukraine và châu Phi càng làm gia tăng nhu cầu viện trợ toàn cầu.
Sau nhiều năm vật lộn với khó khăn về tài chính, LHQ dưới thời Tổng Thư ký Guterres lên kế hoạch thực hiện những thay đổi sâu rộng về cơ cấu. Hồi tháng 1, ông cảnh báo rằng tổ chức này đang phải đối mặt với "một cuộc khủng hoảng tài chính toàn diện".
Nhìn chung, chi tiêu trên toàn hệ thống LHQ dự kiến sẽ giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng 1 thập kỷ - giảm tới 20 tỷ USD so với mức cao nhất vào năm 2023.
"Phần lớn phản ứng của Tổng Thư ký là vì những thách thức mà chính quyền Tổng thống Trump thứ hai đặt ra", ông Eugene Chen, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Hợp tác Quốc tế của Đại học New York, cho biết. Ông Guterres dự kiến sẽ công bố chi tiết kế hoạch vào tháng 9, với chủ trương tái cấu trúc nhiều chương trình của LHQ.
Đối mặt với tình trạng thiếu hụt ngân sách, các cơ quan như UNICEF và UNESCO cũng đang lên kế hoạch cắt giảm mạnh chi tiêu và quy mô hoạt động.
