Người dân hiến 32 héc-ta đất để mở đường
Những ngày này, trên tuyến đường Quy Mông - Kiên Thành dài 13 km (thuộc xã Quy Mông, tỉnh Lào Cai) không khí thi công diễn ra khẩn trương. Các đơn vị đang bước vào giai đoạn thảm nhựa, hoàn thiện những hạng mục cuối cùng.
Dự án được triển khai từ đầu năm 2025, có quy mô đường cấp V miền núi, nền rộng 6,5 m, mặt đường thảm bê tông nhựa, đầu tư đồng bộ hệ thống thoát nước và an toàn giao thông, với tổng vốn hơn 100 tỷ đồng.
Để công trình thi công thuận lợi, 319 hộ dân trên địa bàn đã tự nguyện hiến khoảng 32 héc-ta đất, không nhận đền bù. Trong đó, bà Hoàng Thị Mai (thôn Kiên Lao, xã Quy Mông) khiến nhiều người xúc động khi hiến hơn 2.000 m2 đất ở và đất sản xuất - tài sản tích cóp nhiều năm. "Lúc đầu cũng tiếc, nhưng nghĩ có đường thì mình được lợi trước. Đi lại thuận tiện, buôn bán dễ hơn, con cháu sau này đỡ khổ", bà Mai chia sẻ.
Cùng thôn, bà Hà Thị Lý cũng không đắn đo khi hiến hơn 500 m2 đất vườn. Hàng rào được tháo dỡ, cây cối chặt bỏ, chuồng trại di dời nhanh chóng để nhường mặt bằng cho dự án. "Nhà nước làm đường, mình góp chút đất để công trình sớm hoàn thành, vừa thuận tiện đi lại, vừa làm đẹp quê hương", bà Lý nói.
Sự đồng thuận của người dân giúp công tác giải phóng mặt bằng hoàn tất nhanh, tạo điều kiện để thi công ngay khi có mặt bằng - điều không phải địa phương nào cũng làm được, khi nhiều nơi vẫn vướng mắc kéo dài.
Anh Trần Tĩnh Phương, đại diện đơn vị thi công cho biết, nhờ có mặt bằng sạch, đơn vị triển khai liên tục, không bị gián đoạn, qua đó đẩy nhanh tiến độ đáng kể. Trên công trường, từng lớp đất được san gạt, khúc cua được nắn thẳng, những con dốc dần được hạ thấp, mở ra tuyến giao thông thuận lợi hơn.
Ông Trần Ngọc Thư - Bí thư Đảng ủy xã Quy Mông, cho biết, khi tuyến đường hoàn thành, độ dốc được hạ thấp, mặt đường mở rộng sẽ tạo điều kiện thu hút đầu tư. Hiện đã có một số doanh nghiệp đến khảo sát, dự kiến triển khai các dự án chế biến quế, măng Bát Độ - những sản phẩm thế mạnh của địa phương. Tuyến đường không chỉ cải thiện hạ tầng giao thông mà còn mở ra cơ hội nâng cao sinh kế cho người dân, khi việc vận chuyển quế, măng thuận lợi hơn, tạo điều kiện để hàng hóa vươn xa ra thị trường.
Người dân hiến đất, góp công, chung tay mở đường dân sinh
Quy Mông không phải xã duy nhất của tỉnh Lào Cai vận động được người dân hiến đất mở đường. Tại xã Sơn Lương, chỉ trong 5 năm, người dân đã hiến hơn 34,5 héc-ta đất, đóng góp khoảng 15.000 ngày công và huy động trên 11 tỷ đồng từ nguồn xã hội hóa để bê tông hóa gần 47 km đường giao thông nông thôn.
Anh Bàn Thừa Hưng (thôn Nậm Biếu, xã Sơn Lương) là một trong những hộ tiêu biểu khi hiến hơn 500 m2 đất cùng hơn 100 cây quế - nguồn thu chính của gia đình. Anh Hưng chia sẻ: "Có đường lớn, xe vào tận nơi, quế bán được giá hơn. Mình hiến đất hôm nay, mai này con cái hưởng lợi".
Theo anh Hưng, những con đường mới không chỉ rút ngắn quãng đường đi lại mà còn thay đổi cách làm ăn, từ chỗ phải gùi hàng đi bộ hàng giờ, nay xe máy, ô tô có thể vào tận thôn, việc giao thương trở nên thuận lợi hơn.
Ở thôn Bùn 4, xã Bảo Hà, việc làm đường bắt đầu từ nhu cầu đảm bảo an toàn. Trước đây, 77 hộ dân phải đi qua 13 lối mở tự phát băng qua đường sắt, những điểm tiềm ẩn nguy cơ tai nạn, nhất là vào ban đêm hoặc mùa mưa lũ.
Khi Nhà nước triển khai tuyến đường gom liên thôn dài 1,7 km, 26 hộ dân trong hành lang đường sắt đã đồng thuận hiến đất, mở 3 lối đi chung, xóa bỏ hoàn toàn các lối đi tự phát.
Tại xã Sín Chéng, ông Giàng A Vẩu đã hiến hơn 2.300 m2 đất, chấp nhận chặt bỏ nhiều cây cối trị giá hàng trăm triệu đồng. Ông nói: "Nếu ai cũng giữ phần mình thì đường không làm được. Mình hy sinh một chút để cả thôn đi lại thuận lợi hơn".
Ở xã Nậm Đét - “thủ phủ” quế của vùng, phong trào hiến đất làm đường diễn ra sôi nổi. Để mở rộng tuyến Nậm Cài - Nậm Xuân dài 8,6 km, hơn 30 hộ dân đã hiến gần 35.000 m2 đất và hàng chục nghìn cây quế. Ông Đặng Văn Tòng (xã Nậm Đét) đã tham gia hiến hơn 500 m2 đất cùng hơn 2.000 cây quế, chia sẻ: "Hiến đất là thiệt trước mắt, nhưng lợi lâu dài rất lớn. Đường rộng, thương lái vào tận nơi, quế bán được giá hơn".
Hay như câu chuyện của ông Triệu Tài Ngân (thôn Khe Bín, xã Lâm Thượng, tỉnh Lào Cai) đã được báo Tiền Phong thông tin. Ông Ngân cùng gia đình đã chặt bỏ gần 600 cây quế trồng 6 năm và gần 400 cây bồ đề, trên diện tích gần 8.000 m2 đất. Trong đó, ông hiến gần 6.000 m2 để làm đường và dành gần 2.000 m2 cho các hộ dân dựng lại nhà ở sau thiên tai.
Không chỉ góp phần mở đường, việc làm của gia đình ông còn giúp nhiều hộ dân có điều kiện ổn định chỗ ở. Ông Ngân cho biết, bản thân thấu hiểu những khó khăn trong đi lại mà người dân trong thôn đã chịu đựng suốt nhiều năm. "Có đường thì phát triển kinh tế mới thuận lợi, đời sống người dân mới được nâng lên. Con đường cũng sẽ làm thay đổi nhận thức của bà con", ông nói.
Theo thông tin từ tỉnh Lào Cai, giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đã kiên cố hóa hơn 3.850 km đường giao thông nông thôn, mở mới gần 500 km đường. Đóng góp vào kết quả này là hơn 1.380 tỷ đồng từ người dân, thông qua tiền mặt, ngày công và đặc biệt là diện tích đất hiến tặng. Tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu mở mới và kiên cố hóa ít nhất 2.500km đường, đến năm 2030, hơn 80% đường giao thông nông thôn tại các xã phải được nhựa hóa hoặc bê tông hóa.