Đột quỵ và những dấu hiệu được báo trước

P.V

24/02/2026 10:52

Đột quỵ - hay còn gọi là tai biến, thường được báo trước bởi các dấu hiệu bất thường của cơ thể. Các dấu hiệu điển hình như mất thăng bằng, chóng mặt, tê yếu đột ngột một bên cơ thể, méo miệng, khó nói, nói ngọng bất ngờ, mờ mắt, đau đầu dữ dội…

Dấu hiệu nhận biết sớm đột quỵ

Bác sĩ Văn Xuân Thắng, trưởng phòng khám Tim Mạch Tiểu Đường 315 chi nhánh Huỳnh Tấn Phát (TP.HCM) hướng dẫn cách nhớ nằm lòng những dấu hiệu báo trước đột quỵ là BE FAST - cụm từ bao gồm 6 chữ cái, mỗi chữ mô tả một dấu hiệu nhận biết sớm đột quỵ:

● B (BALANCE): bệnh nhân đột ngột mất thăng bằng, chóng mặt, đau đầu dữ dội và mất khả năng phối hợp vận động.

● E (EYESIGHT): bệnh nhân bị mờ mắt (giảm thị lực) hoặc mất hoàn toàn thị lực của 1 hoặc cả 2 mắt.

● F (FACE): biến đổi của khuôn mặt, bệnh nhân có thể bị liệt, méo miệng, nhân trung bị lệch, thể hiện rõ nhất khi bệnh nhân cười mở miệng lớn.

● A (ARM): Bệnh nhân cử động khó hoặc không thể cử động tay chân, tê liệt 1 bên cơ thể. Cách xác nhận nhanh chóng nhất là yêu cầu bệnh nhân giơ 2 tay lên và giữ lại cùng 1 lúc.

● S (SPEECH): Bệnh nhân khó nói, phát âm không rõ, nói dính chữ, nói ngọng bất thường, yêu cầu người nghi ngờ bị đột quỵ lặp lại một câu đơn giản bạn vừa nói.

● T (TIME): Khi xuất hiện đột ngột các triệu chứng trên hãy nhanh chóng gọi 115 hoặc đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.

Những triệu chứng nguy hiểm nếu kéo dài sẽ làm tăng nguy cơ đột quỵ

Theo bác sĩ Văn Xuân Thắng, trưởng phòng khám Tim Mạch Tiểu Đường 315 chi nhánh Huỳnh Tấn Phát (TP.HCM), việc kiểm soát các triệu chứng và yếu tố nguy cơ đột quỵ là rất quan trọng trong việc phòng ngừa đột quỵ. Gồm có:

Tăng huyết áp không kiểm soát: Huyết áp cao kéo dài gây áp lực lên thành mạch máu, có thể dẫn đến vỡ mạch máu hoặc hình thành cục máu đông trong não từ trước , diễn tiến tăng dần nguy cơ đột quỵ.

Rối loạn nhịp tim (đặc biệt là rung nhĩ): Nếu không được điều trị, tình trạng này có thể dẫn đến hình thành cục máu đông, sau đó có thể di chuyển lên não và dẫn đến đột quỵ.

Tiểu đường: Tăng đường huyết kéo dài gây tổn thương mạch máu, làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch, dẫn đến đột quỵ.

Tăng cholesterol máu: Cholesterol cao dẫn đến tích tụ mảng xơ vữa trong động mạch, gây hẹp hoặc tắc nghẽn mạch máu và tăng nguy cơ đột quỵ.

Thừa cân, béo phì: Tình trạng này thường đi kèm với các yếu tố nguy cơ khác như tăng huyết áp, tiểu đường, và rối loạn lipid máu, tất cả đều làm tăng nguy cơ đột quỵ.

Hút thuốc lá: Hút thuốc làm tổn thương thành mạch máu, thúc đẩy xơ vữa động mạch và tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, từ đó làm tăng nguy cơ đột quỵ.

Căng thẳng, stress kéo dài: Căng thẳng mãn tính có thể làm tăng huyết áp và gây rối loạn nhịp tim, dẫn đến nguy cơ cao bị đột quỵ

Việc kiểm soát các triệu chứng và yếu tố nguy cơ này là rất quan trọng trong việc phòng ngừa đột quỵ.

Giờ vàng đối với đột quỵ là gì

Giờ vàng trong đột quỵ là khoảng thời gian quý giá để can thiệp y tế hiệu quả, thường trong vòng 3-4,5 giờ kể từ khi xuất hiện triệu chứng đầu tiên. Trong thời gian này, việc điều trị, đặc biệt là sử dụng thuốc tiêu sợi huyết (tPA), có thể làm tan cục máu đông, khôi phục lưu lượng máu đến não và giảm thiểu tổn thương não vĩnh viễn.

Hệ Thống Y Tế Tim Mạch – Tiểu Đường 315 cung cấp đầy đủ dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi, từ thăm khám, chẩn đoán, điều trị đến tư vấn và theo dõi sức khỏe định kỳ.

Các dịch vụ nổi bật gồm:

- Khám tổng quát, tim mạch, nội tiết, cơ xương khớp, tiêu hóa, hô hấp, thần kinh,...

- Siêu âm, xét nghiệm, đo điện tim, đo đường huyết, mỡ máu, kiểm tra chức năng gan thận,...

- Tiêm phòng người lớn (cúm, viêm gan, viêm não, thuỷ đậu, ung thư cổ tử cung, sốt xuất huyết, zona thần kinh,...).

- Dịch vụ cấp cứu, thủ thuật, theo dõi định kỳ – tất cả trong một hệ thống khép kín.

Tại Hệ Thống Tim Mạch - Tiểu Đường 315 có gói tầm soát được thiết kế theo tiêu chuẩn lâm sàng, tập trung kiểm tra các chỉ số quan trọng:

• Khám Nội tổng quát cùng bác sĩ chuyên khoa

• Đo huyết áp

• Đo chỉ số đường lúc đói và HbA1C

• Kiểm tra mỡ trong máu: Cholesterol, Triglycerides, LDL-C, HDL-C

• Đo điện tim

• Siêu âm tim