Tổ chức hệ thống tòa án 3 cấp
Ngày 12/4, Tòa án nhân dân Tối cao vừa có Tờ trình gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Trong đó nêu, mục đích của việc xây dựng luật nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân, hoàn thiện cơ sở pháp lý về tổ chức bộ máy, nhiệm vụ, quyền hạn của các Tòa án nhân dân, bảo đảm phù hợp với chủ trương của Đảng về sắp xếp, tinh gọn bộ máy. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong tổ chức và hoạt động của Tòa án nhân dân các cấp, bảo đảm tuân thủ Hiến pháp và tính thống nhất của hệ thống pháp luật, bảo đảm quyền con người, quyền công dân.
Dự thảo luật sẽ tập trung sửa đổi, bổ sung các quy định có liên quan đến việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy, nhiệm vụ, quyền hạn của các tòa án để phù hợp với chủ trương sắp xếp các đơn vị hành chính, tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; bổ sung các quy định về mô hình tổ chức hệ thống tòa án theo hướng bỏ tòa án nhân dân cấp cao, tòa án nhân dân cấp huyện, tòa án nhân dân sơ thẩm chuyên biệt.
Mô hình tổ chức hệ thống tòa án mới sẽ gồm: Tòa án nhân dân Tối cao; Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Tòa án nhân dân khu vực.
 |
| Trụ sở Tòa án nhân dân Tối cao. |
Toà án khu vực xét xử sơ thẩm vụ án về các tội phạm có mức án cao nhất 20 năm tù
Bên cạnh mô hình tổ chức hệ thống tòa án 3 cấp như trên, dự thảo luật sẽ sửa đổi, bổ sung các quy định về nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức của các tòa án.
Cụ thể, đối với Tòa án nhân dân Tối cao, giữ nguyên chức năng của Tòa án nhân dân Tối cao hiện nay. Bao gồm các nhiệm vụ, quyền hạn giám đốc việc xét xử của các tòa án khác; giám đốc thẩm, tái thẩm đối với các bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật các tòa án nhân dân; phúc thẩm các vụ án hình sự mà bản án, quyết định chưa có hiệu lực pháp luật của tòa án nhân dân cấp tỉnh bị kháng cáo, kháng nghị.
Theo dự thảo, Tòa án nhân dân Tối cao gồm Hội đồng Thẩm phán và 3 Tòa Phúc thẩm (đặt tại Hà Nội, Đà Nẵng, TPHCM); 4 Vụ Giám đốc kiểm tra; các cục, vụ và tương đương; Học viện Tòa án; cơ quan báo chí. Tăng số lượng thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao từ 13 - 17 người lên thành từ 23 - 27 người để đảm bảo đủ nguồn nhân lực giải quyết kịp thời, chất lượng đối với khối lượng công việc giám đốc thẩm, tái thẩm tăng thêm từ tòa án nhân dân cấp cao chuyển về theo đúng chỉ tiêu, yêu cầu của Quốc hội.
Dự thảo quy định, tòa án nhân dân tỉnh, thành trực thuộc Trung ương sẽ thực hiện nhiệm vụ giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của tòa án nhân dân khu vực; phúc thẩm vụ án, vụ việc mà bản án, quyết định sơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật của Tòa án nhân dân khu vực bị kháng cáo, kháng nghị; sơ thẩm vụ án hình sự có mức cao nhất của khung hình phạt từ trên 20 năm tù, tù chung thân, tử hình; vụ án hình sự nghiêm trọng, phức tạp khác.
Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, gồm Ủy ban Thẩm phán, các tòa chuyên trách, bộ máy giúp việc.
Đối với tòa án nhân dân khu vực được cơ cấu lại từ các tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh… Tên của tòa án nhân dân khu vực được đặt theo tên đơn vị hành chính nơi đặt trụ sở, được đánh số thứ tự để phân biệt và tạo thuận lợi cho người dân dễ dàng nhận biết.
Dự thảo luật nêu tòa án nhân dân khu vực có nhiệm vụ xét xử theo thủ tục sơ thẩm các vụ án hình sự về các tội phạm mà mức cao nhất của khung hình phạt đến 20 năm tù; xét xử theo thủ tục sơ thẩm tất cả các vụ án hành chính, vụ việc dân sự và các vụ việc khác thuộc thẩm quyền giải quyết của tòa án.
Tòa án nhân dân khu vực gồm các tòa chuyên trách và bộ máy giúp việc.
