Có bốn nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng sinh viên trễ hạn tốt nghiệp theo quy định gồm: Chưa hoàn thành chương trình học; chưa đạt chuẩn đầu ra ngoại ngữ; yếu tố tâm lý và khó khăn tài chính. Dữ liệu thống kê cho thấy, chuẩn đầu ra tiếng Anh là rào cản lớn nhất tại hầu hết các trường thành viên ĐHQG-HCM. 54% sinh viên tại Trường ĐH Công nghệ Thông tin, 49% tại Trường ĐH Khoa học Sức khỏe, 23% tại Trường ĐH An Giang và khoảng 35% tại Trường ĐH Khoa học Tự nhiên chưa đạt chuẩn tiếng Anh theo lộ trình (theo báo Vietnamnet).
Từ đó, cần phải có biện pháp tiên quyết để tháo gỡ vướng mắc này trong bối cảnh tỷ lệ tốt nghiệp đúng hạn của sinh viên của toàn khối ĐHQG-HCM đang ở mức thấp. Vì vậy, bài thi VNU-EPT (Vietnam National University - HCM English Proficiency Test) được thiết kế nhằm kiểm tra năng lực tiếng Anh cho sinh viên trong hệ thống ĐH Quốc gia TP.HCM.
Bài thi bám sát khung CEFR, theo mô hình đa cấp, đa điểm và đánh giá bốn kỹ năng cơ bản của việc sử dụng ngôn ngữ gồm Nghe - Nói - Đọc - Viết. Thời lượng tổng của bài thi là 180 phút với phương thức thi kết hợp giữa giấy và máy tính. Lệ phí thi cũng sẽ phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội Việt Nam.
Theo Trung tâm Khảo thí và Đánh giá Chất lượng Đào tạo, ĐHQG-HCM, phân tích dữ liệu 802 thí sinh dự thi từ hai lần trở lên cho thấy độ khó các đề trong ngân hàng VNU-EPT bảo đảm khả năng đánh giá ổn định và chính xác.
Các câu hỏi cũng được kiểm nghiệm thường xuyên về độ khó và khả năng phân loại thí sinh, qua đó liên tục hiệu chỉnh và nâng cao chất lượng đề thi. Bài thi này cũng thể hiện rõ tính tiệm cận với các thang đo và chuẩn đầu ra của các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế hiện hành như IELTS, TOEFL iBT, TOEFL ITP, TOEIC.
Năm 2026, ĐHQG-HCM dự kiến ban hành văn bản chính thức đưa "Chứng nhận VNU-EPT" vào quy chế đào tạo bậc đại học và sau đại học, khắc phục tình trạng thiếu đồng bộ hiện nay. Đồng thời, ĐHQG-HCM cũng công bố chuẩn ngưỡng CEFR theo nhóm ngành cùng bảng quy đổi tương đương với các bài thi quốc tế, tổ chức thi định kỳ hàng tháng đáp ứng nhu cầu thi của sinh viên và quản trị dữ liệu tập trung.
Giai đoạn 2027-2028, dữ liệu VNU-EPT được tích hợp vào hệ thống quản lý đào tạo để nhắc nhở sớm các sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp và điều chỉnh các mốc điểm theo dữ liệu cập nhật. Đến giai đoạn 2029-2030, hệ thống sẽ được củng cố theo hướng bền vững thông qua kiểm định thường xuyên chất lượng đề thi và liên thông dữ liệu đánh giá với hoạt động bảo đảm chất lượng ở cấp chương trình, từ đó giúp đảm bảo chuẩn đầu ra cho sinh viên trong khối ĐHQG-HCM.
Việc thiết kế bài thi cũng là một phương án đáp ứng đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025-2035” yêu cầu các cơ sở giáo dục đại học xây dựng môi trường học thuật song ngữ và sử dụng công cụ đánh giá năng lực tiếng Anh chuẩn hóa, tin cậy, phù hợp với bối cảnh Việt Nam.