Cha mẹ có được giữ tiền lì xì của con?
Lì xì (hay còn gọi là mừng tuổi) là một phong tục truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam và các nước Á Đông trong dịp Tết Nguyên đán. Đây là hành động đặt một số tiền nhỏ vào phong bao màu sắc rực rỡ để trao tặng cho trẻ em hoặc người lớn tuổi với những lời chúc tốt đẹp.
Dưới góc độ pháp lý, tiền lì xì đầu năm mới không chỉ đem lại giá trị về tinh thần mà còn được công nhận là một dạng tài sản trao tặng riêng. Tại Điều 76 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định về việc quản lý tài sản riêng của con như sau:
- Con từ đủ 15 tuổi trở lên có thể tự mình quản lý tài sản riêng hoặc nhờ cha mẹ quản lý.
- Tài sản riêng của con dưới 15 tuổi, con mất năng lực hành vi dân sự do cha mẹ quản lý. Cha mẹ có thể ủy quyền cho người khác quản lý tài sản riêng của con. Tài sản riêng của con do cha mẹ hoặc người khác quản lý được giao lại cho con khi con từ đủ 15 tuổi trở lên hoặc khi con khôi phục năng lực hành vi dân sự đầy đủ, trừ trường hợp cha mẹ và con có thỏa thuận khác.
- Cha mẹ không quản lý tài sản riêng của con trong trường hợp con đang được người khác giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự; người tặng cho tài sản hoặc để lại tài sản thừa kế theo di chúc cho người con đã chỉ định người khác quản lý tài sản đó hoặc trường hợp khác theo quy định của pháp luật.
- Trong trường hợp cha mẹ đang quản lý tài sản riêng của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự mà con được giao cho người khác giám hộ thì tài sản riêng của con được giao lại cho người giám hộ quản lý theo quy định của Bộ luật dân sự.
Theo quy định trên, cha mẹ có quyền được giữ hộ tiền lì xì của con dưới 15 tuổi, con mất năng lực hành vi dân sự, con từ 15 tuổi trở lên nhờ giữ hộ tiền lì xì. Con từ đủ 15 tuổi trở lên có thể tự mình giữ tiền lì xì hoặc nhờ cha mẹ quản lý.
Cha mẹ giữ hộ tiền lì xì của con nhưng không trả có bị phạt?
Cha mẹ giữ hộ tiền lì xì của con nhưng không trả có thể bị coi là hành hành vi bạo lực về kinh thế và bị xử phạt theo quy định tại Điều 44 Nghị định 282/2025/NĐ-CP:
Điều 44. Hành vi bạo lực về kinh tế
1. Phạt tiền từ 20-30 triệu đồng đối với một trong những hành vi sau đây:
a) Chiếm đoạt tài sản chung của gia đình hoặc tài sản riêng của thành viên khác trong gia đình;
b) Hủy hoại tài sản chung của gia đình hoặc tài sản riêng của thành viên khác trong gia đình nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
c) Cưỡng ép thành viên gia đình lao động quá sức;
d) Cưỡng ép thành viên gia đình đóng góp tài chính quá khả năng của họ;
đ) Kiểm soát tài sản, thu nhập của thành viên gia đình nhằm tạo tình trạng lệ thuộc về mặt vật chất, tinh thần hoặc các mặt khác.
2. Biện pháp khắc phục hậu quả:
a) Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b khoản 1 Điều này, trừ trường hợp tài sản không thể khôi phục được tình trạng ban đầu;
b) Buộc trả lại tài sản do chiếm giữ trái phép hoặc buộc nộp lại số tiền bằng trị giá tài sản có được do chiếm giữ trái phép đã bị tiêu thụ, tẩu tán, tiêu hủy trái quy định của pháp luật cho chủ sở hữu hợp pháp đối với hành vi vi phạm quy định tại các điểm a, d và đ khoản 1 Điều này.
Theo quy định trên, cha mẹ giữ hộ tiền lì xì của con nhưng không trả có thể bị phạt từ 20 - 30 triệu đồng.
Tuy nhiên, với truyền thống văn hóa Á Đông, con cái vẫn luôn sẵn sàng đồng ý cho cha mẹ giữ tiền lì xì của mình để quản lý, chi tiêu. Do đó, theo ghi nhận, chưa có trường hợp nào quy định xử phạt này được áp dụng trong thực tế, cũng chưa có cha mẹ giữ tiền lì xì của con cái mà bị phạt tới 20-30 triệu đồng.
