Các chuyên gia cảnh báo, phần lớn bệnh nhân chỉ được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn, làm giảm đáng kể hiệu quả điều trị.
Theo bác sĩ, TS. Bùi Ánh Tuyết, Trưởng khoa Nội soi và Thăm dò chức năng (Bệnh viện K), thống kê ghi nhận mỗi năm nước ta có khoảng 3.700 ca ung thư thực quản mới, trong khi số ca tử vong lên tới gần 3.500. Điều đáng lo ngại là đa số người bệnh chỉ đi khám khi xuất hiện triệu chứng rõ rệt như nuốt nghẹn tăng dần, khàn tiếng hoặc ho kéo dài do khối u đã xâm lấn. Ở giai đoạn này, khả năng phẫu thuật thường không còn, bệnh nhân chủ yếu được chỉ định hóa – xạ trị với tiên lượng hạn chế.
Các chuyên gia nhấn mạnh, phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả điều trị. Nhiều nghiên cứu quốc tế cho thấy, nếu được chẩn đoán sớm, tỷ lệ sống sau 5 năm của bệnh nhân có thể vượt 90%, đồng thời giúp giảm đáng kể chi phí điều trị.
Công nghệ nội soi hiện đại mở ra cơ hội phát hiện sớm
Trong chẩn đoán ung thư thực quản, các kỹ thuật nội soi truyền thống bằng ánh sáng trắng thường gặp khó khăn trong việc phát hiện tổn thương sớm do kích thước nhỏ và màu sắc gần giống niêm mạc bình thường.
Hiện nay, Bệnh viện K (cơ sở Quán Sứ) đã ứng dụng hệ thống nội soi nhuộm màu và phóng đại hiện đại Olympus EVIS X1. Công nghệ này cho phép phóng đại hình ảnh lên hơn 150 lần, kết hợp nhuộm màu ánh sáng giúp làm nổi bật các bất thường dù rất nhỏ. Nhờ đó, bác sĩ có thể quan sát rõ cấu trúc vi mạch và vi bề mặt tổn thương, từ đó phân biệt chính xác giữa tổn thương lành tính và ác tính.
Theo TS. Bùi Ánh Tuyết, mục tiêu của nội soi phóng đại không chỉ dừng lại ở phát hiện sớm mà còn giúp phân loại tổn thương ung thư đường tiêu hóa như thực quản, dạ dày hay đại trực tràng một cách chính xác.
Việc phát hiện ung thư thực quản ở giai đoạn sớm mở ra cơ hội điều trị bằng các phương pháp can thiệp ít xâm lấn, điển hình là cắt tách dưới niêm mạc qua nội soi (ESD).
Thực tế ghi nhận, một bệnh nhân nam 63 tuổi có tiền sử hút thuốc lá được phát hiện tổn thương thực quản trong đợt khám định kỳ nhờ công nghệ nội soi hiện đại. Tổn thương chỉ khoảng 15 mm và rất khó nhận biết dưới ánh sáng trắng. Tuy nhiên, qua nội soi phóng đại, bác sĩ xác định đây là ung thư giai đoạn sớm và tiến hành ESD thành công. Sau can thiệp, bệnh nhân hồi phục nhanh, xuất viện chỉ sau 2 ngày.
Ngược lại, một trường hợp khác 67 tuổi, có tiền sử uống rượu và hút thuốc, dù tổn thương nhỏ nhưng đã xâm lấn sâu hơn nên không còn phù hợp điều trị nội soi và buộc phải phẫu thuật. Kết quả này cho thấy việc đánh giá chính xác giai đoạn bệnh đóng vai trò then chốt trong lựa chọn phương pháp điều trị.
Chủ động tầm soát – chìa khóa giảm gánh nặng bệnh tật
Các chuyên gia khuyến cáo, để phòng ngừa ung thư thực quản, người dân nên duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế chất béo từ động vật, tăng cường rau xanh, trái cây và các vitamin cần thiết. Đồng thời, cần duy trì lối sống năng động, tránh rượu bia và thuốc lá.
Đặc biệt, những người có tiền sử bệnh lý tiêu hóa, có người thân mắc ung thư đường tiêu hóa hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường như sụt cân, nuốt nghẹn… cần đi khám sớm để được tầm soát kịp thời.
