Vào Rằm tháng Giêng năm nay tức mùng 3/3 - cũng chính là Ngày thơ Việt Nam lần thứ 24, NXB Kim Đồng giới thiệu với các bạn độc giả nhí ba tập thơ thiếu nhi mới nhất, mở ra một thế giới giàu tưởng tượng, rộn ràng niềm vui.
Ba tập thơ thiếu nhi gồm: Chuyện Mây nhỏ đi tìm Bài Thơ của tác giả Hoa Cúc, Có một Trái Đất phẳng trong mắt em của Lý Thăng Long, Thế giới đảo ngược của Nguyễn Quỳnh Mai - có điểm chung nổi bật là vần điệu trong trẻo, nhịp thơ rõ ràng, dễ đọc thành tiếng và dễ thuộc, đây cũng là điều làm nên sức sống bền lâu của thơ thiếu nhi.
Ở Chuyện Mây nhỏ đi tìm Bài Thơ, những câu thơ ngắn, đều nhịp, giàu âm thanh mở ra một thế giới gần gũi:
“Bánh mì giòn rôm rốp
Trang sách sột soạt kêu
Chiếc bóng thì nhảy nhót
Đàn kiến thích leo trèo…”
Những tiếng “rôm rốp”, “sột soạt” vang lên như trò chơi ngôn ngữ. Các bạn nhỏ có thể đọc, có thể lẩm nhẩm, có thể bật cười vì âm thanh ấy gợi hình, gợi chuyển động. Thơ không ở đâu xa vời, mà thơ nằm trong chiếc răng sún, ổ bánh mì, giọt sương buổi sớm. Nhịp điệu đều đặn khiến bài thơ dễ nhớ, như một bài đồng dao mới của thời hiện đại.
Trong khi đó, Có một Trái Đất phẳng trong mắt em mang giọng điệu lắng hơn nhưng vẫn giàu nhạc tính:
“Tôi cứ mãi tự hỏi lòng
Khung trời nào là xa nhất
Nơi thế giới phẳng trong đáy mắt em?”
Câu thơ ngân dài, mềm mại, để lại dư âm. Ở đó, nhịp điệu không chỉ giúp trẻ dễ thuộc, mà còn nâng đỡ những suy tư đầu đời về thế giới, về môi trường sống, về kết nối giữa người với người. Thi ca trở thành cách nhẹ nhàng để độc giả nhí chạm vào những vấn đề lớn mà không bị áp lực bởi những khái niệm nặng nề.
Nhà thơ Nguyễn Quỳnh Mai - tác giả tập thơ Thế giới đảo ngược, đoạt giải Ba Giải thưởng Văn học Kim Đồng lần thứ Nhất (2023 - 2025) chia sẻ: “Nếu bạn hay chơi với trẻ con, ắt hẳn bạn sẽ biết rằng song song bên cạnh thế giới mà chúng ta đang sống còn có một thế giới khác: thế giới dưới góc nhìn của một đứa trẻ.
Ở đó, vết nứt có thể là dòng sông, vũng nước là đại dương vô tận, chiếc lá vàng vừa chao là con thuyền cướp biển, cơn gió thoảng qua là trận bão dữ, và chú mèo thẩn thơ sưởi nắng trên ghế đá là quái vật khổng lồ nằm đợi bên bờ vực thẳm…”.
26 bài thơ trong Thế giới đảo ngược với những góc nhìn mới mẻ, giàu trí tưởng tượng về “thế giới đảo ngược” của con trẻ, một thế giới “mãi mãi chỉ tồn tại trong tuổi thơ”. Đó là thế giới nơi những chú chuột mở tiệc trên căn gác xép, thế giới của đũa thần và những phép màu, nơi bé mơ “sống trăm tuổi”, và cũng là nơi để những cảm xúc ấu thơ được nảy mầm, đâm chồi…
“Ở nhà tớ ấy à,
Mọi sự đều đảo ngược:
Khát thì phải ăn cơm
Đói thì đi uống nước.
…
Em trai tớ biết nhảy
Mà chưa biết đứng đâu
Tớ rủ em đi câu
Được cá voi trên núi.”
Bên cạnh ba ấn phẩm trên, NXB Kim Đồng mới đây cũng đã xuất bản nhiều tập thơ thiếu nhi đặc sắc như: Xứ nước (Phát Dương), Trái tim của đảo (Hồ Huy Sơn), Hạt bắp vỗ tay (Nguyễn Thánh Ngã), Viết trên lá mới (Lê Minh Quốc), Sài Gòn sót mấy con ve (Trung Dũng KQĐ), Cháu là cổ tích (Đoàn Vị Thượng), Góp nắng cho cây (Lê Ký Thương), Chú dế đêm trăng (Mai Quyên), Con là ban mai (Nguyễn Hải Lý)…
Mỗi tập thơ là một thế giới nhỏ với âm điệu riêng, nhưng cùng chung một điểm gặp gỡ: gieo vào lòng trẻ em những hạt mầm cảm xúc, trí tưởng tượng và lòng nhân ái. Một bài thơ được các bạn nhỏ yêu thích hôm nay có thể trở thành ký ức ấm áp theo các em suốt nhiều năm sau.
