Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi nhanh chóng thị trường lao động ngành công nghệ thông tin, nhiều sinh viên không còn chờ đến khi tốt nghiệp mới tích lũy kinh nghiệm nghề nghiệp. Ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, họ đã chủ động tham gia các dự án thực tế để rèn luyện kỹ năng thực tiễn và thích nghi với những yêu cầu mới của doanh nghiệp.
Nhóm sinh viên Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) đã tham gia phát triển AI Zenify - dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) được xây dựng nhằm giải quyết bài toán quản trị và chăm sóc khách hàng cho Công ty Cổ phần Giải pháp Công nghệ Zenify (Zenify), doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực CRM (Customer Relationship Management - quản lý quan hệ khách hàng).
Từ bài toán của doanh nghiệp đến sản phẩm của sinh viên
Những năm gần đây, AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Sự phát triển này không chỉ tạo ra cơ hội mới mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn đối với nguồn nhân lực công nghệ, đặc biệt là khả năng giải quyết các vấn đề thực tiễn thay vì chỉ nắm vững kiến thức lý thuyết.
Tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, sinh viên "Chương trình Công nghệ thông tin Định hướng Ứng dụng (UDU)" được tham gia các dự án hợp tác cùng doanh nghiệp ngay trong quá trình học tập. Thay vì dừng lại ở các đồ án mô phỏng, các nhóm sinh viên được tiếp cận quy trình phát triển sản phẩm thực tế, làm việc theo mô hình dự án và trực tiếp xử lý những yêu cầu đến từ khách hàng.
AI Zenify được hình thành từ một bài toán mà nhiều doanh nghiệp đang gặp phải: dữ liệu khách hàng phân tán trên nhiều nền tảng, gây khó khăn cho việc quản lý, tìm kiếm và khai thác thông tin.
Từ nhu cầu đó, nhóm sinh viên PTIT đã phối hợp cùng doanh nghiệp xây dựng hệ thống 'chatbot' hỗ trợ chăm sóc khách hàng kết hợp với bảng điều khiển quản trị dữ liệu tập trung, giúp tối ưu hóa quá trình quản lý và vận hành.
"Làm thật" để hiểu nghề
Tham gia dự án với vai trò AI Engineer, Lưu Đức Tuấn cho biết, đây là cơ hội để bản thân tiếp cận môi trường làm việc thực tế từ rất sớm và những trải nghiệm thực tế này mang đến nhiều thử thách hơn so với những bài tập trên lớp.
“Từ năm nhất, mình đã mong muốn được tham gia một dự án thực sự để hiểu công việc của người làm công nghệ diễn ra như thế nào. Khi bắt tay vào triển khai, mình nhận ra những vấn đề phát sinh trong thực tế phức tạp hơn rất nhiều so với những gì được học trong sách vở”, Tuấn chia sẻ.
Theo nam sinh, thách thức lớn nhất không nằm ở việc viết mã hay xây dựng mô hình AI, mà là quá trình liên tục trao đổi với doanh nghiệp để hiểu đúng nhu cầu người dùng, thử nghiệm sản phẩm và điều chỉnh nhiều lần trước khi đưa vào sử dụng.
“Điều mình học được không chỉ là kỹ năng và kiến thức chuyên môn mà còn là cách làm việc nhóm, quản lý tiến độ và giải quyết vấn đề trong môi trường thực tế. Đó là những trải nghiệm rất khó có được nếu chỉ học trên giảng đường”, Tuấn nói.
Hành trang của sinh viên trong thời đại AI
Theo TS. Phan Lý Huỳnh, giảng viên Công nghệ thông tin tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, sự phát triển của AI đang làm thay đổi yêu cầu của thị trường lao động, đồng thời mở ra nhiều cơ hội mới cho những người sẵn sàng thích ứng.
“AI không thay thế hoàn toàn con người nhưng đang thay đổi cách con người làm việc. Điều quan trọng là sinh viên cần trang bị tư duy công nghệ, khả năng học hỏi liên tục và kinh nghiệm thực tiễn để thích ứng với những thay đổi đó”, TS. Phan Lý Huỳnh nhận định.
Từ góc độ đào tạo, việc đưa sinh viên tham gia các dự án cùng doanh nghiệp giúp người học hiểu rõ hơn nhu cầu của thị trường lao động, đồng thời tạo cơ hội để kiểm chứng kiến thức, rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp ngay trong quá trình học tập.
Hiện AI Zenify đã được thử nghiệm tại một số đơn vị và nhóm phát triển tiếp tục hoàn thiện sản phẩm trong thời gian tới.
Câu chuyện của nhóm sinh viên PTIT cho thấy, khoảng cách giữa giảng đường và doanh nghiệp đang dần được thu hẹp. Trong bối cảnh công nghệ thay đổi từng ngày, những trải nghiệm thực tiễn và khả năng thích ứng với các bài toán mới có thể trở thành lợi thế quan trọng giúp người trẻ bước vào thị trường lao động với sự tự tin và chủ động hơn.
