Vì sao chiến sự Trung Đông gây biến động trái chiều giá xăng dầu, vàng bạc?

Vàng giảm giá do USD và lợi suất trái phiếu Mỹ tăng

Theo dữ liệu thị trường quốc tế, giá dầu Brent liên tục tăng mạnh trong tuần qua. Kết thúc phiên 6/3, dầu Brent đạt khoảng 92,7 USD/thùng, tăng hơn 8,5% chỉ trong một phiên, trong khi dầu WTI của Mỹ tăng hơn 12% lên khoảng 90,9 USD/thùng.

So với thời điểm trước khi xung đột Mỹ - Israel và Iran bùng lên, giá dầu hiện đã tăng khoảng 25-28%, mức tăng mạnh nhất kể từ sau đại dịch COVID-19. Theo giới phân tích, nguyên nhân chủ yếu là nguy cơ gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông, đặc biệt khi eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu thương mại toàn cầu đối mặt rủi ro bị phong tỏa.

Ngân hàng Barclays dự báo giá dầu Brent có thể tăng lên 120 USD/thùng nếu căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang và hoạt động vận chuyển dầu qua khu vực Vịnh Ba Tư bị gián đoạn.

Trái với giá dầu, giá vàng thế giới sau khi tăng mạnh đã quay đầu điều chỉnh trong những ngày gần đây. Theo dữ liệu thị trường quốc tế, giá vàng giao ngay sáng 7/3 (giờ Việt Nam) dao động quanh 5.086-5.140 USD/ounce. Trước đó, ngay sau khi xung đột tại Trung Đông bùng phát vào cuối tháng 2, giá vàng từng tăng mạnh khi có thời điểm lên mức 5.372 USD/ounce.

Như vậy, so với giai đoạn cao điểm ngay sau khi chiến sự nổ ra, giá vàng thế giới hiện đã giảm khoảng 230-280 USD/ounce, tương đương mức giảm khoảng 4-5%.

Theo các nhà phân tích tài chính quốc tế, sự điều chỉnh này chủ yếu đến từ việc đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, khiến một phần dòng tiền rời khỏi vàng để quay lại các tài sản sinh lợi như trái phiếu và USD. Bên cạnh đó, sau nhịp tăng mạnh ngay khi chiến sự bùng phát, thị trường vàng cũng đã xuất hiện làn sóng chốt lời của các quỹ đầu tư, khiến giá kim loại quý điều chỉnh trong ngắn hạn.

Ông Heng Koon How - Trưởng bộ phận chiến lược thị trường của Ngân hàng UOB, Singapore - cho rằng, giá dầu tăng mạnh có thể khiến áp lực lạm phát toàn cầu gia tăng, buộc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phải duy trì lãi suất cao trong thời gian dài hơn.

“Khi lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, nhà đầu tư thường chuyển sang nắm giữ trái phiếu và USD, những tài sản có lợi suất rõ ràng thay vì vàng, vốn không tạo ra dòng tiền,” ông Heng nhận định.

Thực tế cho thấy, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng trở lại trong những phiên gần đây, trong khi USD Index cũng duy trì ở mức cao nhất trong nhiều tuần. Khi đồng USD mạnh lên, vàng được định giá bằng USD trở nên đắt đỏ hơn đối với các nhà đầu tư quốc tế, khiến nhu cầu suy giảm.

Nhiều chuyên gia cho rằng, diễn biến này có liên hệ chặt chẽ với đà tăng của giá dầu. Phần lớn giao dịch dầu mỏ trên thế giới hiện vẫn được thanh toán bằng USD. Vì vậy, khi giá dầu tăng, nhu cầu thanh toán khi mua bán dầu bằng đồng bạc xanh cũng gia tăng.

Giá vàng có thể tăng trở lại

Trao đổi với PV Tiền Phong, TS. Ngô Trí Long - chuyên gia kinh tế cho rằng, diễn biến của vàng thế giới hiện nay chịu ảnh hưởng lớn từ chính sách tiền tệ của Mỹ và sự dịch chuyển của dòng vốn quốc tế.

Theo ông Long, giá dầu tăng mạnh làm dấy lên lo ngại lạm phát quay trở lại, dự báo Fed sẽ duy trì lãi suất cao trong thời gian dài hơn sẽ rõ hơn. Kỳ vọng này khiến lợi suất trái phiếu Mỹ tăng và đồng USD mạnh lên, qua đó thu hút dòng tiền (USD) quay trở lại các tài sản ví dụ như trái phiếu.

“Vì vậy, dù xung đột địa chính trị thường "hỗ trợ" giá vàng, nhưng ở giai đoạn hiện nay sức mạnh của USD và lợi suất trái phiếu Mỹ đã phần nào lấn át vai trò trú ẩn của kim loại quý này,” ông Long nhận định.

Vị chuyên gia cho rằng, nếu căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang, giá dầu nhiều khả năng sẽ duy trì ở mức cao do rủi ro nguồn cung. Trong khi đó, triển vọng của vàng sẽ phụ thuộc lớn vào sức mạnh của đồng USD, diễn biến lợi suất trái phiếu Mỹ và chính sách lãi suất của Fed trong thời gian tới.

Trong trường hợp xung đột lan rộng hoặc hệ thống tài chính toàn cầu xuất hiện cú sốc lớn, vai trò “tài sản trú ẩn” của vàng có thể nhanh chóng quay trở lại.