Gặp gỡ bên lề hội nghị thượng đỉnh G20, các lãnh đạo châu Âu và phương Tây đã nỗ lực đưa ra một phản ứng phối hợp trước yêu cầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc Ukraine phải chấp nhận kế hoạch hòa bình 28 điểm.
Kế hoạch của Washington, vốn ủng hộ các yêu cầu quan trọng của Nga, đã vấp phải sự chỉ trích từ nhiều đồng minh của Mỹ và Ukraine.
Do đó, các nhà lãnh đạo đã tìm cách cân bằng giữa việc ca ngợi nỗ lực chấm dứt giao tranh của ông Trump, với việc thừa nhận rằng một số điều khoản trong đề xuất của ông là không thể chấp nhận được đối với Kiev.
"Bản dự thảo ban đầu của kế hoạch 28 điểm bao gồm những yếu tố quan trọng, thiết yếu cho một nền hòa bình công bằng và lâu dài", các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU), Đức, Pháp, Anh, Canada, Hà Lan, Tây Ban Nha, Phần Lan, Ý, Nhật Bản và Na Uy cho biết. "Do đó, chúng tôi tin rằng bản dự thảo là một nền tảng cần được tiếp tục nghiên cứu”.
Các nhà lãnh đạo phương Tây cho biết họ "lo ngại về những hạn chế được đề xuất đối với lực lượng vũ trang Ukraine, vì điều này sẽ khiến Ukraine dễ bị tấn công trong tương lai".
"Chúng tôi xin nhắc lại rằng việc thực hiện các yếu tố liên quan đến EU và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ cần có sự đồng ý của các thành viên EU và NATO”.
"Có nhiều điều không thể chỉ đơn thuần là đề xuất của Mỹ, mà cần phải tham vấn rộng rãi hơn", Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhấn mạnh và cho biết thêm rằng một thỏa thuận phải đảm bảo hòa bình cho người dân Ukraine và "an ninh cho tất cả người dân châu Âu".
Một nguồn tin chính phủ Đức cho biết, các quan chức đã gặp nhau tại một khán phòng ở Johannesburg có tên là "sư tử”, và các nhà lãnh đạo đã áp dụng "tinh thần" của loài vật này trong các cuộc đàm phán nhằm tìm kiếm một thỏa thuận tốt hơn cho Ukraine.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hỗ trợ Ukraine đối với châu Âu. "Nếu Ukraine thua trong cuộc xung đột này và sụp đổ, điều đó sẽ ảnh hưởng đến chính trị châu Âu nói chung, trên toàn bộ lục địa châu Âu. Và đó là lý do vì sao chúng tôi cam kết với vấn đề này", ông Merz phát biểu bên lề hội nghị thượng đỉnh G20. "Hiện tại có cơ hội để chấm dứt cuộc xung đột, nhưng chúng ta vẫn còn rất xa mới đạt được kết quả tốt đẹp cho tất cả mọi người”.
Tổng thống Trump nhấn mạnh, đề xuất của ông không phải là đề xuất cuối cùng, báo hiệu khả năng điều chỉnh.
Dự kiến, các cố vấn an ninh quốc gia từ nhóm E3 - Pháp, Anh, Đức - sẽ gặp các quan chức Liên minh châu Âu, Mỹ và Ukraine tại Geneva vào ngày 23/11 để thảo luận thêm và đề xuất những thay đổi đối với kế hoạch của ông Trump.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio sẽ đến Geneva tham dự cuộc đàm phán, một quan chức Bộ Ngoại giao cho biết. Ý cũng sẽ cử một quan chức, theo các nguồn tin ngoại giao.
Cũng trong ngày 22/11, các nhà lãnh đạo của 8 quốc gia Bắc Âu và Baltic cho biết đã nói chuyện với ông Zelensky và cam kết tiếp tục cung cấp vũ khí. Trong một tuyên bố chung, Đan Mạch, Estonia, Phần Lan, Iceland, Latvia, Lithuania, Na Uy và Thụy Điển khẳng định: "Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ các giải pháp tôn trọng chủ quyền của Ukraine, mang lại cho Ukraine và châu Âu sự an ninh và ổn định hơn".
