Chủ tịch ADB tư vấn gì cho Việt Nam?

 Không ít doanh nghiệp FDI lợi dụng ưu đãi đầu tư kê khai lỗ hoặc có các hoạt động chuyển giá để tránh phải nộp thuế. Ảnh: Ngọc Châu
Không ít doanh nghiệp FDI lợi dụng ưu đãi đầu tư kê khai lỗ hoặc có các hoạt động chuyển giá để tránh phải nộp thuế. Ảnh: Ngọc Châu
TP - Làm cách nào để giảm lệ thuộc kinh tế Trung Quốc, cách thu hút đầu tư trực tiếp thế nào hiệu quả? Chủ tịch Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) Takehiko Nakao trả lời phỏng vấn báo Tiền Phong chiều 18/9.

Không đánh đổi những ưu đãi bằng mọi giá

Thời gian qua, thu hút vốn FDI được coi là một trong những động lực, thành công của Việt Nam trong phát triển kinh tế. Nhiều tập đoàn đa quốc gia tìm đến đầu tư tại Việt Nam. Bên cạnh việc góp phần phát triển kinh tế, những hệ lụy từ ưu đãi đầu tư đã lộ rõ với nghi án chuyển giá, trốn thuế. Ông có lời khuyên gì về việc này?

Chính sách phân cấp đã góp phần khuyến khích các tỉnh tại Việt Nam cạnh tranh thu hút FDI thông qua ưu đãi đầu tư. Nhiều địa phương bị hút vào cuộc chạy đua tránh nằm “tốp dưới” thu hút vốn FDI, bằng cách đưa ra những ưu đãi hấp dẫn.

Thậm chí, dù biết rằng những ưu đãi này có thể dẫn đến suy yếu khả năng tài chính tương lai của địa phương. Một số nhà đầu tư FDI đã “tận dụng” triệt để các ưu đãi này. Thực tế ở nhiều nước, các doanh nghiệp cũng biến báo kê khai lỗ hoặc có các hoạt động chuyển giá để tránh phải nộp thuế.

Theo tôi, việc phân cấp quản lý cần phải được đi kèm với sự “điều tiết” từ Trung ương để phân định rõ những ưu đãi gì chính quyền địa phương có thể và không thể dành các nhà đầu tư. Những quy định này phải được áp dụng công bằng ở tất cả các tỉnh.

Mục đích nhằm khuyến khích các tỉnh có trách nhiệm trong việc đáp ứng các đòi hỏi của nhà đầu tư, tránh tình trạng đua nhau “trải thảm đỏ”.

Cùng đó là cải thiện chất lượng dịch vụ, cũng như giảm thời gian làm thủ tục hành chính. Đặc biệt khuyến khích các địa phương không đánh đổi những ưu đãi về thuế hoặc miễn thuế bằng mọi giá.

Chính phủ đã ký các hiệp định, thỏa thuận về thuế nên việc các địa phương đưa ra các ưu đãi trong thu hút vốn FDI cần cân nhắc. Việc áp thuế cần được thực hiện công bằng giữa các doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp nước ngoài.

Điều quan trọng nữa, có thể xem xét đưa ra thêm một số ưu đãi nhằm gia tăng giá trị sản xuất của doanh nghiệp hoặc địa phương thay vì ưu đãi thuế.

Chủ tịch ADB tư vấn gì cho Việt Nam? ảnh 1 Chủ tịch Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) Takehiko Nakao.

Cách nào giảm lệ thuộc Trung Quốc?

Gần đây, Việt Nam liên tục bị cảnh báo về tình trạng thâm hụt thương mại với Trung Quốc. Nhiều chuyên gia cho rằng, Việt Nam cần sớm có biện pháp để tránh bị lệ thuộc vào nước này, theo ông thì sao?

Cần nhìn nhận ở hai khía cạnh. Việt Nam thâm hụt (thương mại), nhưng vẫn thặng dư thương mại với các nước khác. Tôi có thể lấy ví dụ, năm 2013, tỷ trọng xuất khẩu, thặng dư thương mại của Việt Nam với Mỹ, EU, ASEAN hay Nhật Bản khá cao.

Vấn đề chính là, Việt Nam xuất khẩu chủ yếu sản phẩm nông nghiệp và tài nguyên thiên nhiên thô sang Trung Quốc, trong khi nhập khẩu nguyên liệu sản xuất. Điều này đã dẫn đến thâm hụt thương mại và lo ngại về tăng phụ thuộc. Trong khi đó, các nước ASEAN khác đã làm được điều ngược lại. Xuất khẩu hàng hóa sản xuất của họ sang thị trường Trung Quốc ngày càng tăng.

Để cân bằng cán cân thương mại trong tương lai, theo tôi, Việt Nam cần tạo ra những sản phẩm có giá trị gia tăng nhiều hơn ở trong nước. Tại thời điểm hiện tại, các bạn mới chỉ có khoảng 10% giá trị xuất khẩu gia tăng của Việt Nam được tạo ra tại địa phương.

Mấu chốt là Việt Nam thiếu những nhóm công ty cỡ trung bình có thể kết nối hiệu quả với các nhà xuất khẩu và tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng nhiều hơn. Các doanh nghiệp này sẽ kết nối với những công ty nhỏ hơn để xây dựng một mô hình “kim tự tháp” các doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn.

Làm được điều này sẽ giúp tăng cường mối liên kết chuỗi giá trị giữa các công ty tư nhân trong nước và các công ty FDI. Từ đó làm giảm sự phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu thô (của Việt Nam) cũng như các sản phẩm đầu vào từ các nước khác. Từ đó giúp tối đa hóa những lợi ích lan tỏa của thu hút vốn đầu tư FDI và tạo ra công ăn việc làm, cơ hội nhà cung cấp trong nước, và những nguồn thu nhập bổ sung khác.

Cảm ơn ông!

Dự kiến, Chủ tịch ADB sẽ có cuộc gặp với lãnh đạo, Chính phủ Việt Nam trao đổi về quan hệ hợp tác trong tình hình mới. Nội dung trao đổi dự kiến sẽ đề cập những vấn đề kinh tế vĩ mô của Việt Nam, tái cơ cấu nền kinh tế, giảm khoảng cách giàu-nghèo và bất bình đẳng… Chủ tịch ADB cũng sẽ tham dự Diễn đàn Phát triển Châu Á lần thứ 5 (DF5) sẽ diễn ra ở Hà Nội.

MỚI - NÓNG
Hai bệnh viện dã chiến hơn 8.000 giường ở Bình Dương chính thức hoạt động
Hai bệnh viện dã chiến hơn 8.000 giường ở Bình Dương chính thức hoạt động
TPO - Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, liên tục ghi nhận ca mắc COVID-19, Bình Dương đã trưng dụng khu nhà xưởng của doanh nghiệp và một khu trong khuôn viên Đại học Việt Đức làm bệnh viện dã chiến với quy mô hơn 8.300 giường bệnh. Cả 2 bệnh viện này chính thức đưa vào hoạt động chỉ trong thời gian ngắn gấp rút xây dựng.

Có thể bạn quan tâm

Giá lúa giảm mạnh giữa mùa thu hoạch, đề xuất Chính phủ mua tạm trữ hỗ trợ nông dân

Giá lúa giảm mạnh giữa mùa thu hoạch, đề xuất Chính phủ mua tạm trữ hỗ trợ nông dân

TPO - “Bây giờ nông dân khá bi quan, họ đang băn khoăn có nên tiếp tục gieo sạ vụ Thu Đông nữa hay không vì gieo xong rồi, chăm sóc, thu hoạch và tiêu thụ ra sao. Chúng tôi kiến nghị đề xuất Chính phủ cho thu mua tạm trữ lúa gạo của người dân vào kho dự trữ quốc gia để động viên nông dân kịp thời sản xuất đúng mùa vụ", Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) Trần Thanh Nam nói.
Nhiều ngành sản xuất công nghiệp quan trọng có sự sụt giảm mạnh trong thời gian qua vì tác động của dịch COVID-19

Nhiều ngành sản xuất quan trọng lao dốc vì COVID-19

TPO - Bộ Công Thương vừa có báo cáo cho biết,  dịch COVID-19 bùng phát mạnh cùng với việc áp dụng các biện pháp giãn cách xã hội đã ảnh hưởng tới lưu thông hàng hóa, kéo theo sự gián đoạn của các chuỗi cung ứng và tác động tới hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp.
Ảnh minh họa

Hà Nội gia hạn thuế cho 27.000 doanh nghiệp do dịch bệnh

TPO - Tính đến ngày 30/7/2021 - ngày cuối cùng nộp hồ sơ gia hạn tiền thuế và tiền thuê đất, Cục Thuế Hà Nội đã tiếp nhận giấy đề nghị gia hạn của gần 27 nghìn doanh nghiệp, tổ chức với số thuế đề nghị gia hạn khoảng 7 nghìn tỷ đồng, số tiền thuê đất đề nghị gia hạn khoảng 1 nghìn tỷ đồng...
COVID -19 khiến tín dụng không đổ vào được sản xuất, các ngân hàng gia tăng đầu tư tài chính

Ngân hàng tiềm ẩn rủi ro 'cuộc chơi' trái phiếu

TP - Tính chung nửa đầu 2021, các doanh nghiệp BĐS phát hành 92,3 nghìn tỷ đồng trái phiếu với lãi suất bình quân là 10,36%/năm. Các ngân hàng và CTCK đã mua 37,3 nghìn tỷ đồng trái phiếu BĐS (chiếm 40,4%). Tiền ngân hàng đổ nhiều vào đầu tư trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) trong bối cảnh dịch bệnh COVID -19 còn diễn biến phức tạp đang làm dấy lên quan ngại tiềm ẩn rủi ro.
Vừa nới kiểm soát với xe chở hàng có thẻ nhận diện luồng xanh đã có nhiều tài xế vi phạm về phòng chống dịch, chở người trái quy định. Ảnh minh hoạ.

Vừa mở cửa cho lưu thông hàng hoá đã có nhiều lái xe chở hàng vi phạm

TPO - Sau khi Thủ tướng thống nhất chỉ đạo các địa phương không kiểm tra với xe chở hàng được cấp giấy nhận diện luồng xanh có mã QR, đã có nhiều xe chở hàng bị phát hiện vi phạm quy định phòng chống dịch, thậm chí chở người trái phép…. Thông tin được đưa ra tại cuộc họp giữa Bộ GTVT và Sở GTVT 63 tỉnh, thành phố chiều muộn ngày 2/8.