Đó là mục tiêu của Kế hoạch quan trắc, cảnh báo môi trường trong nuôi trồng thủy sản trên địa bàn TP. Cần Thơ giai đoạn 2026-2030, vừa được UBND thành phố ban hành.
Theo đó, Cần Thơ quan trắc chất lượng môi trường nước mặt khu vực cấp nước cho vùng nuôi các đối tượng nuôi chủ lực, có giá trị kinh tế như tôm sú, tôm thẻ chân trắng, cá tra… (bao gồm nước cấp và ao nuôi đại diện).
Đối với thủy sản nước ngọt, vùng quan trắc, cảnh báo và giám sát môi trường là vùng nuôi cá tra tập trung tại 20 xã/phường, vùng nuôi và sản xuất giống tập trung ở 4 xã. Có 17 điểm quan trắc nguồn nước cấp trên sông Hậu và hệ thống sông, kênh tại các vùng nuôi trọng điểm, một số ao nuôi cá tra thương phẩm đại diện và ao nuôi cá tra giống…
Với thủy sản nước lợ, vùng quan trắc cảnh báo và giám sát môi trường gồm 12.690ha tôm sú và 39.790ha tôm thẻ chân trắng, tập trung tại 13 xã/phường trọng điểm. Có 16 điểm quan trắc vùng nước lợ, mặn là các điểm đầu nguồn trên 10 vùng trọng điểm về nuôi tôm sú và tôm thẻ.
Về tần suất quan trắc, đối với các thông số môi trường thông thường (pH, nhiệt độ, độ mặn, oxy hòa tan-DO), thực hiện đo đạc trực tiếp tại hiện trường 4 lần/tháng tại các điểm quan trắc. Đối với các chỉ tiêu thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng, thực hiện thu và phân tích 55 mẫu/năm, theo kế hoạch và yêu cầu giám sát chuyên biệt…
Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư là đơn vị trực tiếp tổ chức thực hiện các nội dung chuyên môn của kế hoạch. Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) chủ trì, phối hợp với các đơn vị chuyên môn tổ chức tổng kết hằng năm nhằm đánh giá kết quả, diễn biến của các yếu tố môi trường; đúc kết kinh nghiệm, đề xuất các phương án quan trắc phù hợp cho năm kế tiếp.
Theo UBND TP Cần Thơ, giai đoạn 2021-2025, diện tích và sản lượng nuôi trồng thủy sản của thành phố duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, hoàn thành và vượt các chỉ tiêu kế hoạch, đóng góp tích cực vào tăng trưởng của ngành nông nghiệp. Đến năm 2025, thành phố có diện tích nuôi trồng thủy sản hơn 97.000ha, sản lượng gần 706.000 tấn/năm, tuy nhiên mới chỉ có khoảng 2.369ha đạt các chứng nhận tiêu chuẩn thực hành nuôi tốt (VietGAP, GlobalGAP, ASC, BAP...).
Nguyên nhân chủ yếu do chi phí chứng nhận còn cao, yêu cầu kỹ thuật khắt khe, quy mô sản xuất nhỏ lẻ và năng lực của nhiều hộ nuôi còn hạn chế. Do đó, việc mở rộng diện tích áp dụng các tiêu chuẩn nuôi bền vững, đặc biệt đối với các đối tượng nuôi chủ lực như cá tra, tôm sú và tôm thẻ chân trắng là yêu cầu cần thiết nhằm nâng cao giá trị sản phẩm và tăng sức cạnh tranh của ngành.
Kế hoạch quan trắc, cảnh báo môi trường nước phục vụ nuôi trồng thủy sản giai đoạn 2026-2030 còn là cơ sở để triển khai thực hiện các quy định của Bộ NN&MT về công tác quan trắc môi trường, giám sát và phòng, chống dịch bệnh thủy sản; từng bước chuẩn hóa, kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ thống quan trắc môi trường nuôi trồng thủy sản quốc gia, đáp ứng yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới.
