Ông Hóa cho biết, ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định 135/2024 vào ngày 22/10/2024 về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà, Sở Công Thương đã chủ động tham mưu UBND TPHCM triển khai thực hiện. Thành phố đã nhanh chóng ban hành các văn bản chỉ đạo các sở, ban ngành, địa phương phối hợp triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm hướng dẫn cụ thể quy trình, thủ tục cho người dân.
Đến năm 2025, Chính phủ tiếp tục ban hành Nghị định 58/2025 thay thế Nghị định 135. Về cơ bản, nghị định mới kế thừa các nội dung trước đó nhưng được hoàn thiện theo hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp. Trên cơ sở này, Sở Công Thương tiếp tục tham mưu thành phố công bố các thủ tục hành chính mới, đồng thời công khai rộng rãi trên Cổng dịch vụ công quốc gia và cổng dịch vụ công của thành phố để người dân dễ dàng tiếp cận.
Hiện nay, toàn bộ quy trình đăng ký lắp đặt điện mặt trời mái nhà đã được số hóa. Người dân có thể thực hiện hồ sơ trực tuyến, giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và hạn chế các thủ tục rườm rà. Bên cạnh đó, ngành điện cũng đã xây dựng hướng dẫn chi tiết trên nền tảng trực tuyến để hỗ trợ người dân trong quá trình thực hiện.
Đáng chú ý, đối với các hộ gia đình lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà có công suất nhỏ hơn 100kW tại nhà ở riêng lẻ, thủ tục được đơn giản hóa đáng kể. Theo quy định, người dân chỉ cần thực hiện thủ tục thông báo đến cơ quan chức năng, bao gồm Sở Công Thương, đơn vị điện lực và cơ quan quản lý xây dựng tại địa phương (hiện nay là UBND cấp xã), kèm theo các hồ sơ liên quan như bản vẽ thiết kế, giấy tờ pháp lý của công trình. Điều này giúp giảm đáng kể rào cản so với trước đây.
Thực tế cho thấy, sau khi các chính sách mới được triển khai, số lượng người dân và doanh nghiệp tham gia lắp đặt điện mặt trời mái nhà đã tăng nhanh. Theo thống kê sơ bộ, đến nay toàn thành phố đã có khoảng 1.797 hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ với tổng công suất lắp đặt khoảng 400MW. Trong đó, có hơn 1.200 trường hợp thực hiện theo hình thức thông báo đơn giản, chủ yếu là các hộ gia đình. Ngoài ra, Sở Công Thương cũng đã cấp 85 giấy chứng nhận cho các hệ thống có quy mô lớn hơn, với tổng công suất khoảng 111MW.
Về chính sách ưu đãi thuế, ông Trần Minh Hóa cho biết, Nghị định 58/2025 hiện chưa quy định cụ thể các ưu đãi về thuế đối với việc lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Các nội dung liên quan đến thuế thuộc thẩm quyền quản lý của ngành tài chính và cơ quan thuế. Tuy nhiên, lợi ích trực tiếp mà người dân nhận được là giảm chi phí tiền điện hàng tháng và tận dụng hiệu quả nguồn năng lượng tái tạo sẵn có.
Thông tin thêm về định hướng thời gian tới, ông Hóa cho biết Bộ Công Thương đang xây dựng dự thảo sửa đổi, bổ sung Nghị định 58 nhằm tiếp tục tháo gỡ vướng mắc và khuyến khích người dân tham gia nhiều hơn. Một số đề xuất đáng chú ý gồm việc phân cấp tiếp nhận thủ tục về cấp xã thay vì cấp tỉnh như trước đây; miễn thủ tục thông báo đối với các hệ thống công suất rất nhỏ; đồng thời nâng tỷ lệ sản lượng điện dư được phép bán lên mức cao hơn.
Cụ thể, theo dự thảo, tỷ lệ điện dư được phép bán có thể tăng từ mức tối đa 20% hiện nay lên khoảng 50%, tạo thêm nguồn thu cho người dân và doanh nghiệp. Đây được xem là một trong những điểm mới quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà.
Ngoài ra, việc phân cấp cho chính quyền cấp xã tiếp nhận hồ sơ cũng được kỳ vọng sẽ giúp người dân tiếp cận thủ tục dễ dàng hơn, rút ngắn thời gian xử lý và giảm áp lực cho các cơ quan cấp trên.
Đại diện Sở Công Thương nhấn mạnh, thành phố có tiềm năng lớn về phát triển năng lượng mặt trời, đặc biệt là điện mặt trời mái nhà.
“Chúng tôi mong muốn người dân và doanh nghiệp tích cực hưởng ứng chính sách, tận dụng lợi thế về nguồn năng lượng mặt trời để vừa giảm chi phí điện, vừa góp phần xây dựng đô thị xanh, hiện đại” - ông Hóa nói.
