The New York Post dẫn khảo sát gần đây của Harvard cho biết gần 3/5 người trẻ tuổi hiện nay coi AI là mối đe dọa đối với sự nghiệp của họ. Đại học không còn là lựa chọn hàng đầu của Gen Z nữa, thay vào đó hướng đến việc học nghề vì lo ngại công việc văn phòng sẽ bị AI xóa sổ.
Những bằng chứng ban đầu cho thấy nỗi lo đó có thể không phải là vô căn cứ. Nghiên cứu của Đại học Stanford (Mỹ) chỉ ra tỉ lệ việc làm cho người lao động từ 22 đến 25 tuổi trong lĩnh vực tiếp xúc với trí tuệ nhân tạo đã giảm 16% so với các công việc ít liên quan hơn.
Trong bối cảnh đó, lao động trẻ không ngồi chờ tác động xảy ra.
Khảo sát của Trường Harvard Kennedy trên 2.040 người Mỹ từ 18 đến 29 tuổi cho thấy 59% coi AI là mối đe dọa đối với triển vọng việc làm của họ. Bên cạnh đó, 48% e ngại nhân lực được thuê bên ngoài và 31% hướng sự chú ý đến đối tượng nhập cư.
Trên khắp nước Mỹ, sinh viên đang từ bỏ con đường nghề nghiệp văn phòng truyền thống, nghỉ học hoặc chuyển ngành để theo đuổi các nghề thủ công và những công việc khác mà họ cho là khó bị trí tuệ nhân tạo thay thế.
Sự thay đổi đó đã thể hiện rõ trong các lớp học khi số lượng sinh viên đăng ký vào các trường cao đẳng cộng đồng định hướng nghề nghiệp tăng gần 20% kể từ năm 2020, theo dữ liệu của National Student Clearinghouse.
Khi tự động hóa ngày càng lan rộng, số lượng người trẻ Mỹ lựa chọn các nghề nghiệp trong các lĩnh vực như xây dựng, cứu hỏa và điện cũng tăng theo.
Jackson Curtis (28 tuổi), trợ lý thẩm định bảo hiểm sống ở ngoại ô Tacoma, Washington, đang thực hiện bước chuyển mình này.
Sau hơn 3 năm phấn đấu trong lĩnh vực bảo hiểm, anh đang theo đuổi nghề lính cứu hỏa vì lo ngại AI có thể thay thế phần lớn công việc văn phòng của mình.
“Ngay cả khi họ có thể nghĩ ra cách sử dụng trí tuệ nhân tạo để dập lửa, mọi người vẫn luôn muốn nhận được sự đồng cảm từ người thật sự quan tâm trong thời điểm khủng hoảng", Curtis nói với Wall Street Journal.
Một bộ phận khác thậm chí từ bỏ công việc văn phòng trước khi thực sự bắt đầu.
Ryder Paredes (22 tuổi) đã bỏ chương trình khoa học máy tính và đăng ký học nghề điện sau khi chứng kiến AI phát triển nhanh chóng.
"Ban đầu tôi phủ nhận, nhưng cuối cùng tôi buộc phải đối mặt với thực tế", anh chia sẻ.
Jewel Rudolph (25 tuổi), sống tại Sumner, bang Washington, bỏ học đại học và bắt đầu kinh doanh món acai bowl - món sinh tố có nguồn gốc từ Brazil, có thành phần là quả acai, thường dùng để ăn sáng. Giờ đây, cô cảm thấy quyết định đó là đúng đắn. "Tôi thấy an tâm vì biết rằng trí tuệ nhân tạo không thể lấy đi những gì tôi đang làm", Rudolph nói với Journal.
Peter Murphy - CEO của công ty sản xuất ứng dụng luyện thi Pocket Prep đánh giá với The Post, sự thay đổi này phản ánh nỗi lo lắng ngày càng tăng của người lao động trẻ về việc tự động hóa có thể định hình lại các công việc cấp độ đầu vào (các vị trí công việc dành cho người mới bắt đầu sự nghiệp, sinh viên mới tốt nghiệp hoặc người chuyển ngành) như thế nào.
Ông Murphy nhận định: "Điều đó sẽ tạo ra rất nhiều lo lắng vì không phải ai cũng có cơ hội tham gia vào quá trình chuyển đổi này".
Ông nói thêm, bằng cấp truyền thống đang dần trở nên ít tạo sự khác biệt hơn, khi ngày càng nhiều sinh viên tốt nghiệp gia nhập lực lượng lao động với những bằng cấp tương tự.
“Khi bạn thấy sinh viên tốt nghiệp đại học ra trường với khoản nợ chồng chất, nhưng tất cả họ đều có cùng một bằng cấp. Vậy điều gì giúp họ nổi bật hơn?", ông đặt vấn đề.
Theo Murphy, ngày càng nhiều người lao động trẻ chuyển sang các chứng chỉ nghề và đào tạo thực hành để tạo sự khác biệt, đặc biệt trong những lĩnh vực ít bị AI tác động.
Ông cho biết: "Các khóa luyện thi EMT (kỹ thuật viên y tế khẩn cấp) và nhân viên cấp cứu y tế hiện là sản phẩm bán chạy nhất của chúng tôi".
