Hợp lực dẹp vấn nạn in lậu

Thu An

07/04/2026 07:29

TPO - Với động thái quyết liệt từ phía cơ quan chức năng, thời gian qua, sách giả, sách in lậu trên thị trường đã phần nào được kiểm soát. Tuy nhiên vấn nạn này đang tồn tại tràn lan trên không gian số, các nền tảng mạng xã hội, gây thiệt hại cho ngành xuất bản và văn hóa đọc của người Việt.

Ngày 6/4, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) Phan Tâm ký quyết định về việc ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Đoàn liên ngành phòng, chống các hành vi vi phạm trong hoạt động in và lợi dụng hoạt động in để sản xuất hàng giả (gọi tắt là Đoàn liên ngành phòng, chống in lậu Trung ương).

Đây là tổ chức phối hợp liên ngành có chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ VHTTDL chỉ đạo, điều phối các hoạt động phòng, chống in lậu, sản xuất hàng giả từ hoạt động in và phát hành sản phẩm in lậu trên toàn quốc.

Lô hàng gần 34.000 cuốn sách giáo khoa nghi giả mạo nhãn hàng hóa của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam vừa bị cơ quan chức năng phát hiện tại Đồng Nai.

Đoàn do Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành làm Trưởng đoàn. Các Phó trưởng đoàn là lãnh đạo cấp Vụ, Cục thuộc bốn bộ, ngành phối hợp gồm: Bộ VHTTDL, Bộ Công an, Bộ Tài chính và Bộ Công thương.

Theo quyết định, Đoàn liên ngành có nhiệm vụ xây dựng chương trình, kế hoạch công tác liên ngành hàng năm, phối hợp tổ chức kiểm tra chuyên ngành và kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động in, phát hành, hướng dẫn, hỗ trợ nghiệp vụ cho các Đội liên ngành phòng, chống in lậu cấp tỉnh.

Với động thái quyết liệt từ phía cơ quan chức năng, thời gian qua, sách giả, sách in lậu trên thị trường đã phần nào được kiểm soát. Tuy nhiên vấn nạn này đang tồn tại tràn lan trên không gian số, các nền tảng mạng xã hội, gây thiệt hại cho ngành xuất bản và văn hóa đọc của người Việt. Đây được xem là “căn bệnh” dai dẳng của thị trường sách.

Sách giả, sách lậu không được biên tập, thẩm định nội dung, thậm chí có thể chứa những nội dung vi phạm các quy định của pháp luật, tác động tiêu cực đến việc tiếp nhận thông tin, tri thức của độc giả. Những bản sách này thường xuất hiện dưới nhiều hình thức khác nhau, từ các ấn bản in kém chất lượng đến việc phát hành trái phép trên môi trường trực tuyến.

Sách giả, in lậu được bán công khai ở vỉa hè, lề đường, thậm chí trong các cửa hàng sách và len lỏi vào cả trường học.

Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ công tác Xuất bản, In và Phát hành xuất bản phẩm năm 2026, ông Phạm Nam Thắng - Quyền Tổng Giám đốc Công ty cổ phần phát hành sách TPHCM - nhận định thách thức lớn nhất của sách trên môi trường số là sách giả/sách lậu và xâm phạm bản quyền.

"Đây không chỉ là bài toán kinh tế của doanh nghiệp mà là bài toán bảo vệ tri thức và môi trường văn hóa đọc. Nếu thiếu cơ chế phối hợp đủ mạnh giữa nền tảng, người bán, cơ quan quản lý, cạnh tranh giá và hàng hóa không rõ nguồn gốc sẽ làm xói mòn niềm tin, kéo giảm chất lượng thị trường và ảnh hưởng trực tiếp tới hệ sinh thái xuất bản", ông Thắng nói.