Cuộc chiến của Tổng thống Trump với chủ tịch Fed dễ phản tác dụng

Tổng thống Mỹ Donald Trump muốn lãi suất giảm mạnh, thị trường chứng khoán bùng nổ và, có lẽ quan trọng nhất là muốn Chủ tịch Fed Jerome Powell rời khỏi vị trí.
Chủ tịch Fed Jerome Powell. (Ảnh: Getty)

Nhưng cuộc điều tra hình sự chưa từng có tiền lệ của chính quyền Mỹ nhằm vào ông Jerome Powell có thể không đạt được bất kỳ kết quả nào như mong muốn.

Ngược lại, mâu thuẫn leo thang giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Fed Powell có thể phản tác dụng. Nó có thể làm chậm việc giảm lãi suất, gia tăng lo ngại trên Phố Wall và khiến ông Powell tiếp tục tại vị lâu sau khi nhiệm kỳ chủ tịch của ông kết thúc vào tháng 5 tới. Việc Bộ Tư pháp đe dọa truy tố ông Powell thậm chí có thể khiến ông Trump khó thay thế ông Powell bằng người nghe lời hơn.

“Đây là cuộc chiến pháp lý ở mức độ tồi tệ nhất. Tôi khó tin rằng họ lại làm đến mức này. Đây là một bước đi quá xa”, ông Richard Fisher - cựu chủ tịch Fed chi nhánh Dallas, nói với CNN.

Ông Fisher nói rằng ông không biết Tổng thống Trump đang cố gắng đạt được điều gì thông qua cuộc điều tra hình sự “ngoài việc trả thù”.

Các chuyên gia cho rằng cuộc điều tra đã vượt quá "lằn ranh đỏ".

Các nhà đầu tư ngay lập tức thể hiện thái độ không hài lòng với sự leo thang kịch tính này, giống như khi họ phản ứng với việc ông Trump tuyên bố các mức thuế đối ứng vào mùa xuân năm ngoái.

Cổ phiếu Mỹ và đồng đô la giảm vào sáng 12/1. Phản ứng rõ rệt hơn thể hiện trên thị trường kim loại quý, khi giá vàng tăng 3% lên mức cao kỷ lục mới - lên trên 4.600 USD. Bạc tăng 8% trong cùng ngày.

Ông Tim Mahedy - cựu quan chức Fed bang San Francisco, cho rằng ông Trump đang gửi thông điệp đến các quan chức hiện tại và tương lai của Fed, những người không tuân theo ý muốn của ông về lãi suất thấp.

“Ông Trump sẽ không thắng được chuyện này. Ông Powell không phải là người dễ bị bắt nạt. Họ sẽ không cắt giảm lãi suất vào tháng 1”, ông Mahedy, Giám đốc điều hành kiêm nhà kinh tế trưởng tại hãng tư vấn Access Macro, nhận định.

Bước đi này khiến Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent khó chịu. Ông nói riêng tư rằng ông không hài lòng với quyết định truy tố ông Powell, một nguồn tin nắm được tình hình cho biết. Bộ trưởng Bessent bày tỏ lo ngại quyết định này sẽ gây tổn hại cho thị trường.

Theo công cụ CME FedWatch, khả năng Fed cắt giảm lãi suất tại cuộc họp tiếp theo vào cuối tháng 1 chỉ khoảng 5/%.

“Đây là một hành động thái quá, nếu do bất kỳ tổng thống nào khác thực hiện thì sẽ gây sốc. May là Fed và Chủ tịch Jerome Powell không dễ bị đe dọa”, cựu Phó Chủ tịch Fed Alan Blinder nói với CNN.

Những người theo dõi Fed cho rằng hành động của chính quyền Tổng thống Trump nhằm vào cơ quan này có thể khiến các quan chức đang lưỡng lự về việc cắt giảm lãi suất e ngại bị coi là làm theo lệnh của tổng thống.

“Nhìn chung, điều này phản tác dụng và sẽ khiến lãnh đạo Fed cứng rắn hơn để tránh áp lực chính trị”, ông Mahedy bình luận.

Ngày 12/1, tất cả các cựu chủ tịch Fed còn sống cùng một nhóm cựu bộ trưởng tài chính và chuyên gia kinh tế Nhà Trắng cùng ra tuyên bố bảo vệ ông Powell trước “nỗ lực chưa từng có nhằm sử dụng các cuộc truy tố để làm suy yếu tính độc lập của Fed”.

Dù nhiệm kỳ chủ tịch của ông Powell sẽ hết hạn vào tháng 5, nhưng ông có thể tiếp tục ở lại Fed vì nhiệm kỳ của ông tại hội đồng thống đốc của cơ quan này kéo dài đến tháng 1/2028.

Ông Powell vẫn kín đáo về việc ông có ở lại Fed hay không.