Những nữ tiến sĩ Việt rạng danh ở trời Tây

TP - Vượt qua định kiến về giới trong nghiên cứu khoa học, những nữ tiến sĩ Việt đang khẳng định vị trí và vai trò của mình trong từng lĩnh vực theo đuổi. “Trái ngọt” trên hành trình của họ sẽ tạo nên chất xúc tác để thế hệ nghiên cứu trẻ dấn thân, tiếp tục kế thừa.

Độc quyền sáng chế về kỹ thuật y sinh

Có 13 bài báo khoa học đăng trên tạp chí quốc tế uy tín, bằng độc quyền sáng chế về miếng dán vi kim dùng cho thuốc hoặc vắc-xin, và các giải thưởng nghiên cứu, nữ tiến sĩ Trần Thị Mỹ Khánh (SN 1993, quê ở TPHCM, hiện đang tiếp tục nghiên cứu sau tiến sĩ tại Học viện Công nghệ Massachusetts, Hoa Kỳ) đã trả lời cho thắc mắc chung của nhiều người: “Con gái có làm khoa học được không?”.

“Đây là cơ hội để tôi đem những công trình nghiên cứu mới giới thiệu với cộng đồng học thuật và nhận góp ý để cải thiện nghiên cứu của mình. Bên cạnh đó, tôi mong có nhiều cơ hội kết nối với những người cùng chung mục tiêu nghiên cứu ở trong nước để phát triển nhiều đề tài có giá trị thực tiễn hơn”. TS. Hoàng Ngọc Quỳnh

Lớn lên trong gia đình không khá giả, Mỹ Khánh đã nhiều lần đắn đo lựa chọn đi những con đường học vấn phù hợp nhất với hoàn cảnh và luôn nỗ lực để giúp đỡ cho gia đình mình. Sau khi tốt nghiệp khoa Kỹ thuật Y Sinh, Trường Đại học Quốc tế, ĐHQG HCM, cô liều lĩnh nộp hồ sơ xin học bổng nghiên cứu sinh ở Mỹ. Ngoài việc đáp ứng các tiêu chí về học thuật, trước đó, Mỹ Khánh cũng tận dụng mọi cơ hội để tạo cho mình hồ sơ cá nhân ấn tượng như 3 lần liên tiếp đạt danh hiệu “Sinh viên 5 tốt” của Trung ương Hội sinh viên, nhỏ hơn là cấp trường, cấp thành phố.

Năm 2017, Mỹ Khánh chính thức nhận học bổng nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Bang Connecticut, Hoa Kỳ. Tại đây, cô tiếp tục phát triển hướng nghiên cứu về microneedle patches (miếng dán vi kim) cho thuốc và vắc-xin. Đây là nghiên cứu kết hợp giữa kỹ thuật (cách chế tạo vi kim), ngành dược (vắc-xin), và y học (thí nghiệm hiệu quả thuốc trên sinh vật). Trải qua vài năm “mất ăn, mất ngủ”, nghiên cứu về miếng dán vi kim của nữ tiến sĩ đã được công nhận độc quyền sáng chế vì có tính thực tiễn và mang lại giá trị cho cộng đồng.

TS. Trần Thị Mỹ Khánh

TS. Trần Thị Mỹ Khánh

“Miếng dán này không gây đau, và chỉ cần một lần tiêm chủng duy nhất. Do đó, có thể thay thế phương pháp tiêm chủng truyền thống (tiêm nhiều mũi), giúp tiết kiệm thời gian, chi phí cho quá trình tiêm chủng, phù hợp với những vùng sâu vùng xa, và các nước đang phát triển như Việt Nam”, TS. Mỹ Khánh cho biết.

Đánh giá về sáng chế này, PGS. TS Nguyễn Đức Thành (công tác tại khoa Kỹ thuật Y Sinh, Đại học Connecticut, Hoa Kỳ) - người trực tiếp hướng dẫn TS. Mỹ Khánh nhận định, đây là một sáng chế mang tính đột phá trong quá trình tiêm chủng vắc-xin.

Ông giải thích thêm: “Miếng dán vi kim chỉ cần dán trên da và có thể bảo quản vắc xin ở nhiệt độ cao trong một khoảng thời gian dài. Nó cũng được lập trình để thay cho các mũi tiêm nhắc lại trong quá trình tiêm chủng thông thường”.

Bên cạnh thành tựu nghiên cứu nổi bật trên, nữ tiến sĩ Việt có cơ hội trực tiếp báo cáo, thảo luận, đề xuất hướng nghiên cứu ở Hội nghị Quốc tế. Vì vậy, Mỹ Khánh luôn nỗ lực thể hiện mình và kiến tạo thêm nhiều khoảnh khắc thành công để làm minh chứng tốt nhất cho việc phụ nữ có thể rạng danh trong ngành kĩ thuật nói riêng và nghiên cứu khoa học trên các lĩnh vực nói chung.

Đằng sau ánh hào quang của những phát hiện mới, nữ tiến sĩ trẻ thừa nhận phải đánh đổi và hy sinh thời gian chăm sóc sức khỏe bản thân, gia đình. “Việc cân bằng giữa cuộc sống và công việc nghiên cứu luôn là thách thức lớn với tôi. Có những lúc tôi cảm thấy mệt mỏi, mất nhiều thời gian cho công việc, vào phòng thí nghiệm mà không tìm được kết quả tốt… Nhưng, tôi luôn tự động viên bản thân bằng cách nghĩ, thất bại để lấy động lực tìm câu trả lời thuyết phục hơn”, Mỹ Khánh bày tỏ.

Hiện tại, nữ tiến sĩ Việt tiếp tục nghiên cứu và chế tạo những sản phẩm sinh học giải quyết các vấn đề sức khỏe toàn cầu như phương pháp xét nghiệm, chẩn đoán nhanh tại chỗ, cách bảo quản các chế phẩm sinh học, thiết bị đưa thuốc tự tiêu trong cơ thể.

Đặc biệt, sau khi tích lũy đủ “vốn” nghiên cứu ở nước ngoài, Mỹ Khánh sẽ trở về Việt Nam hoặc hợp tác với các nhóm nghiên cứu và phòng thí nghiệm trong nước để phát triển nghiên cứu, quy trình sản xuất hiện tại ở Việt Nam. Qua đó, cô mong những sản phẩm “Made in Vietnam” sẽ được nâng tầm và được thế giới biết đến nhiều hơn nữa.

Tự hào đứng trên giảng đường quốc tế

Sau khi xuất bản thành công 3 cuốn sách ở Việt Nam về bí quyết học ngoại ngữ, cô gái Hoàng Ngọc Quỳnh (SN 1990, quê ở Hải Phòng) quyết định rẽ ngang sang làm một nhà nghiên cứu về marketing (tiếp thị). Theo đó, cô bước vào hành trình du học muộn hơn so với lộ trình thông thường với học bổng bán phần của Đại học Nottingham Trent tại Vương quốc Anh dành cho hệ đào tạo Thạc sĩ ở tuổi 27.

Hoàng Ngọc Quỳnh

Hoàng Ngọc Quỳnh

Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ loại xuất sắc, Quỳnh tiếp tục nhận được học bổng toàn phần chương trình tiến sĩ của Đại học Lancaster trị giá 2,6 tỷ đồng. Và cô gái Hải Phòng chỉ mất 3 năm để hoàn thành so với tiến độ chương trình đào tạo thường kéo dài đến 4 năm hoặc lâu hơn. Đặc biệt, email gửi tới toàn khoa Marketing về kết quả luận án tiến sĩ của Quỳnh thông báo, "no corrections" (không có gì để sửa hoặc cần bổ sung). Đây là một điều rất hiếm hoi đối với nghiên cứu sinh nói chung, đặc biệt với nghiên cứu sinh quốc tế.

Để tạo nên điều hiếm hoi ấy, Ngọc Quỳnh đã chọn hướng nghiên cứu ngược lại so với các nghiên cứu đi trước, đa số đều tập trung chỉ ra những mặt tích cực của công nghệ (celebrate technology).

“Tôi luôn cảm thấy lo lắng về thực trạng xã hội công nghệ hiện nay, khi tốc độ phát triển quá nhanh và vượt khả năng kiểm soát của con người. Chính điều này đã thôi thúc tôi phải viết một luận án thật xuất sắc và có sức ảnh hưởng”, nữ tiến sĩ trẻ nói.

Thuyết phục được những chuyên gia trong lĩnh vực Marketing bằng những phát hiện mới qua các bài báo khoa học và luận án tiến sĩ, cô gái Hải Phòng đã nhận được thư mời làm giảng viên của hai Đại học Leicester và Bristol (lần lượt vào tháng 6 và 8/2022). Sau khi cân nhắc, nữ tiến sĩ trẻ đã chọn làm việc tại Đại học Leicester, trường đại học đứng thứ 22 trong nhóm tốt nhất tại Anh (Theo Times Higher Education, tổ chức xếp hạng đại học uy tín thế giới).

Hiện tại, cô là trưởng bộ môn Brands, Consumers and Digital Marketing (Thương hiệu, Khách hàng và Tiếp thị điện tử) vừa nghiên cứu và giảng dạy, vừa hướng dẫn luận án tốt nghiệp cho sinh viên quốc tế.

Khi mới bắt đầu công việc giảng dạy tại đây, TS. Quỳnh bất ngờ nhận được lời mời hợp tác nghiên cứu của đồng nghiệp nước ngoài về một số đề tài ở Việt Nam. “Họ chia sẻ rằng, trước đây, từng có cơ hội đến Việt Nam nên nhận thấy có nhiều tiềm năng nghiên cứu về văn hoá, xã hội, kinh tế nói chung và hành vi của người tiêu dùng nói riêng. Vì vậy, đây sẽ là một phạm vi để phát triển những đề tài nghiên cứu khoa học quốc tế (trong chuyên ngành Marketing)”, Quỳnh kể.

Vừa mong muốn được cống hiến cho nghiên cứu trong nước, vừa nhận được sự góp ý, hợp tác của các nhà khoa học nước ngoài, TS. Quỳnh như được củng cố thêm năng lực và thực hiện hóa trách nhiệm của một trí thức trẻ.

Cùng chuyên mục

Chưa tốt nghiệp đại học có được tiếp tục tạm hoãn gọi nhập ngũ?

Chưa tốt nghiệp đại học có được tiếp tục tạm hoãn gọi nhập ngũ?

TPO - Vẫn theo học, chưa nhận bằng và có giấy xác nhận sinh viên không đồng nghĩa được kéo dài thời gian tạm hoãn gọi nhập ngũ. Qua những tình huống cụ thể, cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng làm rõ cách xem xét với người nợ môn, khóa học kéo dài hoặc thôi cao đẳng để vào đại học.

Đà Nẵng tăng tốc trang bị kỹ năng AI cho người trẻ

Đà Nẵng tăng tốc trang bị kỹ năng AI cho người trẻ

TPO - Bắt tay với một đơn vị công nghệ, từ nay đến 2030, Thành Đoàn Đà Nẵng tập trung triển khai các hoạt động đào tạo kỹ năng số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI)..., góp phần giúp đoàn viên thanh niên chủ động thích ứng với yêu cầu của thời đại số.

Mô hình kinh tế xanh nuôi 'sâm nước' thu tiền tỷ của dược sĩ 9X

Mô hình kinh tế xanh nuôi 'sâm nước' thu tiền tỷ của dược sĩ 9X

TPO - Bằng việc ứng dụng công nghệ xử lý nước tuần hoàn, giải pháp vi sinh an toàn sinh học, dược sĩ 9X Võ Lê Hoàng Tuấn đã phát triển thành công mô hình nuôi cá chạch lấu – loài thủy sản bản địa được ví như “sâm nước” miền Tây. Mô hình giúp anh làm chủ loài cá nức tiếng "khó tính", mang về doanh thu tiền tỉ mỗi năm, giải bài toán thích ứng biến đổi khí hậu, nâng tầm giá trị nông sản địa phương.

Nguyễn Văn Linh, Nguyễn Văn Nam và Trần Đức Thủy.

Sáng kiến dây chuyền sản xuất điện thoại tự động của 3 kỹ sư trẻ

TPO - Ba chàng trai tự nghiên cứu, thiết kế hệ thống dây chuyền tự động với 27 công đoạn, thay thế hàng trăm lao động trong sản xuất, lắp ráp điện thoại và máy tính bảng. Sáng kiến sản xuất đã được Trung ương Đoàn trao Giải thưởng “Tuổi trẻ sáng tạo” toàn quốc năm 2026.

Dùng võ truyền thống khơi dậy niềm tự hào văn hóa trong giới trẻ

Dùng võ truyền thống khơi dậy niềm tự hào văn hóa trong giới trẻ

TPO - Tỉnh Đoàn Nghệ An và Liên đoàn Vovinam tỉnh sẽ phối hợp xây dựng các câu lạc bộ, điểm tập luyện tại trường học, cơ sở Đoàn và khu dân cư; tổ chức giải đấu, biểu diễn, trải nghiệm võ thuật, góp phần rèn luyện thể chất và lan tỏa giá trị văn hóa Việt Nam trong thế hệ trẻ.

Người trẻ tự hào tiếp nối đạo học từ ngôi trường 950 tuổi nổi tiếng đất Việt

Người trẻ tự hào tiếp nối đạo học từ ngôi trường 950 tuổi nổi tiếng đất Việt

TPO - Giữa không gian Quốc Tử Giám - Quốc học Việt Nam dịp kỷ niệm 950 năm xây dựng và phát triển, bước chân người trẻ hôm nay không chỉ để tham quan hay cầu may mùa thi. Tại trường đại học đầu tiên của đất nước, họ đang tìm thấy niềm tự hào sâu sắc về truyền thống trọng dụng nhân tài, từ đó hun đúc khát vọng học tập và tự tin đưa di sản Việt vươn xa.

Phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp

Phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp

TPO - Anh Nguyễn Minh Triết – Bí thư thường trực T.Ư Đoàn đề nghị các đơn vị cụm hoạt động số 2 tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động của Đoàn theo hướng thiết thực, hiệu quả, bám sát nhiệm vụ chính trị của địa phương và nhu cầu chính đáng của thanh thiếu nhi; phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong chuyển đổi số, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.

Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số

Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số

TPO - Ngày 12/11, tại Trường Đại học Tiền Giang (tỉnh Đồng Tháp), Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức chương trình tập huấn phát triển năng lực số năm 2026, kết hợp Lễ phát động Chiến dịch Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số và Ngày hội Mặt trận số.

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

TPO - Giáng sinh, Halloween và nhiều lễ hội có nguồn gốc nước ngoài ngày càng hiện diện trong đời sống học đường. Đó là một biểu hiện của giao lưu văn hóa. Nhưng khi một đứa trẻ lo lắng, không muốn đến lớp vì thiếu trang phục theo chủ đề, trong khi những giá trị văn hóa truyền thống chưa được chuyển tải đủ hấp dẫn, câu hỏi đặt ra là: Chúng ta đang giáo dục bản sắc văn hóa cho thế hệ trẻ như thế nào?

Tuổi trẻ Ninh Bình triển khai hơn 4.000 công trình, phần việc thanh niên

Tuổi trẻ Ninh Bình triển khai hơn 4.000 công trình, phần việc thanh niên

TPO - Điểm nổi bật về hoạt động xung kích, tình nguyện của tuổi trẻ Ninh Bình trong 9 tháng đầu năm là đã triển khai trên 4.000 công trình, phần việc thanh niên, trồng và chăm sóc hơn 800.000 cây xanh; xây dựng được 30 ngôi nhà khăn quàng đỏ; 131 điểm vui chơi, tập luyện thể dục thể thao.

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Tháng 8/2024, tôi khoác màu áo Nhiệt điện Cần Thơ tham dự Giải hội thao công nhân, viên chức, lao động Tổng công ty tại Phú Yên. Sau ba tháng miệt mài tập luyện, tiếng hô “Cần Thơ cố lên!” bên sân cỏ trở thành một kỷ niệm tôi vẫn mang theo.