Kiểm định khí thải xe máy theo tuổi xe
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến góp ý dự thảo Thông tư quy định trình tự, thủ tục kiểm định, miễn kiểm định lần đầu cho xe cơ giới, xe máy chuyên dùng; trình tự, thủ tục chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe cơ giới cải tạo, xe máy chuyên dùng cải tạo; trình tự, thủ tục kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy, thay thế Thông tư 47/2024/TT-BGTVT.
Một trong những nội dung đáng chú ý là việc kiểm định khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy, được thiết kế theo hướng phân loại dựa trên tuổi đời phương tiện. Với những xe có thời gian sản xuất không quá 5 năm, cơ sở đăng kiểm sẽ căn cứ vào kết quả chứng nhận chất lượng từ nhà sản xuất hoặc đơn vị nhập khẩu để cấp giấy chứng nhận kiểm định khí thải mà chủ xe không cần đưa phương tiện đến kiểm tra trực tiếp. Thời gian giải quyết thủ tục trong trường hợp này dự kiến chỉ khoảng 3 giờ làm việc.
Trong khi đó, các phương tiện có thời gian sản xuất trên 5 năm sẽ phải được kiểm tra thực tế tại cơ sở đăng kiểm theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 122:2024/BGTVT. Chủ xe có thể nộp hồ sơ trực tiếp tại trạm hoặc đặt lịch hẹn trực tuyến.
Khi đi kiểm định, người dân chỉ cần chuẩn bị một trong các loại giấy tờ sau: Bản chính chứng nhận đăng ký xe; bản sao có chứng thực (hoặc bản sao điện tử được chứng thực); hoặc bản chính giấy hẹn cấp chứng nhận đăng ký xe.
Nếu xe đạt tiêu chuẩn, chủ xe sẽ được cấp chứng nhận kiểm định khí thải bản điện tử, tích hợp thẳng vào tài khoản định danh điện tử (VNeID) của chủ phương tiện, giúp loại bỏ việc phải mang theo giấy tờ vật lý. Nếu xe không đạt, cơ sở đăng kiểm sẽ lập thông báo từ chối và gửi cho chủ xe để khắc phục.
Làm rõ chính sách miễn kiểm định lần đầu
Dự thảo của Bộ Xây dựng lần này cũng mở rộng và làm rõ chính sách miễn kiểm định lần đầu. Theo đó, các xe cơ giới (trừ xe mô tô, xe gắn máy) và xe máy chuyên dùng chưa qua sử dụng, có thời gian từ năm sản xuất đến năm nộp hồ sơ dưới 2 năm, sẽ thuộc diện được miễn kiểm định.
Với nhóm phương tiện này, chủ xe không cần đưa xe đến trung tâm đăng kiểm mà có thể lựa chọn bất kỳ cơ sở đăng kiểm nào trên toàn quốc để nộp hồ sơ theo hình thức trực tuyến, trực tiếp hoặc qua bưu chính. Thành phần hồ sơ cũng được thiết kế theo hướng tinh giản.
Sau khi tiếp nhận, cơ sở đăng kiểm có trách nhiệm xử lý và trả kết quả trong tối đa 4 giờ làm việc. Nếu hồ sơ hợp lệ, đơn vị đăng kiểm sẽ lập phiếu hồ sơ phương tiện điện tử, phát hành giấy chứng nhận kiểm định và cấp tem kiểm định.
Đối với các phương tiện không thuộc diện miễn kiểm định, quy trình kiểm định lần đầu và kiểm định định kỳ tiếp tục được thực hiện theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, với quy trình chặt chẽ gồm năm công đoạn bắt buộc. Việc kiểm tra được tiến hành từ khâu nhận dạng, kiểm tra tổng quát, đến kiểm tra phần trên của phương tiện, đánh giá hiệu quả phanh và độ trượt ngang, kiểm tra phần dưới và cuối cùng là kiểm tra các yếu tố môi trường.
Những phương tiện đạt yêu cầu, không có khiếm khuyết hoặc chỉ tồn tại lỗi không quan trọng, sẽ được xếp loại đạt và được cấp giấy chứng nhận cùng tem kiểm định. Ngược lại, các xe có khiếm khuyết quan trọng hoặc nguy hiểm sẽ bị từ chối kiểm định, không được phép tham gia giao thông và bắt buộc phải sửa chữa trước khi quay lại kiểm định.
Dự thảo cũng bổ sung quy định cho phép thực hiện kiểm định ngoài cơ sở đăng kiểm đối với các phương tiện hoạt động tại khu vực đặc thù như đảo, cảng, mỏ, công trường, hoặc các xe quá khổ, quá tải không thể đưa vào dây chuyền kiểm định.