Nghỉ hè sợ nghỉ hưu bắt đầu bằng câu chuyện khá nhẹ nhàng về một thanh niên Gen Z và người ông cựu chiến binh sống khép kín, sau đó mở rộng sang tâm linh, ký ức chiến tranh và khoảng cách thế hệ.
Bộ phim có những khoảnh khắc thực sự chạm đến cảm xúc, đặc biệt ở nửa sau, nhưng cũng bộc lộ nhiều hạn chế về kịch bản, nhịp kể, kỹ xảo và diễn xuất. Dẫu vậy, sức hút phòng vé cho thấy Huỳnh Lập đã tìm được cách tiếp cận khá gần với khán giả đại chúng.
Theo số liệu của Box Office Vietnam, phim thu gần 96 tỷ đồng sau 9 ngày ra rạp, tính cả 6 ngày chiếu sớm, duy trì khoảng 3.500 suất chiếu/ngày và tiếp tục dẫn đầu phòng vé. Đến tối 24/8, doanh thu đã chạm mốc 102 tỷ đồng.
Chiến lược phát hành sớm cũng giúp tác phẩm có thêm thời gian tạo hiệu ứng. Thay vì chờ đến ngày 28/8 như kế hoạch ban đầu, phim được đưa lên rạp từ 14/8 với các suất chiếu sớm trước khi chính thức khởi chiếu ngày 21/8.
Cách tiếp cận mới
Trí Bình (Cody Nam Võ) muốn mở quán cà phê và tự quyết định tương lai. Cậu luôn bị ám ảnh bởi việc tuổi trẻ phải trở nên thật rực rỡ. Việc về quê sống cùng ông nội Thời (NSƯT Cao Minh) vì thế ban đầu không xuất phát từ nhu cầu tìm hiểu hay gắn kết với gia đình, chỉ muốn thuyết phục ông cho mượn mặt bằng mở quán.
Ông Thời là cựu chiến binh sống lặng lẽ, khó gần và dường như không muốn ai bước quá sâu vào thế giới của mình. Hai ông cháu vốn đã có khoảng cách từ trước, nhưng hoàn cảnh đẩy đưa họ sống chung một mái nhà. Ông Thời tất nhiên không đồng ý cho cháu mượn mặt bằng.
Đây là tiền đề quen thuộc nhưng khá hiệu quả để tạo ra những tình huống hài. Trí Bình càng cố đạt mục đích, ông Thời càng tỏ ra không hợp tác. Cody Nam Võ mang đến nguồn năng lượng trẻ trung, có phần hấp tấp và ồn ào, tạo đối trọng với vẻ điềm tĩnh của NSƯT Cao Minh.
Khoảng thời gian hơn 40 phút đầu phim là phần dễ khiến người xem mất kiên nhẫn nhất. Phim dành khá nhiều thời lượng cho những tình huống hài và màn đối đầu giữa hai ông cháu. Nhưng không phải mảng miếng nào cũng đủ duyên. Có những đoạn tạo được tiếng cười trong rạp, song cũng có tình huống bị kéo dài và dựa nhiều vào sự hoạt náo của nhân vật hơn là câu chuyện.
Phải đến khi những biểu hiện bất thường của ông Thời dần được giải thích, phim mới tìm thấy trọng tâm.
Từ đây, câu chuyện không còn đơn thuần là một cậu cháu muốn thuyết phục ông cho mình mở quán cà phê. Những dấu hiệu liên quan vấn đề ảnh hưởng tâm lý sau chiến tranh khiến quá khứ của ông Thời trở thành một phần quan trọng của câu chuyện.
NSƯT Cao Minh là điểm sáng rõ rệt ở tuyến nội dung này. Không cần liên tục đẩy cảm xúc lên cao, nam diễn viên chủ yếu sử dụng ánh mắt, giọng nói và những khoảng ngừng để thể hiện tâm trạng của nhân vật. Chính sự tiết chế đó giúp phần câu chuyện về chiến tranh tránh được phần nào cảm giác bi lụy.
Câu nói của ông Thời với cháu trai: “Tụi ông không sợ nằm xuống mà sợ tụi trẻ bây giờ không biết tụi ông nằm xuống vì điều gì” trở thành một trong những thông điệp đáng chú ý.
Một số phân đoạn về người lính, đồng đội và những người mẹ mất con có sức nặng nhất định. Đặc biệt, khi câu chuyện của ông Thời được đặt trong mối quan hệ với Trí Bình, khán giả có thể cảm nhận rõ hơn sự khác biệt giữa một thế hệ đã trực tiếp đi qua chiến tranh và một thế hệ chỉ biết đến cuộc chiến qua ký ức được truyền lại.
Phần cuối phim vì thế có khả năng tạo cảm xúc tốt hơn đáng kể so với phần mở đầu.
Cody Nam Võ phù hợp với một Trí Bình còn non nớt và thiếu trải nghiệm. Tuy nhiên, hành trình trưởng thành của nhân vật đôi khi vẫn được thể hiện bằng những thay đổi khá nhanh về nhận thức, khiến người xem có cảm giác chưa thuyết phục.
Huỳnh Lập ôm đồm
Huỳnh Lập tiếp tục sử dụng yếu tố tâm linh, nhưng Nghỉ hè sợ nghỉ hưu không dừng lại ở mục đích hù dọa khán giả. Những hiện tượng kỳ lạ quanh ông Thời được sử dụng để kéo Trí Bình vào câu chuyện mà cậu vốn không có ý định tìm hiểu.
Đây là lựa chọn hợp lý. Một người trẻ không quan tâm đến lịch sử có thể khó bị thuyết phục nếu bộ phim đơn giản để các nhân vật ngồi lại và kể cho nhau nghe về chiến tranh. Nhưng khi quá khứ xuất hiện thông qua những điều bất thường trong căn nhà, sự tò mò và sợ hãi của Trí Bình trở thành động lực để cậu thấu hiểu ông nội hơn.
Tuy nhiên, chính yếu tố tâm linh lại khiến phim bị rối. Huỳnh Lập tham vọng sử dụng quá nhiều chất liệu cùng lúc. Hài, tâm linh, gia đình, chiến tranh và sang chấn hậu chiến đều được đặt trong một tác phẩm có thời lượng không quá dài. Vì vậy, bộ phim thiếu đi sự chuyển tiếp cảm xúc mượt mà.
Nhiều cảnh phim đang tạo được không khí lắng đọng thì nhanh chóng quay lại gây cười. Đặc biệt, khi phim bước vào nội dung đào sâu về chiến tranh và sự hy sinh, cách truyền tải không thuyết phục. Những câu thoại mang tính thông điệp xuất hiện dày khiến cảm xúc có lúc bị đẩy lên quá mức cần thiết.
Đây là điểm đáng tiếc bởi câu chuyện đã đủ sức nặng. Những người lính đã nằm lại, những người đồng đội không trở về, ký ức của một thế hệ và sự bình yên của thế hệ sau đều là chất liệu có khả năng lay động mà không nhất thiết phải được nhấn mạnh bằng lời.
Kỹ xảo cũng chưa phải điểm cộng. Một số hiệu ứng tâm linh còn khá lộ, làm giảm cảm giác bí ẩn thay vì tăng sức ám ảnh. Nếu tiết chế hơn ở những đoạn này, Nghỉ hè sợ nghỉ hưu có thể giữ được không khí tốt hơn.
Phim phải mất khá lâu mới tìm được nhịp kể phù hợp, trong khi một số nhân vật phụ chưa tạo được sự tự nhiên cần thiết.
Nghỉ hè sợ nghỉ hưu là trường hợp khá rõ của tác phẩm có câu chuyện đáng trân trọng nhưng cách kể chưa thật sự tương xứng.