Trong tuyên bố đưa ra ngày 20/8, bà Kim Yo Jong - em gái của Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un, phản đối việc Nhật Bản đặt mục tiêu nâng chi tiêu quốc phòng lên 2% GDP.
Gần đây hơn, bà Kim Yo Jong cho biết Bình Nhưỡng coi việc “tái vũ trang” của Nhật Bản là “mối đe dọa nghiêm trọng”, đòi hỏi phải có các biện pháp đáp trả. Quan chức cấp cao này cho rằng “việc phát triển quân sự của Nhật Bản là hành động tự sát, chẳng khác nào đổ dầu để dập lửa”.
Đầu tháng này, Bình Nhưỡng chỉ trích các vụ thử tên lửa của Nhật Bản, đề cập việc nước này phóng các tên lửa Tomahawk và tên lửa Type-12 nâng cấp. Bà Kim Yo Jong cho rằng các vụ phóng thử của Nhật Bản là “đạo đức giả”, khi Tokyo luôn phản đối các vụ thử tên lửa của Triều Tiên. Bình Nhưỡng đồng thời tuyên bố đang chuẩn bị “những phương án quân sự bổ sung rõ ràng xuất phát từ sự thay đổi của Nhật Bản”.
Những bài bình luận khác nói về việc Nhật Bản tham gia các cuộc tập trận với đồng minh, hợp tác an ninh với Hàn Quốc và phát triển năng lực quân sự mới. Một số bài còn cho rằng Tokyo đang theo đuổi “chủ nghĩa quân phiệt mới” và năng lực hạt nhân.
Bình Nhưỡng chỉ trích việc Nhật Bản tăng cường quân sự gây đe dọa với Triều Tiên và gây bất ổn cho khu vực.
Tuy nhiên, bài viết của Japan Times cho rằng còn những yếu tố khác đang tác động.
Việc Triều Tiên gia tăng chỉ trích Nhật Bản diễn ra cùng thời điểm với cuộc gặp thượng đỉnh giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un tại Bình Nhưỡng hồi đầu tháng 6. Những chỉ trích của Triều Tiên về “chủ nghĩa quân phiệt mới” của Nhật Bản có nhiều điểm tương đồng với lập luận của Bắc Kinh.
Theo Japan Times, có khả năng Bắc Kinh và Bình Nhưỡng đang phối hợp lập trường hoặc liên kết có chọn lọc. Điều này nghĩa là Bình Nhưỡng chủ động tiếp nhận những lập luận của Trung Quốc dựa trên tính toán riêng về quan hệ Trung Quốc - Triều Tiên, giống như cách Bình Nhưỡng tăng cường quan hệ với Nga và chia sẻ lập trường của Mátxcơva liên quan đến cuộc xung đột Nga - Ukraine.
Bài viết của Japan Times cho rằng nếu điều này là đúng, Tokyo sẽ phải đối mặt với thách thức an ninh lớn hơn ở khu vực.
Trong tháng qua, Triều Tiên đã tiến hành 3 đợt phóng tên lửa, và tất cả đều hướng về phía Biển Nhật Bản (Hàn Quốc gọi là Đông Hải).
Quỹ đạo thử tên lửa nguy hiểm nhất đối với Tokyo sẽ là tên lửa bay qua lãnh thổ Nhật Bản. Lần gần nhất Triều Tiên phóng tên lửa bay qua Nhật Bản là vào tháng 10/2022.
Ngoài tên lửa, Bình Nhưỡng có thể gia tăng hoạt động trên không hoặc trên biển ở Biển Nhật Bản. Quân đội Triều Tiên có thể điều máy bay hoặc tàu chiến hoạt động sâu hơn tại các vùng biển gần Nhật Bản.
Dù lực lượng máy bay Triều Tiên được đánh giá là đã lạc hậu, nhưng nước này có thể tăng cường hoạt động hải quân, như thử nghiệm các tàu khu trục lớp Choe Hyon mới biên chế.
Những diễn biến này diễn ra vào thời điểm bước ngoặt đối với an ninh quốc gia Nhật Bản.
Cuối năm nay, Tokyo dự kiến sẽ sửa đổi 3 văn kiện quốc phòng cốt lõi, gồm Chiến lược An ninh quốc gia, Chiến lược Quốc phòng quốc gia và Chương trình Tăng cường năng lực quốc phòng.
Chính quyền của Thủ tướng Sanae Takaichi đang phải xử lý cả sức ép chính trị trong nước lẫn nghĩa vụ trong quan hệ đồng minh. Giờ đây, Chính phủ Nhật Bản sẽ phải tính thêm việc thích ứng với lập trường đang thay đổi của Bình Nhưỡng.
