Ngành học triệu đô đang "khát" nhân lực
Các chuyên gia kinh tế dự báo Việt Nam sẽ cần khoảng 50.000 kỹ sư bán dẫn vào năm 2030 để đón đầu làn sóng dịch chuyển công nghệ toàn cầu. Sự hiện diện của các doanh nghiệp công nghệ tỷ đô như Intel, Qualcomm, Marvell và Renesas đang đưa Việt Nam trở thành điểm đến chiến lược của ngành công nghiệp bán dẫn, mở ra nhiều cơ hội việc làm hấp dẫn cho người trẻ.
![1-1-9742-2211.jpg](https://cdn.tienphong.vn/images/a71045d4cc3a3ea4aeabba8be8cebdcd6b36ccde676297d0bb6b8efff7eaaad95aba448e434608ad35355a12f61705d1/1-1-9742-2211.jpg.avif "Ngành vi mạch bán dẫn "hớp hồn" Gen Z bởi mức lương hấp dẫn và cơ hội việc làm rộng mở. Ảnh: TPO")
Không chỉ sở hữu triển vọng nghề nghiệp rộng mở, vi mạch bán dẫn còn "mê hoặc" Gen Z bằng mức thu nhập “không phải dạng vừa”. Chia sẻ với Hoa Học Trò Online, anh Q. - kỹ sư trưởng (Senior Staff Engineer) tại Renesas Vietnam - đơn vị xuất thiết bị bán dẫn tích hợp lớn nhất của Nhật Bản, cho biết: "Fresher (nhân viên mới ra trường), mức lương trung bình khoảng 15 triệu đồng/tháng. Sau khoảng 5 năm, mức thu nhập có thể đạt 40 triệu đồng/tháng và với những kỹ sư trên 10 năm kinh nghiệm, thu nhập tiệm cận 1 tỷ đồng/năm.”
Đặc biệt, bán dẫn còn là một trong số ít ngành nghề hiếm hoi có khả năng mang đến "tấm hộ chiếu toàn cầu" cho kỹ sư Việt Nam thông qua các dự án, chương trình onsite tại Mỹ, Đài Loan (Trung Quốc) hay Nhật Bản.
Cái giá của mức lương tiền tỷ
Để bước chân vào ngành bán dẫn, điểm thi đại học của bạn phải thuộc Top 15 - 20% cả nước cùng với một nền tảng vững chắc ở các môn Toán, Lý và Tin. Nhưng đó mới chỉ là bước khởi đầu.
Sau khi tốt nghiệp, các kỹ sư bán dẫn sẽ phải tiếp tục dành hàng giờ đồng hồ mỗi ngày để đọc tài liệu, thiết kế, kiểm tra, viết test case, review code và đặc biệt là tìm ra nguyên nhân của những lỗi nhỏ trong hệ thống. Theo anh Q., khoảng 50-70% thời gian làm việc của một kỹ sư bán dẫn thực chất được dành cho việc phân tích và xử lý lỗi.
Trái với suy nghĩ phổ biến của hầu hết người trẻ hiện nay, bán dẫn không hoàn toàn là "sân chơi của những thiên tài Toán học". Theo anh Q., yếu tố quan trọng hơn nằm ở tư duy logic, khả năng tự học và sự kiên trì. Anh cũng nhấn mạnh toán không phải điều kiện tiên quyết nhưng nếu ngại tư duy logic thì sẽ rất khó theo nghề. Công việc đòi hỏi bạn phải liên tục suy luận, debug và giải quyết vấn đề.
Bên cạnh đó, kỹ sư bán dẫn cũng phải đọc hiểu tiếng Anh tốt và chịu được áp lực công việc trong thời gian dài. Có những dự án kéo dài từ ba đến sáu tháng với cường độ rất cao. Nếu không thực sự yêu thích, rất khó để theo nghề lâu dài.
Nói cách khác, mức lương cao trong ngành bán dẫn không đến từ tấm bằng đại học, mà đến từ khả năng giải quyết những bài toán kỹ thuật mà không phải ai cũng làm được.
Đừng chọn ngành chỉ vì mức lương
Khi một ngành liên tục được nhắc đến với những cụm từ như "khát nhân lực" hay "lương tiền tỷ", việc nhiều học sinh bị cuốn theo là điều dễ hiểu. Thế nhưng, một ngành học nhiều cơ hội chưa chắc đã phù hợp với tất cả mọi người.
Vì thế trước khi đặt bút điền nguyện vọng, người trẻ có lẽ cần tự trả lời một vài câu hỏi:
- Bạn có thực sự yêu thích công nghệ và phần cứng hay chỉ bị hấp dẫn bởi mức lương?
- Bạn có đủ kiên nhẫn để dành hàng giờ tìm ra một lỗi nhỏ trong hệ thống?
- Bạn có sẵn sàng học tiếng Anh và cập nhật công nghệ liên tục?
- Bạn có thích tư duy logic và giải quyết vấn đề?
Cũng theo anh Q., triển vọng của ngành bán dẫn trong 5 năm tới vẫn rất tích cực. Trước sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, anh cho rằng thách thức lớn nhất trong tương lai không phải AI, mà là khả năng thích nghi của mỗi kỹ sư. Anh chia sẻ thêm:
AI sẽ không thay thế hoàn toàn kỹ sư bán dẫn, nhưng sẽ khiến kỹ sư không biết dùng AI tụt lại phía sau và tự đào thải.
Vi mạch bán dẫn có thể là ngành học của tương lai, nhưng chắc chắn không phải con đường làm giàu nhanh nhất. Suy cho cùng, điều quan trọng nhất đối với các bạn học sinh không phải là chọn ngành hot nhất, mà là chọn đúng con đường phù hợp với năng lực, sự yêu thích và khả năng theo đuổi lâu dài của chính mình.
