Giá mít 'nhảy múa'
Ngày 2/4, trao đổi với PV Tiền Phong, anh N.V.T. (xã Thạnh Hòa, TP. Cần Thơ) thương lái chuyên thu mua mít tại các tỉnh miền Tây cho biết, trong hai ngày 31/3 và 1/4, giá mít ruột đỏ loại 1 ở mức 24.000-25.000 đồng/kg, mít Thái loại 1 có giá 16.000 đồng/kg, tăng gần 10.000 đồng so với 10 ngày trước.
Về nguyên nhân giá mít tăng trở lại, theo anh T., do các phòng kiểm nghiệm (phòng test, lab) đã hoạt động trở lại sau thời gian thông báo tạm ngưng để bảo trì. Trong chuỗi xuất khẩu, phòng test đóng vai trò bắt buộc để kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trước khi hàng được thông quan. Khi khâu này bị “đóng băng”, hàng loạt xe mít dù đã thu mua, đóng gói vẫn không thể xuất khẩu, buộc phải quay đầu để tiêu thụ nội địa.
“Việc các phòng test tạm ngưng hoạt động vừa qua khiến quá trình kiểm định chất lượng bị gián đoạn, mít không xuất khẩu được nên rớt giá sâu. Tuy nhiên, sau hai ngày tăng, sáng 2/4 giá mít lại quay đầu giảm từ 8.000-10.000 đồng/kg do các phòng test vẫn chưa hoạt động liên tục để xét nghiệm cho các lô hàng xuất khẩu”, anh T. cho hay.
Mới bán nguyên vườn mít 7.000m2, ông Võ Thành Long (xã Tân Lược, tỉnh Vĩnh Long) cho biết khi chưa vào vụ mít có giá khoảng 12.000-15.000 đồng/kg, những ngày cuối tháng 3 giảm chỉ còn 3.000-4.000 đồng/kg, nhiều nhà vườn trồng mít Thái, mít ruột đỏ đều bán lỗ, giá phải từ 12.000-13.000 đồng/kg trở lên người trồng mới có lãi.
Theo ông Long, thương lái thu mua cả vườn, dù không bỏ cọc, nhưng do giá thị trường thấp nên họ cũng phải mua thấp, nên nhà vườn cũng phải giảm giá.
“Mít chủ yếu xuất khẩu đi Trung Quốc, khi gặp vấn đề ách tắc, nhà vườn chịu thiệt thòi nhất. Trước giờ chưa thấy có đợt giảm giá sâu như tuần trước. Trong khi giá phân, thuốc đều tăng, hy vọng giá sẽ tăng trở lại”, ông Long nói.
Tách múi bán lẻ mong gỡ vốn
Tại Đồng Tháp, địa phương có diện tích cây ăn trái hàng đầu miền Tây, những ngày này không khí thu mua mít cũng ảm đạm chứ nhộn nhịp như trước, nhiều vựa thu mua thậm chí đóng cửa, tạm ngừng hoạt động. Nhiều nhà vườn xoay xở bằng việc xẻ mít, tách múi để bán lẻ, mong cứu vãn tình hình. Tách múi để bán cho các kho lạnh hay cơ sở chế biến, nhưng phải nhiều công sức và thời gian.
“Phải linh động vừa bán trái, vừa tách múi để duy trì thu nhập, có lúc thương lái ngưng mua, nếu không tách múi coi như bỏ, chị Nguyễn Thị Chen (xã Thạnh Phú, tỉnh Đồng Tháp) chia sẻ.
Theo các thương lái, nguyên nhân chính khiến giá mít giảm là do ách tắc trong khâu kiểm nghiệm, khiến hàng hóa không đủ điều kiện thông quan, nhiều lô hàng phải quay đầu bán tháo trong nước. Nhiều doanh nghiệp, vựa thu mua cũng dè dặt hơn do đối mặt nguy cơ lỗ.
Toàn tỉnh Đồng Tháp có gần 25.700ha mít, nhưng nhỏ lẻ, phân tán, liên kết giữa nông dân - hợp tác xã - doanh nghiệp chưa thật sự chặt chẽ, việc tổ chức vùng nguyên liệu đạt chuẩn còn khó khăn…
Theo Sở NN&MT Đồng Tháp, về lâu dài, tỉnh xác định chuyển từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”. Trong đó, ngành hàng cây ăn trái phải được tổ chức lại theo chuỗi giá trị, nâng cao chất lượng, ổn định đầu ra cho sản phẩm.
Tại Cần Thơ, mít cũng là loài cây có diện tích lớn nhất với hơn 15.500 ha, trong tổng số hơn 100.000 ha cây ăn trái của toàn thành phố. Dù vậy, giá cả và đầu ra vẫn tiềm ẩn những rủi ro, khi giá bấp bênh, phụ thuộc lớn vào một thị trường xuất khẩu.
Bà Phạm Thị Minh Hiếu - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Cần Thơ - cho biết, ngành nông nghiệp luôn khuyến cáo người dân không trồng theo theo thị trường tức thời. Thay vào đó, cần sản xuất theo quy hoạch từng vùng trồng phù hợp, quản lý tốt sinh vật gây hại, tăng cường công tác kiểm tra và cấp mã số vùng trồng để xuất khẩu. Cùng đó, chính quyền mời gọi doanh nghiệp liên kết tham gia chuỗi giá trị nông sản.