Thanh lọc lễ hội

Thanh lọc lễ hội
TP - Chỉ một lễ hội Ném Thượng chém lợn mà dẹp không nổi. Chém vẫn tiếp tục chém, cho dù kín đáo hơn. Dân địa phương không muốn mất đi tục lệ xưa, khách thập phương cũng có nhiều người muốn duy trì một trò vui bởi với họ, dẹp đi thì họ cũng chẳng được gì, lại không có gì để xem.

Thêm vài ý kiến của các nhà nghiên cứu “tầm chương trích cú”, giọng điệu đầy kinh viện với tinh thần “bảo vệ văn hóa truyền thống”. Và những lợi ích vật chất dành cho những người tổ chức, địa phương nơi có lễ hội.

Nhưng bảo tồn văn hóa truyền thống không có nghĩa là phải bảo tồn mọi thứ xưa cũ, nếu nó không còn hợp thời, không còn phù hợp. Có dạo, một vài nhà báo viết bài than khóc cho cái nón lá, chiếc lược bí cùng sự mai một của vài làng nghề. Nhưng với đời sống hiện đại, còn bao nhiêu chỗ cho nón, lấy đâu ra thị trường cho lược bí? Cứ than khóc đấy nhưng làng Chuông làng Vác làm nón, làng Đọi Tam làm trống cũng phải tự mình xoay xở, tìm hướng đi mới bởi sản phẩm truyền thống của mình giờ đã không còn nhiều chỗ đứng trong cuộc sống. Nếu họ cứ ôm khư khư lấy quá khứ để không chịu đổi mới, thay đổi cho phù hợp thì chính họ là người chịu hậu quả trước tiên chứ không phải là mấy ông bà lên báo than khóc cho “những nét truyền thống đang mai một”.

Với gần 8.000 lễ hội na ná giống nhau ở khắp mọi miền, tổ chức quanh năm, có thể nói xã hội đã tiêu tốn không chỉ lượng vật chất mà cả thời gian rất lớn vào đây. Trong đó, có không ít những lễ hội hoặc mang tính bạo lực (chọi trâu, cướp phết, chém lợn) hoặc đã bị biến tướng thành những trò buôn thần bán thánh. Lễ hội nào cũng đông nghẹt người, quay cuồng với nhiều trò, lễ mang tính mê tín dị đoan, là nơi thói tham lam quá đáng của con người được dịp tha hồ “phát tiết”.

Đã đến lúc cần phải có một cuộc “thanh lọc” các loại lễ hội và việc bàn thảo, chọn ra một vài lễ hội tiêu biểu cho hồn cốt dân tộc, mang tính nhân văn và trí tuệ để giữ gìn và phát triển bản sắc mới là việc quan trọng của giới nghiên cứu văn hóa chứ không phải cái gì xưa cũ cũng hô hào bảo tồn. “Thanh lọc” lễ hội nói riêng hay bất cứ việc gì trong xã hội cũng cần được cân nhắc theo hướng bảo đảm lợi ích đa số. Chắc chắn người dân cả nước sẽ được lợi khi chúng ta tiết kiệm được tài sản vật chất và thời gian để dành cho các hoạt động khác có ích hơn.

Hơn ai hết, ngành văn hóa và các nhà nghiên cứu văn hóa cần vào cuộc quyết liệt.

MỚI - NÓNG

Có thể bạn quan tâm

Phải sống để sống khỏe

Phải sống để sống khỏe

TP - “Phải sống” không còn là chuyện một gia đình vượt lên thăng trầm để sinh tồn trong phim của Trương Nghệ Mưu. Giờ đây thông điệp ấy chính là mệnh lệnh cho toàn nhân loại.
Cứu người, cứu ta

Cứu người, cứu ta

TP - Việc bùng phát làn sóng COVID-19 thứ tư ở Việt Nam, virus SARS-CoV-2 không dừng lại ở việc lây lan trong cộng đồng hay đe doạ tính mạng con người mà đã bắt đầu thực hiện cuộc “tấn công” vào cơ thể nhiều doanh nghiệp.
Mỏ vàng không bỏ hoang

Mỏ vàng không bỏ hoang

TP - Các cơ quan quản lý, chuyên gia đã nhiều lần nhắc đến việc nông nghiệp Việt Nam đang bỏ qua những cơ hội vàng trong việc tận dụng các cơ hội của hai Hiệp định thương mại tự do ở trình độ cao hơn,
Bản năng sinh tồn

Bản năng sinh tồn

TP - Làn sóng Covid -19 lần thứ 4 ập đến khiến cộng đồng doanh nghiệp (DN) như “ngồi trên đống lửa”. Dịch đã đặt sản xuất trong tình trạng báo động cao nhất đối với DN nằm trong khu công nghiệp. Lo lắng lớn nhất với họ là nếu bị phong tỏa nhà máy, sẽ “vỡ” hết tiến độ giao hàng, dẫn đến bị cắt đứt vĩnh viễn hợp đồng vì mất chữ tín.
Trận địa Bắc Giang

Trận địa Bắc Giang

TP - Những đoàn xe hú còi dẫn đoàn bác sỹ, bộ đội, công an từ khắp nơi đổ về. Rào chắn dựng khắp nơi. Có những rào chắn dựng vội bằng gỗ cũ, cốt pha cột lại. Bắc Giang đang trải qua những ngày chống dịch như chống giặc.
Sát hạch từ thực tiễn

Sát hạch từ thực tiễn

TP - Ba tháng đầu năm trôi qua khá êm thấm với tốc độ tăng trưởng kinh tế vào khoảng 4,5% thì làn sóng dịch bệnh bất ngờ ập tới. Tất nhiên, dịch bệnh lần này không gây bất ngờ với các nhà điều hành chính sách và người dân. Bởi vì tinh thần 5K và “mục tiêu kép” luôn được đặt ra.
Câu chuyện hòa hợp

Câu chuyện hòa hợp

TP - Cứ mỗi độ tháng Tư về, dịp kỷ niệm ngày đất nước thống nhất, non sông liền một dải, đây đó lại gợi lên câu chuyện hòa giải, hòa hợp dân tộc. Thậm chí vẫn còn những cuộc tranh cãi gay gắt.
Thổi giá 'siêu lan'

Thổi giá 'siêu lan'

TP - “Lan đột biến có vẻ đẹp đặc sắc, độc đáo, hiếm có. Mặt hoa đẹp hài hòa, thanh tao. Mắt gọn, mũi trắng, họng trắng trong, phân thùy rõ nét, cánh bồng vai ngang… Nhưng đến mức tăng giá từng giờ, từng ngày từ tiền tỷ lên đến cả chục, cả trăm tỷ thì quả thực rất đúng với cái tên đột biến”.