Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc phát huy vai trò của tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong công tác tri ân, lưu giữ, số hóa và lan tỏa các giá trị lịch sử, ký ức của dân tộc, Ban Bí thư Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã xây dựng và ban hành Đề án “Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tham gia lưu giữ và tuyên truyền các câu chuyện lịch sử với chủ đề Câu chuyện thời hoa lửa”.
Ngày 27/7/2025, Ban Bí thư Trung ương Đoàn đã ban hành Đề án số 20-ĐA/TWĐTN- CTĐ, xác định đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, có ý nghĩa sâu sắc trong công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, bồi dưỡng lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc cho đoàn viên, thanh thiếu nhi; đồng thời thể hiện trách nhiệm, tình cảm tri ân của tuổi trẻ đối với các thế hệ cha anh đã hy sinh, cống hiến vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Bổ sung nguồn tư liệu lịch sử có giá trị
Sau 5 tháng triển khai Đề án, 100% tỉnh, thành Đoàn và Đoàn trực thuộc đã ban hành kế hoạch triển khai Đề án; chủ động cụ thể hóa nội dung, lộ trình thực hiện phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương, đơn vị.
Hệ thống tổ chức Đoàn từ Trung ương đến cơ sở được huy động tham gia; nhiều địa phương xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho đoàn viên, thanh thiếu nhi giai đoạn 2025 - 2026. Các hoạt động của Đề án được lồng ghép hiệu quả với các phong trào, chiến dịch lớn của Đoàn, đặc biệt là các hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa”, “Uống nước nhớ nguồn”, chiến dịch thanh niên tình nguyện, sinh hoạt chi đoàn theo chủ đề.
Cổng thông tin “Những câu chuyện thời hoa lửa” đã ghi nhận tổng cộng 133.813 câu chuyện lịch sử được đăng tải từ các địa phương, đơn vị trên cả nước. 24.982 nhân chứng lịch sử đã được tiếp cận, ghi nhận thông tin, trong đó gồm: Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, thương binh, bệnh binh, cựu chiến binh, cựu thanh niên xung phong, cán bộ Đoàn qua các thời kỳ và thân nhân người có công với cách mạng.
Nội dung các câu chuyện phản ánh đa dạng các giai đoạn lịch sử, sự kiện, địa danh, ký ức chiến tranh và đời sống cách mạng; nhiều câu chuyện lần đầu tiên được ghi chép, số hóa, góp phần bổ sung nguồn tư liệu lịch sử có giá trị. Việc lưu trữ, quản lý dữ liệu được thực hiện tập trung trên nền tảng số, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác khai thác, tuyên truyền và nghiên cứu lâu dài.
Song song với việc ghi chép, công tác số hóa các di tích, nghĩa trang liệt sĩ cũng được đẩy mạnh. Đoàn viên thanh niên đã thực hiện khảo sát, chụp ảnh, định vị và số hóa thông tin mộ liệt sĩ tại các nghĩa trang trên toàn quốc;số hóa và phục hồi di ảnh cho các Mẹ Việt Nam Anh hùng và các liệt sĩ chưa có ảnh thờ hoặc ảnh bị hư hỏng.
Các cấp bộ Đoàn đã triển khai nhiều hình thức tuyên truyền phong phú, đa dạng: sinh hoạt chi đoàn, chi hội theo chủ đề “Lắng nghe người đi trước kể chuyện”; tọa đàm, diễn đàn truyền thống; các sản phẩm truyền thông số như video ngắn, bài viết, podcast, infographic.
Xây dựng “Trạm ký ức”
Thông qua việc trực tiếp gặp gỡ, lắng nghe và ghi chép câu chuyện của các nhân chứng lịch sử, đoàn viên, thanh niên được giáo dục bằng phương thức trực quan, sinh động, góp phần nâng cao nhận thức, bồi đắp lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm đối với Tổ quốc.
Đáng chú ý, nhiều địa phương đã thành lập các đội hình thanh niên chuyên trách thực hiện nhiệm vụ gặp gỡ, ghi chép, quay dựng câu chuyện lịch sử tại cơ sở. Một số mô hình tiêu biểu như: Xây dựng “Trạm ký ức” tại trường học, trung tâm văn hóa; tổ chức hành trình về nguồn gắn với việc ghi nhận ký ức lịch sử; sinh hoạt truyền thống kết hợp trưng bày tư liệu, mã QR tra cứu câu chuyện của nhân chứng lịch sử.
Các mô hình bước đầu cho thấy hiệu quả rõ nét trong việc đổi mới phương thức giáo dục truyền thống, thu hút sự quan tâm, tham gia tích cực của thanh thiếu nhi. Đặc biệt, một số tỉnh, thành đoàn tổ chức chương trình giao lưu tiếp lửa truyền thống, gặp mặt các nhân chứng lịch sử với chủ đề “Câu chuyện thời hoa lửa”, tạo hiệu ứng xã hội rất tốt.
Việc triển khai Đề án “Câu chuyện thời hoa lửa” đã bước đầu đạt được những kết quả tích cực, khẳng định vai trò xung kích, trách nhiệm của tổ chức Đoàn trong công tác giáo dục truyền thống, tri ân người có công với cách mạng.
Trong thời gian tới, Trung ương Đoàn sẽ tiếp tục ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, hoàn thiện và nâng cấp Cổng thông tin “Những câu chuyện thời hoa lửa”; nâng cao chất lượng nội dung, chiều sâu các sản phẩm truyền thông; đồng thời chú trọng công tác sơ kết, tổng kết, kịp thời biểu dương, khen thưởng và nhân rộng các mô hình hiệu quả.
