Nhóm "Con ghét bố mẹ” biến mất, làm sao để bố mẹ và con cái lắng nghe nhau?

Nhiều tâm sự cần thấu hiểu chỉ sau một chữ "ghét"

“Con ghét mẹ.” Cô Thu Hà từng chết lặng khi nghe con nói câu ấy. Người phụ nữ vốn chưa từng dám cãi bố mẹ ngày nhỏ bỗng nhận ra mình đang đứng ở phía bên kia của một câu nói từng rất xa lạ: làm mẹ và bị chính con mình nói “ghét”.

Nhưng thay vì yêu cầu con xin lỗi, cô hỏi lại: Có phải con đang ghét hành động hay lời nói nào của mẹ không? Nếu vậy, con hãy nói điều đó, đừng nói “ghét mẹ” vì mẹ sẽ buồn.

Câu chuyện ấy mở ra một ký ức. Cô từng sợ bố vì những trận mắng kéo dài và những lần bị đánh khi còn nhỏ. Thế nhưng, cô vẫn nói rằng mình yêu bố nhất trên đời. Sau này, khi đã trưởng thành, cô nghĩ: Giá như ngày ấy mình biết cãi bố sớm hơn, có lẽ bố đã có thêm cơ hội hiểu con, biết con muốn gì và nhận ra mình cần thay đổi điều gì.

Với cô Thu Hà, một đứa trẻ dám nói “con không thích mẹ làm vậy” không nhất thiết đang rời xa cha mẹ. Đôi khi, đó lại là dấu hiệu cho thấy đứa trẻ vẫn còn muốn được hiểu và vẫn tin rằng mình có thể nói chuyện với mẹ.

Một người mẹ có tên Hoài viết lời nhắn gửi những đứa con đang giận bố mẹ trong nhóm “Con ghét bố mẹ”. Cô kể mình từng nghĩ bố mẹ thiên vị anh chị, từng khóc vì thấy mình không được thương, từng muốn bỏ nhà đi thật xa. Nhưng nhiều năm sau, khi trở thành mẹ và khi bố đã qua đời, chị mới nhìn những ký ức ấy bằng một đôi mắt khác.

Có những điều ngày trước tưởng như rất bình thường, đến lúc không còn cha mới trở thành điều không thể tìm lại: Một lời xin lỗi chưa nói, một cái ôm chưa kịp trao, một lần về nhà chưa kịp thực hiện. Cô viết rằng làm mẹ rồi mới hiểu mẹ của mình. Còn khi bố mất, cô mới hiểu có những cơ hội yêu thương không phải lúc nào cũng còn ở đó để mình sửa lại.

Những lời “ghét” nhưng thực ra là “thương”

Nhóm “Con ghét bố mẹ” thực tế đã tồn tại từ tháng 1/2021, với mục đích để thành viên tâm sự về những nỗi buồn trong gia đình. Chỉ đến cuối tháng 9/2026, nhóm mới bất ngờ được chú ý rộng rãi, từ hơn 40.000 thành viên tăng lên hơn 190.000 chỉ trong vài ngày và sau đó tăng gấp 10 lần lên con số 400.000 thành viên. Phần lớn bài viết được đăng ẩn danh, xoay quanh áp lực học tập, chuyện sử dụng điện thoại, bị so sánh, chuyện tình cảm, lựa chọn cá nhân hoặc cảm giác không được cha mẹ thấu hiểu.

Khi nhóm trở nên viral, phụ huynh bắt đầu ồ ạt tham gia. Có người vào để tìm hiểu con, có người muốn biết liệu con mình có ở trong nhóm hay không, cũng có người vào để phản ứng gay gắt với những lời than trách cha mẹ.

Nhưng có lẽ câu hỏi đáng chú ý nhất không phải “Vì sao các con ghét bố mẹ?”, mà là “Các con thật sự muốn bố mẹ nghe điều gì?

Một bài đăng đặt câu hỏi ấy trong nhóm đã nhận về những câu trả lời rất giản dị: Muốn được khen khi kể chuyện vui ở trường, muốn được hỏi han và bảo vệ khi bị bắt nạt, muốn bố mẹ giữ lời hứa, muốn được giải thích khi mắc lỗi thay vì chỉ bị mắng, và muốn bố mẹ biết nói “xin lỗi” khi chính mình sai.

Bởi phía sau “con ghét mẹ” có thể là “con ước mẹ hiểu con hơn”. Phía sau “con ghét bố” có thể là “con ước bố chịu nghe con nói”. Và phía sau những người lớn kể chuyện về cha mẹ đã mất, đôi khi chỉ còn lại một lời rất đơn giản: Giá như ngày ấy mình ôm bố mẹ nhiều hơn một chút.

Tiếc là, bên cạnh những bài viết tích cực, số lượng bài viết gay gắt ngày càng nhiều, kéo theo những cảm xúc tiêu cực.

Lắng nghe cũng là một cách để giữ con ở lại

Một nghiên cứu đăng trên Frontiers in Psychology năm 2023 khảo sát 706 học sinh THPT Việt Nam về xung đột giữa cha mẹ và con cái. Nghiên cứu ghi nhận những mâu thuẫn phổ biến liên quan đến việc sử dụng Internet, chuyện học tập, học thêm, bạn bè và định hướng tương lai. Đáng chú ý, khi cha mẹ cùng trao đổi hoặc ủng hộ cách giải quyết của con, mức độ hài lòng của thanh thiếu niên cao hơn đáng kể so với khi cha mẹ áp đặt cách giải quyết.

Một nghiên cứu thực nghiệm khác trên 1.001 thanh thiếu niên 13-16 tuổi cũng cho thấy việc cha mẹ lắng nghe tốt có liên quan đến cảm giác hạnh phúc và ý định tiếp tục chia sẻ của con.

“Ghét” đôi khi chỉ là một cảm xúc đi ngang qua. Còn những lời yêu thương chưa kịp nói có thể ở lại rất lâu. Có những đứa con cần một nơi để nói rằng mình đang giận, cũng có những người cha mẹ cần một cơ hội để nghe lại câu chuyện từ phía con.

Và có lẽ, điều đẹp nhất không phải là gia đình không bao giờ cãi nhau, mà là sau những lần tổn thương, mọi người vẫn còn muốn tìm đường trở về bên nhau.