Ngành IT "thích nghi" thời AI: Những kỹ năng nào chinh phục được nhà tuyển dụng?

HHTO - Từ công cụ hỗ trợ viết code, AI đang dần thay đổi quy trình làm việc và tiêu chí tuyển dụng trong ngành công nghệ. Giữa làn sóng tái cơ cấu nhân sự, người làm IT phải liên tục cập nhật kỹ năng để thích nghi với những yêu cầu mới.

AI trở thành cộng sự, lập trình viên "chuyển vai"

Nếu trước đây lập trình viên dành phần lớn thời gian để viết và kiểm tra từng dòng code, sự xuất hiện của AI đang khiến quy trình này thay đổi đáng kể. Nhiều công đoạn có thể được tự động hóa hoặc thực hiện nhanh hơn nhờ các công cụ AI, từ tìm kiếm thông tin, viết mã đến kiểm thử và rà soát lỗi.

Nguyễn Hoàng Huy (sinh năm 2002), một lập trình viên, nhận thấy AI đã giúp rút ngắn thời gian hoàn thành dự án và giảm số lượng nhân sự cần thiết trong một số quy trình. Tuy nhiên, anh cho rằng con người vẫn phải tham gia kiểm soát kết quả do AI tạo ra, hay còn gọi là cơ chế human in the loop (con người tham gia vào vòng kiểm soát).

des-art-cho-6.jpg
Với Hoàng Huy, AI có thể hỗ trợ nhưng người làm IT vẫn phải đảm bảo chuyên môn để đánh giá và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Ảnh: NVCC

Theo Huy, AI chưa thể thay thế hoàn toàn khả năng nắm bắt nhu cầu khách hàng, đánh giá bối cảnh và chịu trách nhiệm về sản phẩm của người lập trình. Đặc biệt, những lỗi do AI tạo ra đôi khi khó nhận biết nếu người sử dụng thiếu kiến thức chuyên môn và bảo mật.

Thêm khó khăn cho sinh viên IT mới ra trường tìm việc

Khi AI có thể hỗ trợ nhiều tác vụ cơ bản, những công việc từng là bước khởi đầu để lập trình viên trẻ tích lũy kinh nghiệm cũng đứng trước sự thay đổi. Nguyễn Đăng Khoa (sinh năm 2006), một người trẻ đang học IT, cho biết thường sử dụng AI để tìm kiếm thông tin, giải thích tài liệu khó hiểu, hỗ trợ viết và kiểm tra code.

97588232-8786-426f-af54-f5b50fa4038e.jpg
Đăng Khoa đang theo học Trường Đại học Công nghệ Thông tin - ĐHQG HCM. Ảnh: NVCC.

Dù giúp việc học nhanh hơn, Khoa nhận thấy người dùng cũng dễ phụ thuộc nếu không tự đọc hiểu kết quả. Theo Khoa, một biểu hiện của việc lạm dụng AI là không thể giải thích hoặc trả lời những câu hỏi chuyên môn về chính đoạn code mình tạo ra.

Áp lực này còn thể hiện qua quá trình tìm việc. Khoa nhận xét, cơ hội thực tập và tuyển dụng dành cho Fresher, Junior có tính cạnh tranh cao. Qua trải nghiệm được bạn bè chia sẻ, Khoa cho biết có những vị trí thực tập thu hút nhiều sinh viên giỏi nhưng chỉ tuyển một số ít ứng viên.

nganh-it-la-gi.jpg
Sự xuất hiện của AI cũng là một trong những lý do xảy ra sự thay đổi trong yêu cầu tuyển dụng nhân sự.

Thực trạng này cũng xuất hiện trong dữ liệu quốc tế. Báo cáo Developer Skills Report 2025 của HackerRank cho thấy hoạt động tuyển dụng năm 2024 tăng 22% ở nhóm Lead Developer, 19% ở Senior Developer, trong khi Junior Developer tăng 9% và nhóm mới vào nghề chỉ tăng 7%. Đây là dữ liệu tuyển dụng trên nền tảng HackerRank, phản ánh xu hướng ưu tiên nhân sự có kinh nghiệm trong mẫu khảo sát và hệ thống của đơn vị này.

Không chỉ biết dùng AI, người làm IT cần hiểu công nghệ

Những đợt cắt giảm nhân sự tại các tập đoàn công nghệ cũng khiến triển vọng nghề nghiệp trong ngành được quan tâm. Tuy nhiên, AI không phải nguyên nhân duy nhất. Bên cạnh nhu cầu đầu tư cho hạ tầng AI và tối ưu chi phí, một số doanh nghiệp còn điều chỉnh bộ máy sau giai đoạn tuyển dụng ồ ạt trước đây.

img-7201.jpg
Chương trình đào tạo nhóm ngành IT cũng có những cập nhật mới phù hợp với xu hướng hiện nay. Ảnh: Trường Đại học Công nghệ Thông tin - ĐHQG HCM.

Theo Báo cáo Future of Jobs Report 2025 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), tư duy phân tích vẫn là kỹ năng cốt lõi được doanh nghiệp coi trọng, trong khi AI, Dữ liệu lớn (Big Data) và An ninh mạng thuộc nhóm kỹ năng có tốc độ tăng nhu cầu nhanh.

Đáng chú ý, các nhà tuyển dụng vẫn dự báo nhóm Phát triển phần mềm và ứng dụng nằm trong những nghề tăng trưởng nhanh đến năm 2030.

Với Khoa, bên cạnh việc cải thiện tiếng Anh, bạn đang chú trọng kiến thức nền tảng, thuật toán và tham gia nghiên cứu khoa học để nâng cao năng lực chuyên môn.

Trong bối cảnh AI ngày càng đảm nhận được nhiều tác vụ, biết sử dụng công cụ có thể là lợi thế ban đầu, nhưng khả năng tư duy, kiểm chứng và giải quyết vấn đề mới là nền tảng để người làm IT khẳng định giá trị. Thay vì chỉ cạnh tranh với AI, lập trình viên cần học cách làm chủ công nghệ và chịu trách nhiệm với những gì mình tạo ra.

c00ddb12b55fd21ed7420c61f89223f0.jpg

Cùng chuyên mục

NSS Reunion Concert: Gặp RHYDER, Emily, Ali Thục Phương... ngay ở sân trường

NSS Reunion Concert: Gặp RHYDER, Emily, Ali Thục Phương... ngay ở sân trường

Vào tối 20/11 tới đây, khuôn viên Trường THCS và THPT Nguyễn Siêu (Hà Nội) sẽ sáng đèn cho “NSS Reunion Concert - Chung một nhịp”. Không chỉ là hoạt động chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam, đêm nhạc còn là dịp để nhiều thế hệ thầy và trò cùng nhìn lại chặng đường 35 năm của một trong những ngôi trường tư thục đầu tiên của Việt Nam sau đổi mới.

Quán quân Đường Lên Đỉnh Olympia năm thứ 10 Phan Minh Đức

Quán quân Olympia 2010 Phan Minh Đức "nhắc nhẹ" về thói quen học nên thay đổi

TPO - Phan Minh Đức, Quán quân Đường Lên Đỉnh Olympia 2010, kể rằng anh có một thói quen học mà anh từng thấy là hiệu quả, nhưng rồi một kỳ thi ở Australia khiến anh nhận ra cần thay đổi. Minh Đức chia sẻ về điều này như một lời nhắn gửi tới các bạn học sinh, đặc biệt là những bạn chuẩn bị vào đại học.

Chi tiết 11 phương thức xét tuyển đại học 2027: Phương thức nào đáng chú ý nhất?

Chi tiết 11 phương thức xét tuyển đại học 2027: Phương thức nào đáng chú ý nhất?

TPO - Bộ GDĐT đã công bố danh mục 11 phương thức xét tuyển đại học áp dụng từ năm 2027, giảm 8 phương thức so với danh mục trước đó. Đáng chú ý, nhiều cách xét tuyển riêng lẻ được gom vào phương thức kết hợp, trong khi các kỳ thi riêng của trường đại học được phân loại thành những mã khác nhau.

Sinh viên Bách khoa TP.HCM giành giải Nhất tại cuộc thi Creative Engineers 2026

Sinh viên Bách khoa TP.HCM giành giải Nhất tại cuộc thi Creative Engineers 2026

TPO - Cuộc thi Creative Engineers 2026 do Khoa Kỹ thuật Công trình, Trường Đại học Tôn Đức Thắng (TDTU) phối hợp cùng Câu lạc bộ Creative Zone tổ chức đã khép lại với sự tham gia của 30 đội thi, ghi dấu những ý tưởng sáng tạo, mô hình kỹ thuật ấn tượng và tinh thần chinh phục thử thách của sinh viên.