Trong bài đăng ngày 24/8, ông Trump tiếp tục gia tăng sức ép lên Canada, đồng thời kêu gọi các doanh nghiệp sản xuất ô tô chuyển hoạt động về Mỹ.
“Xây dựng tại Mỹ thì sẽ không có thuế quan. Canada sẽ không còn được đối xử như một bang của Mỹ nữa!”, ông Trump viết.
Tổng thống Mỹ cũng cho rằng Canada đang phụ thuộc nhiều hơn vào Mỹ trong quan hệ thương mại. “Về thương mại và nhiều phương diện khác, họ cũng là một trong những quốc gia khó hợp tác nhất trên thế giới. Họ cho rằng mình có quyền được hưởng những điều đó, nhưng chúng ta không cần Canada, họ mới cần chúng ta!”, ông Trump tuyên bố.
Trước khi đàm phán thất bại ngày 21/8, hai nước từng tiến gần đến một thỏa thuận nhằm hạ mức thuế cao nhất đối với ô tô và xe tải hạng nhẹ Canada xuất khẩu sang Mỹ từ 25% xuống 15%, đồng thời hạ thuế đối với nhôm và thép từ 50% xuống 25%. Tuy nhiên, các bên vẫn bất đồng về nhiều vấn đề, trong đó có việc liệu ưu đãi thuế của Mỹ có được áp dụng đối với xe tải hạng trung và hạng nặng hay không.
Sau khi đàm phán thất bại, ông Trump cảnh báo mức thuế đối với toàn bộ ô tô, xe tải và linh kiện ô tô từ Canada sẽ nâng lên 50% kể từ đầu năm sau.
Canada hiện là một trong hai đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ. Năm ngoái, tổng kim ngạch thương mại hàng hóa và dịch vụ giữa hai nước đạt 872,3 tỷ USD, giảm 4,6% so với năm trước đó.
Canada xuất khẩu hơn 3/4 lượng hàng hóa sang Mỹ, đồng thời nhập khẩu gần một nửa lượng hàng hóa từ Mỹ.
Mức độ liên kết giữa ngành sản xuất ô tô Mỹ, Canada và Mexico khiến nguy cơ áp thuế mới trở thành vấn đề đáng lo ngại đối với các nhà sản xuất tại Mỹ.
Ông Flavio Volpe - Chủ tịch Hiệp hội các nhà sản xuất linh kiện ô tô Canada - cho biết: “Nếu Mỹ áp thuế đối với linh kiện ô tô Canada, chi phí đó cuối cùng sẽ do các nhà máy lắp ráp ô tô tại Mỹ gánh chịu. Nếu không có những linh kiện cụ thể này, hoạt động lắp ráp ô tô trên khắp nước Mỹ sẽ phải dừng lại”.
Nhiều hãng xe đã công bố hoặc đang cân nhắc thu hẹp sản xuất tại Canada. Trong khi đó, căng thẳng thương mại đã góp phần khiến lượng xe Mỹ nhập khẩu vào Canada giảm 22%.
Các hãng sản xuất ô tô lớn chưa đưa ra bình luận ngay lập tức về tuyên bố mới nhất của ông Trump.
Tuy nhiên, một số lãnh đạo ngành ô tô Mỹ, trao đổi với Reuters với điều kiện giấu tên, tỏ ra hoài nghi về khả năng mức thuế 50% thực sự được áp dụng. Theo họ, ông Trump từng nhiều lần công bố các mức thuế rất cao nhưng sau đó không triển khai. Nếu lần này được thực hiện, mức thuế cao như vậy nhiều khả năng sẽ kích hoạt một đợt trả đũa mạnh từ phía Canada.
Canada cũng đang chuẩn bị các biện pháp đáp trả đối với Mỹ. Nước này sẽ áp thuế lên một số hàng hóa Mỹ từ ngày 8/9, nhằm đáp lại mức thuế 50% mà chính quyền Trump áp dụng đối với 20 tỷ USD hàng hóa Canada.
Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 22/8 gọi tình hình hiện nay là một cuộc chiến thương mại. “Khi bạn bị tấn công, bạn đang ở trong một cuộc chiến. Chúng tôi đã bị tấn công”, ông Carney nói khi được hỏi liệu Canada có đang tham gia một cuộc chiến thương mại với Mỹ hay không.
Một số lãnh đạo ngành ô tô cho rằng thời điểm áp dụng mức thuế mới mà ông Trump đưa ra cũng đáng chú ý. Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ diễn ra vào tháng 11 năm nay, trong khi ông Trump dự định áp dụng mức thuế mới vào tháng 1/2027. Vì vậy, lời đe dọa thuế quan có thể được sử dụng như một công cụ gây sức ép để Canada quay lại bàn đàm phán.
Đây không phải lần đầu ông Trump sử dụng thuế quan để gây sức ép với Canada trong ngành hàng không và ô tô.
Hồi tháng 1, ông từng tuyên bố Mỹ sẽ hủy chứng nhận đối với dòng máy bay thương gia Global Express của Bombardier, đồng thời đe dọa áp thuế 50% lên toàn bộ máy bay sản xuất tại Canada cho đến khi cơ quan quản lý Canada cấp chứng nhận cho một số máy bay của đối thủ Mỹ Gulfstream.
Cả hai biện pháp trên đều không được thực hiện. Tuy nhiên, trong tháng tiếp theo, Canada đã cấp chứng nhận cho một số máy bay Gulfstream.
