Ngày 28/8, tại Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, Ban Thanh niên Công an TPHCM phối hợp Trung tâm Hỗ trợ học sinh, sinh viên TPHCM tổ chức khởi động chương trình “Tour 360: Học đường an toàn trong kỷ nguyên số”.
Điểm thu hút tại buổi khởi động chương trình là phần tọa đàm, giao lưu giữa cán bộ thuộc Công an TPHCM và các KOLs từng là nạn nhân của các hình thức lừa đảo sử dụng công nghệ cao.
Đại úy Huỳnh Đỗ Tấn Thịnh - cán bộ Phòng Cảnh sát hình sự Công an TPHCM, cho biết những vụ việc “bắt cóc online” nổ ra gần đây gây rúng động dư luận, còn từ năm 2020 đã nổi lên những hình thức lừa đảo liên quan tìm việc làm trong bối cảnh dịch COVID-19 trở nên nguy hiểm. Từ đó đến nay, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) đã nhận diện 4 loại tội phạm cơ bản nhất là mại dâm, lừa đảo tình cảm, tìm kiếm việc làm và phát tán mã độc.
Ảnh: Ngô Tùng
“Tội phạm trên không gian mạng hiện nay không chỉ thực hiện hành vi uy hiếp đòi tiền, mà hiện các đối tượng còn dụ dỗ và chuyển nạn nhân đi các nước thứ 3, tức là đã liên quan đến tính mạng con người”, vị cán bộ công an nhấn mạnh và đề nghị mỗi người cần cảnh giác cao độ với những trường hợp này.
Nêu cao trách nhiệm trên không gian mạng
Chia sẻ với các bạn sinh viên, Á hậu 1 Hoa hậu Hòa bình Việt Nam 2024 Lê Phan Hạnh Nguyên cho biết ban đầu khi thấy các tài khoản chia sẻ trên mạng xã hội về các tin nhắn lừa đảo thì cô nghĩ rằng nguy cơ này ở đâu đó “xa xa” mình. Tuy nhiên, càng ngày những người thân và kể cả bản thân cô cũng nhận được những tin nhắn, cuộc gọi lừa đảo.
“Chiêu thức lừa đảo có thể là shipper gọi tới nói giao hàng rồi yêu cầu chuyển khoản dù mình không đặt hàng gì, hay như trên một số nền tảng mạng xã hội xuất hiện một chàng trai với giao diện bắt mắt tỏ ý làm quen... Lừa đảo liên quan công nghệ cao đang hiện diện rất gần cuộc sống chúng ta, do đó mỗi người cần đề cao cảnh giác đối với tất cả thông tin và cần tỉnh táo, chắt lọc những thông tin từ nguồn chính thống, đồng thời cần có một không gian mạng an ninh, an toàn hơn”, Á hậu Hạnh Nguyên chia sẻ.
Từ thực tế bản thân, Hạnh Nguyên gợi ý bạn trẻ nên có những “group gia đình” - nơi tập hợp các thành viên thân thiết trong gia đình và từ đây ông bà, cha mẹ, cậu mợ trong gia đình có thể chia sẻ, nắm bắt các thông tin hữu ích để phòng tránh các trường hợp lừa đảo. Nàng hậu cũng cho rằng bản thân mỗi công dân cũng phải có trách nhiệm với những gì mình chia sẻ và lan tỏa trên các nền tảng mạng xã hội.
Trong khi đó, Á vương 2 Nam vương Thế giới Việt Nam 2024 Đinh Ta Bi cho biết 3 năm qua anh gặp rất nhiều vấn đề lừa đảo qua tin nhắn, cuộc gọi, đặc biệt là bị hack tài khoản cá nhân đến 5 lần.
“Có lần tôi nhận được cuộc gọi nói mình là khách VIP của một mạng xã hội nên được tặng quà gồm một chiếc máy lạnh, tivi và điều hòa. Sau đó, đối tượng hỏi năm sinh, địa chỉ của mình. Tôi sực nghĩ, nếu coi mình là khách VIP thì họ đã có được những thông tin này rồi chứ sao còn hỏi nữa. Sau khi trấn tĩnh, tôi cúp máy ngay”, Á vương Ta Bi nói về lần mình suýt bị kẻ gian lừa.
Với các loại hình lừa đảo qua hình thức gọi điện thoại, Đại úy Thịnh khẳng định cơ quan chức năng không yêu cầu người dân chuyển tiền thông qua việc gọi điện thoại, mà được quy định rõ là sẽ gửi giấy mời triệu tập người dân đến công an phường/ xã để làm việc khi cần.
Lá chắn số bảo vệ người trẻ bước vào kỷ nguyên mới
Chia sẻ trước đó, Đại tá Trần Hồng Minh - Phó Giám đốc Công an TPHCM, nhấn mạnh chúng ta đang sống trong thời đại mà không gian mạng trở thành một phần không thể thiếu của đời sống xã hội, mang lại nhiều cơ hội phát triển vượt bậc nhưng đồng thời cũng đặt ra những thách thức an ninh phi truyền thống vô cùng phức tạp, nơi tội phạm công nghệ cao hoạt động với những thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt.
Lứa tuổi học sinh, sinh viên với sự năng động, sáng tạo và khát khao kết nối cũng là nhóm đối tượng mà tội phạm mạng tập trung tấn công; những cạm bẫy về lừa đảo tài chính, đánh cắp thông tin cá nhân hay các hành vi tiêu cực khác đang hằng ngày, hằng giờ đe dọa đến sự an toàn của các bạn.
“Chuỗi chương trình Tour 360: Học đường an toàn trong kỷ nguyên số là sáng kiến hết sức ý nghĩa, thể hiện sự quyết tâm của Công an thành phố trong việc đồng hành cùng ngành giáo dục và các tổ chức chính trị - xã hội, đoàn thể để xây dựng một lá chắn số vững chắc bảo vệ các em trong hành trình bước vào kỷ nguyên mới cũng như trước những rủi ro trên không gian mạng”, Đại tá Minh nói.
“Tour 360: Học đường an toàn trong kỷ nguyên số” dự kiến diễn ra từ tháng 8 đến tháng 12/2025 tại các trường THPT, học viện, đại học, cao đẳng trên địa bàn thành phố, với mục đích nâng cao nhận thức cho học sinh, sinh viên về các hình thức lừa đảo phổ biến, từ việc làm ảo, đa cấp trái phép, tín dụng đen đến những chiêu trò bắt cóc trực tuyến, lừa đảo công nghệ cao qua điện thoại và internet.
Chương trình đồng thời trang bị cho học sinh, sinh viên kỹ năng phòng ngừa, nhận diện và xử lý tình huống, biết cách kiểm chứng thông tin và cảnh báo khi phát hiện hành vi lừa đảo, hướng đến việc xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh, giảm thiểu rủi ro về tài chính và thông tin cá nhân...
