Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại, Bộ Công Thương, vụ việc được khởi xướng từ tháng 6/2025 sau khi Liên minh các nhà sản xuất thép Mỹ (Rebar Trade Action voalition) nộp đơn yêu cầu điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với thép cốt bê tông nhập khẩu từ Algeria, Bulgaria, Ai Cập và Việt Nam. Nhóm doanh nghiệp này cho rằng thép nhập khẩu từ các quốc gia trên đang được bán tại thị trường Mỹ với giá thấp hơn giá trị hợp lý, gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước.
Trong quá trình điều tra, DOC lựa chọn Tập đoàn Hòa Phát là bị đơn bắt buộc của Việt Nam cùng với một số doanh nghiệp liên quan trong hệ sinh thái sản xuất và xuất khẩu của tập đoàn. Theo kết luận sơ bộ, mức thuế chống bán phá giá được xác định khoảng 121,97% đối với bị đơn bắt buộc và các doanh nghiệp liên kết, trong khi các doanh nghiệp thép khác của Việt Nam phải chịu mức thuế lên tới 130,77%.
Sản phẩm bị điều tra là thép cốt bê tông sử dụng trong xây dựng, thường được dùng để gia cường bê tông trong các công trình dân dụng và hạ tầng. Tại thị trường Mỹ, sản phẩm này được phân loại theo một số mã HS thuộc nhóm thép dài cán nóng dùng trong xây dựng.
Theo số liệu phía Mỹ, kim ngạch xuất khẩu thép cốt bê tông của Việt Nam sang thị trường này tăng khá nhanh trong thời gian gần đây. Nếu năm 2022 giá trị xuất khẩu mới chỉ ở mức hơn 43.000 USD thì đến năm 2023 đã tăng lên khoảng 16,8 triệu USD, năm 2024 đạt gần 30 triệu USD. Quy mô xuất khẩu tăng nhanh được cho là một trong những yếu tố khiến sản phẩm này lọt vào diện điều tra phòng vệ thương mại của Mỹ.
Cục Phòng vệ thương mại cho biết các kết luận hiện mới ở mức sơ bộ và phía Mỹ vẫn tiếp tục xem xét dữ liệu do doanh nghiệp và Chính phủ Việt Nam cung cấp trước khi đưa ra kết luận cuối cùng. Trong giai đoạn này, cơ quan quản lý khuyến nghị các doanh nghiệp liên quan tiếp tục hợp tác chặt chẽ với cơ quan điều tra của Mỹ, cung cấp đầy đủ thông tin nhằm đảm bảo quyền lợi chính đáng của mình.
Theo quy trình điều tra, DOC dự kiến sẽ ban hành kết luận cuối cùng trong thời gian tới. Nếu kết quả cuối cùng giữ nguyên quan điểm về hành vi bán phá giá và thiệt hại đối với ngành sản xuất Mỹ, các mức thuế chống bán phá giá có thể chính thức được áp dụng đối với thép cốt bê tông nhập khẩu từ Việt Nam.
Trong bối cảnh các thị trường lớn ngày càng gia tăng các biện pháp phòng vệ thương mại, Cục Phòng vệ thương mại lưu ý doanh nghiệp xuất khẩu thép cần theo dõi sát các vụ việc điều tra, chủ động chuẩn bị hồ sơ dữ liệu và đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để hạn chế rủi ro.