Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, sẽ diễn ra trong các ngày 11, 12 và 13/5/2026 tại Thủ đô Hà Nội.
Những sự kiện, con số biết nói
Trao đổi tại họp báo thông tin về đại hội mới đây, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga - đã dành thời gian nói về hiệu quả của việc triển khai mô hình các tổ chức chính trị - xã hội về trực thuộc MTTQ Việt Nam.
“Rõ ràng, khi các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ về trực thuộc MTTQ Việt Nam, hoạt động của MTTQ Việt Nam hiệu quả hơn, rộng lớn hơn. MTTQ Việt Nam không có hội viên, chỉ có thành viên tập thể và các cá nhân tiêu biểu. MTTQ muốn mở rộng hoạt động, thực hiện dân chủ tốt hơn thì phải thông qua các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ”, bà Hà Thị Nga nói.
Bà Hà Thị Nga dẫn chứng, tại sự kiện A80, khối MTTQ tham gia với một khí thế, chất lượng và hiệu quả rất tuyệt vời, lan toả mạnh mẽ trong các tầng lớp nhân dân, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Một dẫn chứng nữa, theo bà Hà Thị Nga, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa qua là một phép thử khi thực hiện mô hình mới.
“Ban đầu, chúng tôi vô cùng lo lắng bởi vì thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, có rất nhiều cán bộ của khối có kinh nghiệm qua nhiều kỳ bầu cử nghỉ chế độ. Những cán bộ thực hiện nhiệm vụ trong cuộc bầu cử, cả của cơ quan Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội về cơ bản đều là mới, chưa có kinh nghiệm nhiều. Nhưng, cả ở Trung ương và các địa phương, các vòng hiệp thương đều được tổ chức với tinh thần thống nhất rất cao, lựa chọn được những ứng cử viên đáp ứng được yêu cầu và sự kỳ vọng của nhân dân”, bà Hà Thị Nga nêu rõ, thêm rằng, số lượng các ứng cử viên khối MTTQ cũng trúng cử rất cao.
Bà Hà Thị Nga cũng nói về việc thời gian qua, công tác ứng phó, cứu trợ thiên tai, bão lũ đã được triển khai hết sức hiệu quả.
“Sau khi thực hiện những thay đổi, Ủy ban Trung ương MTTQ chỉ có hai phó chủ tịch chuyên trách là tôi và đồng chí Hoàng Công Thủy. Rất may là với mô hình mới, các đồng chí trưởng các tổ chức chính trị - xã hội kiêm Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, rồi kể cả các đồng chí Phó Bí thư Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương, lãnh đạo cấp phó của các tổ chức chính trị - xã hội cũng cùng vào cuộc, từ đó, hàng nghìn tỷ đồng đã đến tay người dân vùng thiệt hại bởi bão lũ”, bà Hà Thị Nga nhấn mạnh.
Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cũng nhắc lại, trước thềm năm mới Bính Ngọ, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thường trực Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ… MTTQ đã ngay lập tức triển khai rất nhanh gọn số tiền hỗ trợ của người dân cả nước cho người dân vùng gặp thiên tai để kịp thời mua những đồ dùng thiết yếu dịp Tết.
“Nếu không có mô hình này, thì chắc chắn MTTQ không thể làm được một khối lượng công việc vô cùng lớn như trong thời gian qua - một năm mà có nhiều thiên tai, bão lũ do biến đổi khí hậu như vậy”, bà Hà Thị Nga nêu rõ.
Một vấn đề nữa, theo bà Nga, với sự tham gia của các tổ chức chính trị - xã hội, MTTQ đã rất kịp thời trong việc tổ chức các đoàn công tác, hình thành các đội hình hỗ trợ các lực lượng công an, quân đội hỗ trợ người dân các vùng bị ảnh hưởng bởi thiên tai.
“Thành công của mô hình này sẽ tiếp tục được đánh giá trong hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện mô hình chính quyền 3 cấp sắp tới”, bà Hà Thị Nga nói.
Bà Hà Thị Nga cũng đề cập đến hiệu quả của mô hình này trong việc triển khai các phong trào thi đua, cuộc vận động, mang lại hiệu quả lớn. Ví dụ điển hình nhất, là cuộc vận động của Trung ương Hội Chữ thập đỏ về ủng hộ nhân dân Cuba, chỉ đặt mục tiêu đạt 65 tỷ đồng, nhưng nhờ sự vào cuộc của hệ thống MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ, sự chung tay ủng hộ của nhân dân, tổng số tiền tiếp nhận đạt hơn 600 tỷ đồng. Nếu chỉ riêng Trung ương Hội Chữ thập đỏ thực hiện, theo bà Hà Thị Nga, khó có thể đạt được con số như vậy.
“Đó là những minh chứng rất cụ thể cho tính hiệu quả của việc triển khai các nhiệm vụ theo mô hình mới”, bà Hà Thị Nga nói thêm.
Bà Hà Thị Nga cũng nêu thêm, khi thực hiện mô hình này, công tác cán bộ có sự liên thông chứ không bó hẹp trong một tổ chức chính trị - xã hội hay chỉ trong MTTQ Việt Nam.
Một vấn đề nữa, sự điều phối, hiệp thương, thống nhất hành động được thể hiện rõ nét hơn bao giờ hết. Về sắp xếp bộ máy, đã giảm từ 111 đầu mối cấp vụ xuống còn 62 đầu mối; từ hơn 2.180 biên chế xuống còn hơn 1.500 biên chế. “Đó là những con số rất biết nói”, bà Hà Thị Nga nói.
Đảm bảo cơ chế “độc lập tương đối” của các tổ chức chính trị - xã hội
Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cũng đề cập đến một số hạn chế, trong đó có việc lúng túng, thiếu chặt chẽ trong phối hợp, dẫn tới việc phải báo cáo rất nhiều. Tình trạng cát cứ về thông tin vẫn còn, dẫn tới việc phải thực hiện rất nhiều thủ tục hành chính.
Một vấn đề nữa, là theo quy định về tổ chức bộ máy của MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội thì không có cơ quan của các tổ chức chính trị - xã hội, dẫn tới việc thực hiện cơ chế “độc lập tương đối” của các tổ chức chính trị - xã hội gặp khó khăn, trong quá trình vận hành, có những nội dung công việc chưa ăn khớp, phối hợp nhuần nhuyễn, hiệu quả chưa cao.
“Nhưng điều rất phấn khởi là chúng tôi đã báo cáo, được Bộ Chính trị cho phép, và hiện chúng tôi đang hoàn thiện bước cuối cùng để Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương trình tờ trình về sửa đổi, bổ sung Quy định 304, trong đó kỳ vọng sẽ có quy định về cơ quan của các tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương để giải quyết các vướng mắc”, bà Hà Thị Nga thông tin, thêm rằng, nếu Bộ Chính trị, Ban Bí thư đồng ý cho phép thành lập thêm một số phòng, ban chức năng bên trong cơ quan này, sẽ tạo điều kiện vận hành tốt hơn, để các tổ chức chính trị - xã hội hoạt động hiệu quả hơn.
“Các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước khẳng định đây là cuộc cách mạng, vừa làm vừa rút kinh nghiệm, vừa chạy vừa xếp hàng, nên chúng ta sẽ tiếp tục rút kinh nghiệm, trên tinh thần cầu thị và mong muốn cuối cùng của chúng ta là mô hình mới hoạt động hiệu quả và tốt hơn”, bà Hà Thị Nga nêu thêm, kỳ vọng đề xuất của Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương sẽ sớm được xem xét, chấp thuận.
