Đi từng ngõ, gõ từng nhà, cầm tay chỉ việc từng người
Ở xã Sơn Tây Thượng (tỉnh Quảng Ngãi) nơi có đông đồng bào Ca Dong sinh sống, những buổi trưa hay sau bữa cơm chiều, từng nhóm thanh niên áo xanh tình nguyện lại lên đường “đi từng ngõ, gõ cửa từng nhà”, sẵn sàng “cầm tay chỉ việc” cho người dân sử dụng điện thoại thông minh, bên cạnh đó cài đặt ứng dụng thiết yếu, truy cập dịch vụ công trực tuyến và tham gia mô hình “Chợ số - Nông thôn số”...
Ông Đinh Văn Chua (trú thôn Huy Em, xã Sơn Tây Thượng) cho biết, ban đầu, ông cũng e ngại vì không biết sử dụng, thao tác thế nào, nhưng khi được đoàn viên thanh niên (ĐVTN) hướng dẫn tỉ mỉ, ông đã biết cách đọc tin tức, tìm hiểu, học hỏi thêm kiến thức kỹ thuật về trồng trọt, chăn nuôi.
Anh Đinh Tấn Bảo - Bí thư Chi đoàn thôn Huy Em cho biết, với địa hình miền núi hiểm trở, dân cư phân tán, đời sống còn nhiều khó khăn. Nhận thức về chuyển đổi số lại chưa đồng đều, nhiều người cài ứng dụng VNeID nhưng quên mật khẩu, không biết dùng ra sao. Vì vậy các bạn phải kiên trì, nói dễ hiểu, làm mẫu trực tiếp, kết hợp tiếng phổ thông với ngôn ngữ địa phương và sử dụng hình ảnh minh họa trực quan.
“Mỗi thao tác đều làm mẫu, lặp đi lặp lại cho bà con làm theo đến khi quen tay. Có khi cả buổi, nhóm chỉ hướng dẫn được vài hộ, nhưng nhìn bà con mừng rỡ là chúng tôi thấy đáng”, anh Bảo chia sẻ.
Không dừng ở đó, các bạn ĐVTN còn đưa bà con đến với “Chợ số - Nông thôn số”, nơi nông sản địa phương có thể được đưa lên các sàn thương mại điện tử uy tín. Những thao tác tưởng như xa lạ, giờ đã trở thành kỹ năng cơ bản với nhiều hộ dân miền núi.
Chị Đinh Thị Trúc - Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Sơn Tây Thượng cho biết, các đội thanh niên tình nguyện và “Đội bình dân học vụ số” của Đoàn xã không chỉ hướng dẫn thao tác kỹ thuật đơn thuần mà còn góp phần lan tỏa tư duy chuyển đổi số, giúp bà con hình thành thói quen ứng dụng công nghệ vào đời sống thường ngày, mở ra nhiều cơ hội trong phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống của đồng bào vùng cao.
Lớp học công nghệ nơi nhà sàn và những “đại sứ số”
Nếu ở Sơn Tây Thượng, các bạn ĐVTN đến từng nhà hướng dẫn trực tiếp, ở xã Tu Mơ Rông (tỉnh Quảng Ngãi), Đoàn xã phối hợp cùng chính quyền địa phương mở các lớp học cộng đồng, tập trung vào kỹ năng tra cứu thông tin, sử dụng dịch vụ công, thanh toán điện tử và bảo đảm an toàn trên môi trường mạng; lớp “Bình dân học vụ số” cho người cao tuổi, lớp chuyên biệt cho người khuyết tật.
Ông A Din (trú thôn Đăk Ka) cho biết, sau nhiều buổi học ông đã biết cách cảnh giác trước các chiêu trò lừa đảo trên mạng. Trước đây có người gọi điện xưng là công an, bảo chuyển tiền để không bị bắt, ông lo lắng và hoang mang lắm. Sau khi học, ông biết đó là lừa đảo, giờ cả nhà đã cảnh giác hơn nhiều rồi.
Ngoài ra, Đoàn xã Tu Mơ Rông còn triển khai các mô hình sáng tạo, độc đáo như: “Đại sứ số”, hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính trực tuyến; “Gia đình số”, mỗi nhà có ít nhất một thành viên thành thạo kỹ năng số để hướng dẫn lại cho người thân và tổ “Bình dân học vụ số” với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người”.
Chị Y Diệu Khánh - Bí thư Đoàn xã Tu Mơ Rông cho biết, toàn xã có tới 95% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, điều kiện tiếp cận công nghệ còn hạn chế. Do đó, 17 tổ “Bình dân học vụ số” không chỉ hỗ trợ phổ cập kiến thức, kỹ năng cơ bản về công nghệ thông tin, tổ chức khóa học trực tiếp, trực tuyến kỹ năng số, mà còn hướng dẫn bà con kỹ năng bán hàng trên các sàn thương mại điện tử uy tín, cách nhận diện và phòng ngừa thông tin xấu, độc trên không gian số…
Anh Nguyễn Văn Mạnh - Bí thư Tỉnh Đoàn Quảng Ngãi cho hay, thời gian qua, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai rộng khắp, đặc biệt ở vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đến nay, toàn tỉnh đã có 1 đội hình cấp tỉnh và 96 đội hình cấp xã, phường, đặc khu, với sự tham gia của khoảng 1.000 ĐVTN. Sau hơn một tháng, các đội đã hỗ trợ hơn 24.500 lượt người dân thực hiện thủ tục hành chính và thao tác trên nền tảng số, góp phần nâng cao mức độ hài lòng của người dân.
