Theo thông tin từ lãnh đạo Bộ Xây dựng xác nhận với báo Tiền Phong, dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất đã chính thức bỏ nội dung quy định sở hữu chung cư có thời hạn - một đề xuất từng thu hút nhiều ý kiến trái chiều trong thời gian qua.
Thay vào đó, dự thảo giữ nguyên quy định về thời hạn sử dụng nhà chung cư, được xác định căn cứ vào hồ sơ thiết kế của công trình và thời gian sử dụng thực tế theo kết luận kiểm định của cơ quan có thẩm quyền.
Cụ thể, tại Điều 97, Chương VII của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), thời hạn sử dụng nhà chung cư được xác định theo hồ sơ thiết kế và thời gian sử dụng thực tế trên cơ sở kết luận kiểm định tuân thủ quy định của pháp luật về xây dựng. Thời hạn sử dụng theo hồ sơ thiết kế phải được ghi rõ trong văn bản thẩm định của cơ quan có thẩm quyền.
Theo dự thảo, thời hạn sử dụng nhà chung cư được tính từ thời điểm công trình được nghiệm thu và đưa vào sử dụng theo quy định của pháp luật về xây dựng.
Trường hợp nhà chung cư đã hết thời hạn sử dụng theo hồ sơ thiết kế hoặc chưa hết thời hạn nhưng bị hư hỏng, có nguy cơ sập đổ, không bảo đảm an toàn cho chủ sở hữu và người sử dụng, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm chỉ đạo tổ chức kiểm định, đánh giá chất lượng công trình theo quy định.
Việc công bố nhà chung cư hết thời hạn sử dụng sẽ được thực hiện theo Luật Nhà ở và pháp luật về xây dựng. Chính phủ sẽ quy định chi tiết trách nhiệm thực hiện công tác kiểm định, đánh giá chất lượng nhà chung cư.
Trước đó, Bộ Xây dựng từng đề xuất bổ sung quy định về sở hữu chung cư có thời hạn. Theo phương án này, quyền sở hữu căn hộ được xác lập từ thời điểm Nhà nước công nhận quyền sở hữu và sẽ chấm dứt khi công trình hết thời hạn sử dụng, hoặc thuộc trường hợp phải phá dỡ theo quy định của pháp luật, dù chưa hết niên hạn sử dụng theo thiết kế.
Dự thảo Luật Nhà ở trước đó cũng đưa ra cơ chế xử lý quyền lợi của cư dân sau khi chung cư phải phá dỡ. Theo đó, nếu các chủ sở hữu thống nhất cải tạo, xây dựng lại chung cư, họ tiếp tục được sử dụng phần diện tích đất hiện có và góp kinh phí theo tỷ lệ diện tích sở hữu căn hộ.
Trường hợp cư dân không tham gia góp vốn xây dựng lại, khu đất sẽ được giao để Nhà nước lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án mới. Khi đó, các chủ sở hữu được bồi thường giá trị quyền sử dụng đất tương ứng với phần diện tích sử dụng chung theo quy định của pháp luật về đất đai. Đối với các khu đất không còn được quy hoạch để xây dựng lại nhà chung cư, chủ sở hữu cũng được bồi thường quyền sử dụng đất theo quy định hiện hành.
Ngoài ra, dự thảo trước đây cũng quy định chủ sở hữu căn hộ có trách nhiệm chấp hành việc di dời, phá dỡ, giải phóng mặt bằng và thực hiện các nghĩa vụ liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định của pháp luật.
Loại bỏ đề xuất sở hữu chung cư có thời hạn được đánh giá là điều chỉnh đáng chú ý trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), trong khi vẫn duy trì nguyên tắc quản lý tuổi thọ công trình thông qua quy định về thời hạn sử dụng, kiểm định chất lượng và bảo đảm an toàn đối với nhà chung cư.
