Bộ GDĐT vừa ban hành Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT quy định Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh, thay thế quy định được áp dụng từ năm 2011. Thông tư mới đưa ra quy định cụ thể hơn về việc vận động, tiếp nhận và sử dụng các khoản hỗ trợ từ cha mẹ học sinh. Đáng chú ý, quy định mới không chỉ dừng ở việc yêu cầu các khoản đóng góp phải mang tính tự nguyện mà còn giới hạn rõ vai trò của Ban đại diện cha mẹ học sinh trong việc thu và quản lý tiền.
Không được đặt ra khoản đóng góp bắt buộc
Theo Điều lệ mới, Ban đại diện cha mẹ học sinh không được đặt ra các khoản đóng góp bắt buộc đối với cha mẹ học sinh.
Ban đại diện cũng không được ấn định mức hỗ trợ, mức hỗ trợ bình quân, mức tối thiểu hoặc thời hạn hỗ trợ. Việc hỗ trợ phải xuất phát từ sự tự nguyện của cha mẹ học sinh, thay vì trở thành một khoản phải đóng theo lớp hoặc theo trường.
Quy định này đáng chú ý bởi trên thực tế, các khoản thu từ Ban đại diện cha mẹ học sinh từ lâu vẫn là vấn đề được nhiều phụ huynh quan tâm. Việc quy định cụ thể những hành vi không được thực hiện giúp phân biệt rõ hơn giữa hỗ trợ tự nguyện và khoản đóng góp mang tính bắt buộc.
Không chỉ vậy, Ban đại diện cũng không được ép buộc hoặc gây áp lực đối với cha mẹ học sinh trong việc hỗ trợ. Việc một phụ huynh có hỗ trợ hay không cũng không được sử dụng để phân biệt đối xử hoặc gây bất lợi cho học sinh.
Ban phụ huynh không đứng ra thu và giữ tiền hỗ trợ
Một thay đổi đáng chú ý khác nằm ở cách thức tiếp nhận hỗ trợ. Theo quy định mới, Ban đại diện cha mẹ học sinh không được thu, tiếp nhận hoặc quản lý các khoản tiền hỗ trợ dành cho hoạt động của Ban đại diện.
Nếu cha mẹ học sinh tự nguyện muốn hỗ trợ một hoạt động cụ thể, việc hỗ trợ có thể được thực hiện bằng cách cung cấp trực tiếp hàng hóa, dịch vụ cần thiết hoặc thanh toán trực tiếp cho đơn vị, cá nhân cung cấp hàng hóa, dịch vụ.
Điều này đồng nghĩa với việc Ban đại diện cha mẹ học sinh không còn là nơi đứng ra thu tiền - giữ tiền - chi tiền cho các khoản hỗ trợ theo cách trước đây.
Quy định này cũng nhằm làm rõ dòng tiền và trách nhiệm trong trường hợp cha mẹ học sinh muốn đóng góp cho một hoạt động cụ thể, hạn chế tình trạng tiền được tập trung về một quỹ chung nhưng khó xác định rõ mục đích và cách sử dụng.
Không được dùng danh nghĩa ban phụ huynh để vận động tài trợ cho nhà trường
Thông tư mới cũng quy định Ban đại diện cha mẹ học sinh không được dùng danh nghĩa của Ban để vận động tài trợ cho nhà trường.
Đây là điểm cần phân biệt với hoạt động tài trợ cho cơ sở giáo dục. Nếu nhà trường có nhu cầu tiếp nhận tài trợ, việc vận động và tiếp nhận phải được thực hiện theo quy định về tài trợ cho các cơ sở giáo dục, thay vì chuyển sang cho Ban đại diện cha mẹ học sinh đứng ra thực hiện.
Bên cạnh đó, Ban đại diện không được lập danh sách cha mẹ học sinh phải hỗ trợ hoặc yêu cầu một phụ huynh cụ thể thực hiện hỗ trợ.
Điểm mới nằm ở việc làm rõ ranh giới giữa “tự nguyện” và “bắt buộc”
Nếu nhìn tổng thể, điểm đáng chú ý nhất của Thông tư 81 không đơn thuần là việc “ban phụ huynh không được thu tiền”. Quy định mới đang làm rõ hơn 3 vấn đề: Phụ huynh có quyền tự nguyện hỗ trợ, Ban đại diện không được biến sự hỗ trợ thành nghĩa vụ, và Ban đại diện không trực tiếp đứng ra quản lý tiền hỗ trợ.
Như vậy, việc cha mẹ học sinh đóng góp cho các hoạt động của lớp, trường không bị cấm hoàn toàn. Điều được siết lại là cách thức vận động và quản lý khoản hỗ trợ, đặc biệt là những trường hợp khoản tiền được gọi là “tự nguyện” nhưng thực tế lại trở thành mức thu chung mà phụ huynh phải thực hiện.
Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT có hiệu lực từ ngày 15/11/2026 và thay thế Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT.
